CONSEIL  
AVRUPA  
DE L’EUROPE  
KONSEYĐ  
AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ  
ĐKĐNCĐ DAĐRE  
SOYHAN -TÜRKĐYE DAVASI  
(Baꢀvuru no:4341/04)  
KARARIN ÖZET ÇEVĐRĐSĐ  
STRAZBURG  
06 Ekim 2009  
Đꢀbu karar AĐHS’nin 44/2 maddesinde belirtilen koꢀullar çerçevesinde kesinleꢀecektir. ꢁekli  
düzeltmelere tabi olabilir.  
______________________________________________________________________________________  
© T.C. Dışişleri Bakanlığı, 2009. Bu gayrıresmi özet çeviri Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan  
Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,  
davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile  
Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak  
suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.  
USUL  
Türkiye Cumhuriyeti Devleti aleyhine açılan (4341/04) no’lu davanın nedeni (T.C. vatandaꢀı)  
Tülin Soyhan’ın (baꢀvuran) Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi’ne 30 Aralık 2003 tarihinde  
Đnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına iliꢀkin Sözleꢀme’nin (Avrupa Đnsan  
Hakları Sözleꢀmesi - AĐHS) 34. maddesi uyarınca yapmıꢀ olduğu baꢀvurudur.  
Baꢀvuran, Đstanbul Barosu avukatlarından S. Epçeli tarafından temsil edilmektedir.  
OLAYLAR  
I. DAVANIN KOꢁULLARI  
Baꢀvuran, 1976 doğumludur ve Đstanbulda ikâmet etmektedir.  
Yasadıꢀı örgüt DHKP/C (Devrimci Halk Kurtuluꢀ Partisi/Cephesi) üyesi olduğundan  
ꢀüphelenilen baꢀvuran, 7 Ekim 1998 tarihinde Đzmir’de yakalanarak göz altına alınmıꢀtır.  
8 Ekim 1998 tarihinde muayene edilmek üzere Adli Tıp Kurumuna sevk edilen baꢀvuran,  
tutuklandığı sırada dudağından yaralandığını beyan etmiꢀtir. Adli Tıp raporunda, ilgili ꢀahsın  
alt dudağının iç kısmında çok yüzeysel bir sıyrıktan baꢀka herhangi bir yara veya darp izine  
rastlanmadığı belirtilmiꢀtir.  
10 Ekim 1998 tarihinde Đstanbul Emniyet Müdürlüğüne götürülen baꢀvuran, 13 Ekim tarihine  
kadar burada tutulmuꢀ ve daha sonra tekrar Đzmir Emniyet Müdürlüğüne geri gönderilmiꢀtir.  
Baꢀvuran, Đstanbul’a sevk edilmeden önce doktor kontrolünden geçirilmiꢀ ve uçak ile seyahat  
etmesinde tıbbi yönden sakınca olmadığına karar verilmiꢀtir.  
11 Ekim 1998 tarihinde, Đstanbul Terörle Mücadele ꢁubesine bağlı polislerin düzenlediği  
ifade tutanağına göre baꢀvuran, ihtilaflı örgüte üye olduğunu, bu örgüt bünyesinde eylemlere  
katıldığını ve özellikle bombalı saldırıların hazırlanma ve organizasyonunda yer aldığını itiraf  
etmiꢀtir.  
Baꢀvuran, 13 Ekim 1998 günü saat 10 : 30’da doktor muayenesinden geçirilmiꢀ ve vücudunda  
herhangi bir yara ve darp izine rastlanmamıꢀtır. Saat 20 : 15’te, baꢀvuranı muayene eden  
Đzmir Üniversite Hastanesi doktoru düzenlediği geçici raporda vücudun farklı bölgelerinde  
çeꢀitli ekimozların tespit edildiğini bildirmiꢀtir.  
