© Ministerstwo Sprawiedliwości, www.gov.pl/web/sprawiedliwosc [Translation already published on the official website of the Polish Ministry of Justice] Permission to re-publish this translation has been granted by the Polish Ministry of Justice for the sole purpose of its inclusion in the Court’s database HUDOC

© Ministerstwo Sprawiedliwości, www.gov.pl/web/sprawiedliwosc [Tłumaczenie zostało już opublikowane na oficjalnej stronie Ministerstwa Sprawiedliwości] Zezwolenie na publikację tego tłumaczenia zostało udzielone przez Ministerstwo Sprawiedliwości wyłącznie w celu zamieszczenia w bazie Trybunału HUDOC

SEKCJA PIERWSZA

SPRAWA SZUSTAK I INNI PRZECIWKO POLSCE

(Skargi nr 52773/22 i 3 inne – zob. załączona lista)

WYROK

STRASBURG

8 lutego 2024 r.

Wyrok ten jest ostateczny, ale może podlegać korekcie wydawniczej.

W sprawie Szustak i Inni przeciwko Polsce

Europejski Trybunał Praw Człowieka (sekcja pierwsza), zasiadając jako Komitet w składzie:

 Péter Paczolay, Przewodniczący,
 Gilberto Felici,
 Raffaele Sabato, Sędziowie,

oraz Viktoriya Maradudina, p.o. Zastępcy Kanclerza Sekcji,

obradując na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 stycznia 2024 r.,

wydaje następujący wyrok, który został przyjęty w tym dniu:

POSTĘPOWANIE

1.  Sprawa wywodzi się ze skarg przeciwko Polsce, wniesionych do Trybunału na podstawie art. 34 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności („Konwencja”) w różnych terminach wskazanych w załączonej tabeli.

2.  Skargi zostały zakomunikowane Rządowi polskiemu (,,Rząd”).

FAKTY

3.  Lista skarżących oraz informacje istotne dla skarg znajdują się w załączonej tabeli.

4.  Skarżący zarzucili przewlekłość postępowania cywilnego oraz brak skutecznego środka odwoławczego w prawie krajowym.

PRAWO

1.  POŁĄCZENIE SKARG

5.  Mając na uwadze podobny charakter skarg, Trybunał uznał za stosowne ich łącznie rozstrzygnięcie w jednym wyroku.

2. WNIOSEK RZĄDU O SKREŚLENIE SKARG NA PODSTAWIE art. 37 UST.1 KONWENCJI

6.  We wszystkich czterech skargach Rząd przedłożył jednostronne deklaracje, które nie stanowiły wystarczającej podstawy do stwierdzenia, że poszanowanie praw człowieka w rozumieniu Konwencji nie wymaga od Trybunału dalszego badania sprawy (art. 37 ust. 1 in fine). Trybunał odrzuca wniosek Rządu o skreślenie skarg i w związku z tym będzie kontynuował ich rozpatrywanie (zob. Tahsin Acar przeciwko Turcji (zagadnienie wstępne) [WI], nr 26307/95, pkt 75, ETPCz 2003-VI).

3. ZARZUCANE NARUSZENIE ART. 6 UST. 1 I ART. 13 KONWENCJI

7.  Skarżący zarzucili, że długość trwania przedmiotowych postępowań cywilnych była niezgodna z wymogiem „rozsądnego terminu” i że w związku z tym byli pozbawieni skutecznego środka odwoławczego. Powołali się na art. 6 ust. 1 i art. 13 Konwencji.

8.  Trybunał podkreśla, że rozsądny charakter czasu trwania postępowania należy oceniać w świetle okoliczności sprawy i z uwzględnieniem następujących kryteriów: złożoności sprawy, zachowania skarżących i organów procesowych oraz znaczenia sprawy dla interesów skarżących (zob. Frydlender przeciwko Francji [WI], nr 30979/96, pkt 43, ETPCz 2000-VII).

9.  Już w wiodącej sprawie Rutkowski i Inni przeciwko Polsce, nr 72287/10 i 2 inne, z dnia 7 lipca 2015 r., Trybunał stwierdził naruszenie art. 6 Konwencji w związku z przewlekłością postępowania cywilnego.

10.  Po zapoznaniu się z całym przedstawionym mu materiałem Trybunał nie znalazł żadnego faktu ani argumentu mogącego uzasadnić łączną długość postępowań na poziomie krajowym. Mając na względzie swoje orzecznictwo w tym przedmiocie, Trybunał stwierdza, że długość postępowań w przedmiotowych sprawach była nadmierna i nie spełniała wymogu „rozsądnego terminu”.

11.  Trybunał zauważa ponadto, że skarżący nie mieli do dyspozycji skutecznego środka odwoławczego w odniesieniu do tych skarg.

12.  Skargi te są zatem dopuszczalne i ujawniają naruszenie art. 6 ust. 1 oraz art. 13 Konwencji.

4. ZASTOSOWANIE ART. 41 KONWENCJI

13.  Uwzględniając dokumenty znajdujące się w jego posiadaniu oraz swoje orzecznictwo (zob. w szczególności ww. wyrok w sprawie Rutkowski i Inni), Trybunał uważa za zasadne zasądzenie kwot wskazanych w załączonej tabeli.

Z POWYŻSZYCH WZGLĘDÓW TRYBUNAŁ JEDNOGŁOŚNIE

1. postanawia połączyć skargi;
2. odrzuca wniosek Rządu o skreślenie skarg z listy na podstawie jednostronnych deklaracji;
3. uznaje skargi za dopuszczalne;
4. stwierdza, że skargi te ujawniają naruszenie art. 6 ust. 1 i art. 13 Konwencji dotyczące przewlekłości postępowania cywilnego i braku skutecznego środka odwoławczego w prawie krajowym;
5. stwierdza

(a)  że pozwane państwo powinno, w terminie trzech miesięcy, uiścić na rzecz skarżących kwoty wskazane w załączonej tabeli, przeliczone na walutę pozwanego państwa według kursu obowiązującego w dniu płatności;

(b)  że, od upływu wyżej wskazanego terminu trzech miesięcy aż do momentu uregulowania należności, należne będą odsetki zwykłe od określonej powyżej kwoty, naliczone według stopy równej marginalnej stopie procentowej Europejskiego Banku Centralnego obowiązującej w tym okresie, powiększonej o trzy punkty procentowe.

Sporządzono w języku angielskim i obwieszczono pisemnie w dniu 8 lutego 2024 r. zgodnie z Regułą 77 §§ 2 i 3 Regulaminu Trybunału.

 Viktoriya Maradudina  Péter Paczolay
p.o. Zastępcy Kanclerza Sekcji  Przewodniczący

ZAŁĄCZNIK

Wykaz skarg zawierających zarzuty na podstawie art. 6 ust. 1 i art. 13 Konwencji

(przewlekłość postępowania cywilnego oraz brak skutecznego środka odwoławczego w prawie krajowym)

[1] Powiększona o wszelkie podatki należne od skarżących.