14 Ekim 1998 tarihinde doktor muayenesinden geçirilen baꢀvurana aꢀağıdaki tespitler  
yapılmıꢀ ve üç gün iꢀ göremez raporu verilmiꢀtir :  
« (...)sol elmacık bölgede üzeri hafifçe kabuk tutmaya baꢀlamıꢀ sıyrık, sağ arka koltuk altında ortası açık mor  
çevresi fıstıki yeꢀil sarımtırak renkte ekimoz, sol arka koltuk altında ortası açık mor çevresi fıstıki yeꢀil renkte  
ekimoz, sırtının sol yanında ortası açık mor çevresi fıstıki yeꢀil renkte ekimoz, sırtının sol yanında ortası açık  
mor çevresi fıstıki yeꢀil renkte ekimoz, göğüsünün sol yanında sol memesi üst dıꢀ kısımda sıyrık ve ekimoz, her  
iki kolunda fıstıki yeꢀil sarımtırak renkte ekimoz . »  
Baꢀvuran, aynı gün ifadesi alınmak üzere Đzmir Cumhuriyet savcısı önüne çıkarılmıꢀtır.  
Baꢀvuran bu ifadesinde ihtilaflı örgüte üye olduğunu, özellikle bombalı saldırılar olmak üzere  
bu örgüt bünyesinde birçok eyleme katıldığını kabul etmiꢀtir. Baꢀvuran, Đzmir Emniyet  
Müdürlüğündeki gözaltı sırasında baskı, ꢀiddet ve kötü muameleye maruz kaldığını ileri  
1
sürmüꢀtür. Baꢀvuran, gözaltında verdiği ifadeyi kısmen kabul etmiꢀ, bombalı saldırılara  
katıldığını tekrarlamıꢀ ve bu konuda ayrıntılı bilgiler vererek bazı düzeltmeler yapmıꢀtır.  
Baꢀvuran, aynı gün içerisinde Đzmir Devlet Güvenlik Mahkemesi nöbetçi hakimi tarafından  
dinlenmiꢀtir. Baꢀvuran, hakim önünde verdiği ifadede Cumhuriyet savcısına sözkonusu örgüte  
üye olduğu ve bombalı saldırılara katıldığı yönünde verdiği ifadeyi doğrulamıꢀtır. Baꢀvuran  
ayrıca, gözaltı sırasında baskı ve iꢀkenceye maruz kalmıꢀ olmasına rağmen, o zaman verdiği  
ifadenin gerçek olduğunu beyan etmiꢀtir.  
Baꢀvuranı 15 Ekim 1998 tarihinde muayene eden Uꢀak Devlet Hastanesinde görevli iki  
doktor düzenledikleri raporda aꢀağıdaki tespitleri yapmıꢀlardır :  
« Her iki aksiller bölgede, sol hemithraksa arka yüzde 2-3 cm’lik hafif ekimotik izler Sol zigomatik bölgede 2x2  
cm’lik sıyrık. Sağ omuz hareketlerinde kısıklılık ve ağrı.Omuzda ekimoz. Her iki kolda nörovesküler ve  
kemiksel patoloji yok. »  
A. Baꢀvuranın kötü muameleye maruz kaldığı yönündeki ꢀikâyeti  
20 Ekim 1998 tarihinde baꢀvuran, kötü muamele uyguladıkları gerekçesiyle Đzmir ve  
Đstanbul’da kendisini gözaltına alan polisler hakkında Uꢀak Cumhuriyet savcısına suç  
duyurusunda bulunmuꢀtur.  
24 Aralık 1998 tarihinde, Đzmir Cumhuriyet savcısı baꢀvuranın suçladığı Đzmir Terörle  
Mücadele ꢁubesi polisleri hakkında takipsizlik kararı vermiꢀtir. Cumhuriyet savcısı karar  
gerekçesinde, baꢀvuranın gözaltına alındığı tarih olan 8 Ekim 1998 gününe ait doktor  
raporunda vücudunda hiçbir yara ve darp izine rastlanmadığını ; Đstanbul’a sevkinden önce 10  
Ekim 1998 tarihinde Đzmir hastanesinde muayene edildiğini ve doktorların uçakla seyahat  
etmesinde tıbbi yönden sakınca olmadığına dair rapor düzenlediğini; baꢀvuranın Đstanbul’dan  
geri döndüğünde tekrar gözaltına alınmadan önce 13 Ekim 1998 tarihinde Đzmir Üniversite  
Hastanesinde tekrar muayene edildiğini ; doktorların ancak bu muayenede vücudun değiꢀik  
yerlerinde çeꢀitli ekimozlar tespit ettiğini ve kendisine üç gün iꢀ göremez raporu verildiğini  
belirtmiꢀtir. Savcı tüm bu unsurları değerlendirerek, baꢀvuranın yaralarının Đzmir’de  
gözaltında tutulduğu sırada değil, Đstanbul Terörle Mücadele ꢁubesinde bulunduğu sırada  
meydana geldiği sonucuna varmıꢀtır. Savcı böylece baꢀvuranın Đzmir’deki polisler tarafından  
iꢀkence uygulanarak zorla itiraf ettirildiği yönündeki iddialarının mesnetsiz olduğuna karar  
vermiꢀtir.  
Đstanbul Cumhuriyet Savcısı, Türk Ceza Kanunu’nun 243. maddesinin 1. fıkrası gereğince 22  
Temmuz 1999 tarihinde Đstanbul Emniyet Müdürlüğüne bağlı iki polis memurunu kötü  
muamele uygulamakla suçlamıꢀtır.  
16 Aralık 1999 tarihinde, baꢀvuranın tutuklu bulunduğu cezaevi müdürlüğü Cumhuriyet  
savcısına baꢀvuranın duruꢀmaya katılmayı reddettiğini bildirmiꢀtir.  
3 Nisan 2000 tarihinde, Đstanbul Ağır Ceza Mahkemesi delil yetersizliğinden davalı polislerin  
beraatine karar vermiꢀtir. Mahkeme bu konuyla ilgili olarak, 13 Ekim 1998 tarihli Adli Tıp  
raporunda hiçbir yara ve darp izine rastlanmadığı belirtilse de, aynı gün Đzmir Üniversite  
Hastanesinde düzenlenen raporda, Adli Tıp Kurumu Đzmir ꢁube Müdürlüğünün 14 Ekim  
tarihli raporu ve yine Uꢀak Devlet Hastanesinin 15 Ekim tarihli raporunda baꢀvuranın  
vücudunda yara ve darp izleri ile vücudun farklı yerlerinde ağrı tespit edildiğini kaydetmiꢀtir.  
Bununla birlikte, ilgili ꢀahıs duruꢀmaya katılmayı reddettiği için, ağır ceza mahkemesi  
2
dosyada suçlu olduklarını gösteren yeterli kanıt belgesi bulunmadığına ve suçlanan polislerin  
teꢀhis edilmesinin mümkün olmadığına hükmetmiꢀtir.  
B. Baꢀvuran aleyhine yürütülen ceza kovuꢀturmaları  
3 Kasım 1998 tarihinde, Đstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet savcısı (« savcı »)  
baꢀvuranı Türkiye Cumhuriyeti’nin anayasal düzenini devirme giriꢀiminde bulunmak ve  
silahlı terör örgütüne üye olmakla suçlamıꢀtır. Savcı, baꢀvuranın Türk Ceza Kanunu’nun 146.  
maddesinin 1. fıkrası gereğince mahkûm edilmesini istemiꢀtir.  
Baꢀvuran, Đstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi (« Devlet Güvenlik Mahkemesi») önünde  
diğer yirmi sanığın da dahil olduğu bir dava çerçevesinde yargılanmıꢀtır.  
13 Kasım 1998 ve 14 Nisan 1999 tarihlerinde baꢀvuran, Devlet Güvenlik Mahkemesi  
baꢀkanlığından tahliyesini talep etmiꢀtir. Baꢀvuran, kötü muameleye (filistin askısı, elektrik  
ꢀoku, yumruk, cinsel taciz v.b.) maruz kaldığını tekrarlamıꢀ ve bu yüzden polislerin istediği  
tüm belgeleri imzaladığını ileri sürmüꢀtür. Baꢀvuran ayrıca, yeniden kötü muameleye maruz  
kalacağından ve polislerin tehditlerinden korktuğu için Cumhuriyet savcısı ve nöbetçi hakim  
önünde gözaltı ifadelerini kabul ettiğini açıklamıꢀtır. Baꢀvuran, kendisine isnad edilen tüm  
suçlamaları ve söz konusu örgüte üyeliğinireddetetmiꢀtir.  
3 Nisan 2002 tarihinde, baꢀvuranın avukatı savunmasını sunmuꢀ ve zorla alınan itiraf ifadeleri  
dıꢀında aleyhte hiçbir delil bulunmadığını belirterek müvekkilinin beraatını talep etmiꢀtir.  
Avukat, 10 Temmuz 2002 tarihinde müvekkilinin gözaltı süresinin AĐHS’nin hükümlerine ve  
AĐHM’nin içtihadındaki gereksinimlere aykırı olduğunu savunmuꢀtur. Avukat ayrıca zor  
kullanılarak alındığı için ifadelerin delil olarak kabul edilemeyeceğini kaydetmiꢀtir.  
Devlet Güvenlik Mahkemesi, 25 Ekim 2002 tarihinde baꢀvuranı 4771 sayılı yasanın 1/A  
maddesi gereğince ömür boyu hapis cezasına mahkûm etmiꢀtir. Mahkeme karar gerekçesinde,  
dosyadaki unsurları ve özellikle baꢀvuranın gözaltı sırasında verdiği ifadeyi, Cumhuriyet  
savcısı ve nöbetçi hakim önünde verdiği ifadeleri, olay yeri denetim, kimlik tespiti,  
yüzleꢀtirme ve tutuklama tutanaklarını, alınan parmak izlerini, parmak izleriyle ilgili bilirkiꢀi  
raporlarını, baꢀvurana ait doktor raporlarını ve suçortaklarının uyuꢀan ifadelerini dayanak  
olarak göstermiꢀtir.  
Yargıtay, 1 Temmuz 2003 tarihinde baꢀvuranın mahkûmiyet kararını onamıꢀtır.  
HUKUK  
I. KABULEDĐLEBĐLĐRLĐĞE ĐLĐꢁKĐN  
A. AĐHS’nin 3. ve 13. maddeleri hakkında  
Hükümet, AĐHS’nin 35. maddesinin 1. paragrafında yer alan altı aylık süre gereksinimine  
uyulmadığı gerekçesiyle baꢀvuranın AĐHS’nin 3. ve 13. maddelerine dayalı ꢀikâyetlerinin  
AĐHM tarafından reddedilmesini talep etmektedir. Hükümet, baꢀvuranın iddialarıyla ilgili  
davanın 24 Aralık 1998 tarihinde Đzmir Cumhuriyet savcısının takipsizlik kararıyla  
sonuçlandığını ve suçlanan polislerin ağır ceza mahkemesi tarafından 3 Nisan 2000 tarhinde  
3
beraat ettirildiğini ; buna karꢀın mevcut baꢀvurunun ancak 30 Aralık 2003 tarihinde  
sunulduğunu kaydetmektedir. Hükümet ayrıca, baꢀvuranın iç hukuk yollarını tam olarak  
tüketmediğini savunmaktadır.  
Baꢀvuran, zaten etkili olmayan iç hukuk yollarını tüketmenin gerekli olmadığı kanaatindedir.  
Ayrıca baꢀvurana göre, söz konusu koꢀullarda maruz kaldığı kötü muamelenin psikolojik  
etkileri devam edeceğinden, ihlalin de devam etmesine neden olacaktır. Son olarak baꢀvuran,  
polisler hakkında ceza davası açıldığı konusunda kendisinin gereği gibi bilgilendirilmediğini,  
bu yüzden söz konusu yargılamaya katılamadığını ileri sürmektedir.  
Dosyadaki unsurlar ile tarafların verdiği bilgileri inceleyen AĐHM, suçlanan polisler hakkında  
iki ceza davası yürütüldüğünü gözlemlemektedir. Đlk dava, Đzmir polislerine karꢀı açılmıꢀ ve  
24 Aralık 1998 tarihinde Cumhuriyet savcısının takipsizlik kararıyla sonuçlanmıꢀtır. Oysa  
dosyadaki unsurlara bakıldığında, baꢀvuranın ağır ceza mahkemesi önünde itiraz etmediği  
gibi bu ihtilaflı takipsizlik kararını müteakiben altı ay içerisinde AĐHM’ne baꢀvurmadığı da  
anlaꢀılmaktadır. Đkinci dava, Đstanbul polislerine karꢀı açılmıꢀ ve ilgili ꢀahısların 3 Nisan 2000  
tarihinde beraat etmesiyle sonuçlanmıꢀtır. Halbuki, dosyadaki unsurları inceleyen AĐHM,  
baꢀvuranın duruꢀmaya katılmak üzere mahkemeye davet edildiğini ancak kendisinin bunu  
reddettiğini, dolayısıyla bu yargılama hakkında bilgisinin olduğunu gözlemlemektedir.  
Mevcut baꢀvuru 30 Aralık 2003 tarihinde yani altı aylık süre sona erdikten sonra sunulduğuna  
göre, baꢀvurunun bu bölümü gecikmeli kabul edilmeli ve AĐHS’nin 35. maddesinin 1. ve 4.  
paragrafları uyarınca reddedilmelidir.  
B. AĐHS’nin 6. maddesi hakkında  
Hükümet, ulusal yargılamalar yürütüldüğü sırada ꢀikâyetlerini dile getirmediği için  
baꢀvuranın iç hukuk yollarını tüketmediğini savunmaktadır.  
Baꢀvuran, bu argümanlara karꢀı çıkmaktadır.  
AĐHM, dosyadaki unsurları incelediğinde baꢀvuranın düzenli bir ꢀekilde ulusal mahkemeler  
önünde gözaltı sırasında verdiği ifadelere ve bu ifadelerin aleyhte delil olarak kullanılmasına  
itiraz ettiğini gözlemlemektedir. Dolayısıyla, Hükümetin bu konuda iç hukuk yollarının  
tüketilmediği yönündeki ön itirazının reddedilmesi uygun olacaktır. AĐHM ayrıca, polis  
tarafından gözaltında tutulduğu sırada avukat talep edememeye iliꢀkin ꢀikayetle ilgili olarak,  
buna benzer ön itirazları daha önce reddetme fırsatı bulduğunu hatırlatmaktadır (Türkiye  
aleyhine Taꢀçıgil davası, no 16943/03, prg. 31, 3 Mart 2009). Mevcut davada AĐHM, daha  
öncekilerden farklı bir sonuca varmak için neden görmemekte ve dolayısıyla Hükümetin bu  
noktadaki itirazını da reddetmektedir.  
AĐHM, baꢀvurunun bu bölümünün AĐHS’nin 35. maddesinin 3. paragrafı anlamında açıkça  
dayanaktan yoksun olmadığını tespit etmektedir. AĐHM ayrıca, baꢀvurunun baꢀka bir  
kabuledilemezlik gerekçesi bulunmadığını kaydetmektedir. Bu itibarla kabuledilebilir ilan  
edilmesi uygun olacaktır.  
II. AĐHS’NĐN 6. MADDESĐNĐN 1, 2 VE 3c) PARAGRAFLARININ ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ  
ĐDDĐASI HAKKINDA  
Baꢀvuran, adil yargılanma hakkından yararlanamadığını iddia etmektedir. Bu konuyla ilgili  
olarak baꢀvuran, gözaltı sırasında avukat yardımı alamadığından, ulusal mahkemelerin zorla  
4
alınan ifadelerine itibar ettiklerinden ve dolayısıyla masumiyet karinesine riayet  
edilmediğinden ꢀikâyetçi olmakta ve AĐHS’nin 6. maddesinin 1, 2 ve 3c) paragraflarına atıfta  
bulunmaktadır :  
Hükümet, baꢀvuranın iddialarına karꢀı çıkmaktadır. Hükümet, baꢀvuranın gözaltı sırasında  
verdiği ifadeler esas alınarak mahkûm edilmediğini ve bu ifadelerin aleyhte delil olarak  
kullanılmadığını savunmaktadır. Hükümet baꢀvuranın Cumhuriyet savcısı ve nöbetçi hakim  
önünde açıkça ihtilaflı yasadıꢀı örgütün eylemlerine katıldığını kabul ettiğini ve ilk ifadelerini  
tekrarladığını hatırlatmaktadır. Hükümet ayrıca, suçortaklarının ifadeleri, tanıklar, balistik  
raporları ve parmak izi raporlarının sonuçları gibi dosyada sunulan diğer delilleri dikkate alan  
yargı makamlarının da yapılan itirafların sonradan inkâr edilmesini inandırıcı bulunmadığını  
kaydetmektedir. Hükümet, yargılama süresince, baꢀvuranın bir avukat yardımından  
yararlandığını, dolayısıyla savunma hakkının çiğnenmediğini eklemektedir.  
Baꢀvuran, bu argümanları yalanlamakta ve ağır ceza mahkemesinin açıkça gözaltı sırasında  
verdiği ifadeye atıfta bulunduğunu ve ne gözaltı sırasında ne de nöbetçi hakim önüne  
çıkarıldığında avukat yardımından yararlanmadığını savunmaktadır. Baꢀvuran, ifade verdiği  
dönemde kötü muameleye maruz kaldığını açıkça belirttiği için, bu ifadelerin  
mahkûmiyetinde dikkate alınmasının AĐHS’nin 6. maddesine aykırı bulunması gerektiği  
kanaatindedir.  
AĐHM, mevcut davada baꢀvuranın – yedi gün süren – gözaltı sırasında güvenlik güçleri  
tarafından, bu gözaltı sonrasında da Cumhuriyet savcısı ve nöbetçi hakim tarafından  
sorgulandığını gözlemlemektedir. Dosyadaki unsurlar incelendiğinde, ilgili ꢀahsın bu  
dönemde avukat yardımı almadığı anlaꢀılmaktadır. Ayrıca, baꢀvuran kendini suçlu gösteren  
birçok ifade vermiꢀ ve bu ifadeler daha sonra diğer unsurlarla birlikte Devlet Güvenlik  
Mahkemesi kararında gerekçe teꢀkil eden delilleri oluꢀturmuꢀtur.  
Bu konuyla ilgili olarak AĐHM, bir baꢀvuranın avukat eriꢀiminden yoksun bırakılmasıyla  
ilgili daha önceki ꢀikâyetlerde AĐHS’nin 6. maddesinin 3c) paragrafının ihlal edildiği yönünde  
karar verdiğini hatırlatmaktadır (Salduz, ilgili bölüm, prg. 45-63). Mevcut davayı Salduz ilgili  
bölüm (prg. 50-51) davasında belirlenen ilkeler ıꢀığında inceleyen AĐHM, Hükümetin mevcut  
davada farklı bir hüküm vermeyi gerektirecek herhangi bir olgu ve argüman sunmadığı  
kanaatine varmaktadır.  
AĐHS’nin 3. maddesine aykırı koꢀullarda elde edilen delil unsurlarının ceza yargı sürecinde  
uygulanması ile ilgili olarak AĐHM, Almanya aleyhine Jaalloh kararında ([GC], no 54810/00,  
prg. 104, CEDH 2006-IX) özellikle böylesi bir kullanımın «yargılamanın adilliği bakımından  
ortaya ciddi sorunlar çıkardığına» hükmettiğini hatırlatmaktadır (Bakınız, aynı anlamda,  
Türkiye aleyhine Göçmen davası, no 72000/01, prg. 73, 17 Ekim 2006 ; yine bakınız, Türkiye  
aleyhine Hulki Güneꢀ davası, no 28490/95, prg. 91, CEDH 2003-VII (alıntılar)).  
Mevcut davada AĐHM, baꢀvuranın gözaltında kaldığı sürece doktor muayenelerinden  
geçirildiğini ve bu muayenelerde vücudunda ciddi ekimoz ve lezyonların tespit edildiğini ve  
kendisine üç gün iꢀ göremez raporu verildiğini kaydetmektedir. Bu konuyla ilgili olarak  
AĐHM, herꢀeyden önce baꢀvuranın 3. maddeye dayalı ꢀikâyetinin kabuledilemez olmasının  
AĐHS’nin 6. maddesi bağlamında dile getirdiği koꢀulların dikkate alınmayacağı anlamına  
gelmediğini vurgulamaktadır (Örs ve diğerleri, ilgili bölüm, prg. 58).  
5
Bununla birlikte, ulusal makamların baꢀvuranın gözaltı sırasında gerçekten yaralandığı  
yönündeki tespitlerine rağmen (yukarıdaki ilgili paragraflar), Devlet Güvenlik Mahkemesi,  
baꢀvuranın itiraflarını aleyhte delil olarak kabul etmiꢀtir. Oysa ki, Türk hukukunda da  
soruꢀturma sırasında elde edilen ve fakat mahkemede reddedilen ikrarlara, savunmanın  
geleceği bakımından belirleyici sonuçlar bağlanmamaktadır (Hulki Güneꢀ, ilgili bölüm,  
prg. 91). Ceza hukukunda delillerin kabuledilebilirliği meselesini mücerret olarak incelemek  
AĐHM’nin görevi olmamasına rağmen, Devlet Güvenlik Mahkemesinin olayın esasına  
girmeden önce bu konuyu karara bağlamamıꢀ olmasını üzüntüyle karꢀılamaktadır. Bu konuda  
yapılacak bir ön soruꢀturma, ulusal yargı makamlarının, suçlayıcı kanıtların elde edilmesi için  
yasadıꢀı yöntemlerin kullanılmasına karꢀı yaptırım uygulamalarına imkan tanıyabilirdi  
(Göçmen, ilgili bölüm, prg. 73).  
Öte yandan AĐHM, Hükümetin ihtilaflı mahkûmiyetin birçok delile dayandığı yönündeki  
argümanına katılmamaktadır. AĐHM ayrıca, karꢀı çıkılan ifadelerin baꢀvuranın  
mahkûmiyetinde belirleyici rol oynayıp oynamadığının daha ileri düzeyde araꢀtırılmasına  
gerek olmadığı kanısındadır. Aslında ceza mahkemeleri tarafından yapılan dava koꢀulları  
tespitinin bir kısmının kötü muameleye baꢀvurarak ve avukat yokluğunda elde edilen  
belgelere dayandığını tespit etmek yeterli olacaktır (Örs ve diğerleri, ilgili bölüm, prg. 60).  
Yukarıdaki bilgileri göz önüne alan AĐHM, mevcut davada sunulan usul teminatlarının,  
baꢀvuranın iddiasına göre zorla ve avukatın yokluğunda ve kendi kendini suçlamama hakkını  
göz ardı ederek elde edilen itirafların kullanılmasını engellememiꢀ olduğuna inanmaktadır.  
AĐHM, Yargıtay’ın bu eksikleri düzeltmemiꢀ olmasından dolayı, 6. madde tarafından istenilen  
sonucun anlaꢀmazlık konusu davada elde edilmediği kanısına varmaktadır.  
Bu itibarla, yukarıdaki tüm unsurları da dikkate alan AĐHM, AĐHS’nin 6. maddesinin 1 ve 3c)  
paragraflarının ihlal edildiği sonucuna varmaktadır.  
AĐHS’nin 6. maddesinin 2. paragrafı bağlamında dile getirilen ꢀikâyetle ilgili olarak ise  
AĐHM, ulusal mahkemeler önünde baꢀvurana karꢀı yürütülen yargılamalarla ilgili ꢀikâyetlerin  
temel noktasına cevap verdiği kanaatindedir. Dolayısıyla AĐHM, bu ꢀikâyetin ayrıca  
incelenmesine gerek olmadığına karar vermiꢀtir (benzer bir yaklaꢀım için bakınız, Göçmen,  
ilgili bölüm, prg. 76).  
III. AĐHS’NĐN 41. MADDESĐNĐN UYGULANMASI HAKKINDA  
A. Tazminat  
Baꢀvuran, manevi tazminat olarak 25 000 Euro talep etmektedir.  
Hükümet bu talebe itiraz etmektedir.  
AĐHM, daha önce bir baꢀvuranın gözaltı sırasında avukat eriꢀiminden mahrum bırakılarak  
AĐHS’nin 6. maddesinin 3c) paragrafının 6. maddenin 1. paragrafıyla bağlantılı olarak ihlal  
edildiği durumlarda en uygun telafi biçiminin, baꢀvuranı, bu madde ihlal edilmeseydi  
bulunabileceği duruma getirmeyi mümkün olduğunca temin etmek olduğuna hükmettiğini  
hatırlatmaktadır (Salduz, ilgili bölüm, prg. 72). AĐHM, bu ilkenin, mevcut davada da  
uygulandığı sonucuna varmıꢀtır. Sonuç olarak AĐHM, ihlalin telafisi için en uygun yolun,  
talep ettiği takdirde baꢀvuranın AĐHS’nin 6. maddesinin 1. paragrafı gereklerine uygun olarak  
yeniden yargılanması olacağı kanısındadır (ibidem).  
AĐHM ayrıca, manevi tazminat olarak baꢀvurana 3 000 Euro ödenmesine karar vermiꢀtir.  
6
B. Masraf ve giderler  
Baꢀvuran ayrıca, avukat ücreti olarak 5 036 Euro ve AĐHM önünde görülen davalarda yaptığı  
masraf ve harcamalar için 250 Euro talep etmektedir. Baꢀvuran, tercüme için 253,70 Türk  
Lirası tutarında bir fatura, posta gönderileriyle ilgili alındı makbuzları ve Đstanbul barosu  
avukatlarının tavsiye edilen ücret tablosunu kanıt belgesi olarak sunmuꢀtur.  
Hükümet, bu taleplere itiraz etmektedir.  
AĐHM’nin yerleꢀik içtihadına göre bir baꢀvuran ancak gerçekliğini ve gerekliğini kanıtladığı  
makul miktarlardaki yargı giderlerini elde edebilir. AĐHM, mevcut davada sunulan belgeler ve  
sözü edilen kıstaslar ıꢀığında, Avrupa Konseyi’nin baꢀvurana AĐHM önünde görülen  
yargılama iꢀlemleri için adli yardım çerçevesinde ödediği 850 Euro dıꢀında yargılama masraf  
ve giderlerini karꢀılamak üzere ayrıca tazminat ödenmesine gerek olmadığına karar vermiꢀtir.  
C. Gecikme faizi  
AĐHM, gecikme faizinin Avrupa Merkez Bankası’nın marjinal kredi faizlerine uyguladığı  
orana üç puanlık bir artıꢀ eklenerek belirlenmesine hükmetmektedir.  
BU GEREKÇELERE DAYALI OLARAK, AĐHM, OYBĐRLĐĞĐYLE,  
1. Baꢀvurunun AĐHS’nin 6. maddesi kapsamında yapılan ꢀikayetlere iliꢀkin kısmının  
kabuledilebilir geri kalan kısmının kabuledilemez olduğuna;  
2. AĐHS’nin 6/1 ve 3 c) maddesinin ihlal edildiğine;  
3. AĐHS’nin 6/2 maddesi kapsamında yapılan ꢀikayetin ayrıca incelenmesine gerek  
olmadığına;  
4. a) AĐHS’nin 44/2 maddesi gereğince kararın kesinleꢀtiği tarihten itibaren üç ay içinde,  
ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden Türk Lirası’na çevrilmek üzere, her türlü  
vergiden muaf tutularak, Savunmacı Devlet tarafından baꢀvurana 3.000 Euro (üç bin  
Euro) manevi tazminat ödenmesine;  
b) sözkonusu sürenin bittiği tarihten itibaren ödemenin yapılmasına kadar Hükümet  
tarafından, Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için geçerli olan faiz oranının üç  
puan fazlasına eꢀit oranda basit faiz uygulanmasına;  
5. Adil tatmine iliꢀkin diğer tüm taleplerin reddine;  
KARAR VERMĐꢁTĐR.  
Đꢀbu karar Fransızca olarak hazırlanmıꢀ ve AĐHM’nin iç tüzüğünün 77. maddesinin 2. ve  
3. paragraflarına uygun olarak 06 Ekim 2009 tarihinde yazılı olarak bildirilmiꢀtir  
7