CONSEIL

A V R U P A

DE L’EUROPE

K O N SE Y Đ

AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ

ÖMER AYDIN -TÜRKĐYE DAVASI

(Başvuru no:34813/02)

KARARIN ÖZET ÇEVĐRĐSĐ

STRAZBURG

25 Kasım 2008

Đşbu karar AĐHS’nin 44/2 maddesinde belirtilen koşullar çerçevesinde kesinleşecektir. Şekli

düzeltmelere tabi olabilir.

______________________________________________________________________________________

Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,

davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile

Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak

suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.

USUL

Türkiye Cumhuriyeti Devleti aleyhine açılan (34813/02) no’lu davanın nedeni (T.C.

vatandaşı) Ömer Aydın’ın (başvuran) Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi’ne 2 Temmuz 2002

tarihinde Avrupa Đnsan Hakları Sözleşmesi’nin (AĐHS) Temel Đnsan Haklarını güvence altına

alan 34. maddesi uyarınca yapmış olduğu başvurudur.

Başvuran, Đstanbul Barosu avukatlarından E. Keskin tarafından temsil edilmektedir.

OLAYLAR

I. DAVANIN KOŞULLARI

Başvuran, 1940 doğumludur ve Đstanbul’da ikamet etmektedir. Başvuran, askerlik hizmetini

yaparken intihar eden Fatih Aydın’ın babasıdır (“F.Aydın” “başvuranın oğlu”).

Askerlik hizmetine 25 Mayıs 2000 tarihinde Deniz Kuvvetlerinde başlayan F. Aydın, 9

Temmuz 2000 tarihinde dağıtımla birlikte Marmaris’teki Aksaz Deniz Üssü’ne ait gemilerden

birine onbaşı olarak tayin edilmiştir.

2 Nisan 2001 tarihinde, başvuranın oğlu ile silah altına çağırılan başka bir asker arasında

tartışma yaşanmış ve kavgaya dönüşen bu tartışma sırasında başvuranın oğlu arkadaşının

burnunu kırmıştır. Başvuranın oğlu, 4 Haziran 2001 tarihinde kasten adam yaralamakla

suçlanmıştır.

Başvuranın oğlu, 5 Haziran 2001 tarihinde izinden dönmüştür.

Mağdurun şikâyetini geri alması üzerine askeri mahkeme 6 Ağustos 2001 tarihinde F. Aydın

hakkında açılan kovuşturmanın sona erdirilmesine hükmetmiştir. Dava dosyasında, ilgili

şahsın ölümünden önce bu karar hakkında bilgilendirildiğine dair bir unsur bulunmamaktadır.

Başvuranın oğlu, 10 Ağustos 2001 tarihinde talebi üzerine önce Aksaz Askeri Hastanesi’ne ve

oradan da doktor tavsiyesiyle 14 Ağustos 2001 tarihinde Muğla Devlet Hastanesi psikiyatri

bölümüne sevk edilmiştir. Bu tarihte bir psikiyatr tarafından muayene edilen F. Aydın’ın

asosyal olduğu ve anksiyete bozuklukları yaşadığı tespit edilmiştir. Doktor, kendisinin Đzmir

Askeri Hastanesi’ne sevk edilmesini önermiştir.

Başvuranın oğlu, 16 Ağustos 2001 tarihinde Đzmir Askeri Hastanesi Psikiyatri Bölümü’nde

bir kez daha muayene edilmiştir. Psikiyatri doktoru yine F. Aydın’ın anksiyete bozuklukları

yaşadığını teşhis etmiştir. Durumun ilaç tedavisi veya başka bir müdahale gerektirmediği

kanaatine varan doktor, hastanın on beş gün sonra tekrar muayeneye gelmesini önermiştir.

26 Ağustos 2001 günü saat 19 : 50 sıralarında, başvuranın oğlu, görevli olduğu gemi halen

sahile bağlı iken, kendisini yakmaya kalkışmış ve ağır bir şekilde yaralanmıştır.

Bu amaçla, gaz lambaları için kullanılan gazyağı bidonunun bulunduğu dolabın kilidini

kırarak bidonu almış, geminin güvertesine çıkmış ve gazyağını üzerine dökerek kendisini

yakmak istemiştir. Akabinde denize atlayan ilgili şahıs daha sonra kendisini kurtaranlar

2

tarafından Aksaz Askeri Hastanesi’ne götürülmüş, buradan da uçakla Ankara Askeri

Hastanesi’ne sevk edilmiştir.

1. Ceza soruşturması

28 Ağustos 2001 tarihinde, askeri savcılık resen bir soruşturma başlatmıştır. Askeri Savcı,

olayın vuku bulduğu gemiye gelerek olay yeri durum tespiti yapmış ve gemi komutanı subay

Ali Haydar Uçan, ikinci kaptan subay Resul Öztürk, astsubay Tanju Dolar, astsubay Ercan

Bostancı, er Ahmet Cebeci, er Osman Altaş, er Mustafa Nural, er Fikret Özgür, er Seyfettin

Şahin, er Davut Sonsuz ve er Şahin Doğu’nun ifadelerini almıştır.

Subay Ali Haydar Uçan ve Resul Öztürk, olayın meydana geldiği sırada gemide

bulunmadıklarını beyan etmişlerdir. Başvuranın oğlunun görevini yerine getirirken disiplinsiz

ve özensiz davrandığını, bu yüzden kendisini defalarca ikaz ettiklerini belirten subaylar,

ayrıca onunla karşılaştıklarında ilgili şahsın kendilerine askerde canının sıkıldığını ve

sabırsızlıkla askerliğinin bitmesini beklediğini söylediğini bildirmişlerdir. Kaptan ve ikinci

kaptan ifadelerinde, F.Aydın’ın izinden döndükten sonra daha çok içine kapandığını ve

toplum içine girmez olduğunu belirtmişlerdir. Komutanlara göre ilgili şahıs, izinden

döndükten sonra hiçbir açıklama yapmadan sadece psikolojik sorunları olduğunu söyleyerek

hastaneye sevk edilmesini istemiştir. Ilk bakışta hastaneye sevk edilmesini gerektirecek

herhangi bir psikolojik sorun görülmemesine rağmen komutanlar kendisinin hastaneye sevk

edilmesini emretmişlerdir. Kaptan ve ikinci kaptan, başvuranın oğlunun intihara eğilimli

olmadığını ve gözle görünür bir psikolojik sorunu bulunmadığını sözlerine eklemişlerdir.

Kendileri son olarak, F. Aydın’ın hiçbir zaman arkadaşları tarafından hor görülmediğini ve

aşağılanmadığını belirtmişlerdir. Subay Resul Öztürk, başvuranın oğlunun aile sorunları

yaşadığını düşündüğünü, ancak bu konuda arkadaşlarına hiçbir şey anlatmadığını ve kanaatine

göre bu eylemi sonuçlarını düşünmeden sadece istirahat izni alabilmek için gerçekleştirmiş

olabileceğini ifade etmiştir.

Astsubay Tanju Dolar ve astsubay Ercan Bostancı verdikleri ifadelerde, F. Aydın’ın

arkadaşlarıyla olan ilişklerinde zor ve geçimsiz olduğunu, kendisinin disiplinsiz ve hatta

bazen saldırgan davranışlarda bulunduğunu bildirmişlerdir. Yine aynı astsubaylar, ilgili şahsın

aile sorunları ve mali sıkıntıları olduğunu duyduklarını, ancak intihar girişiminde

bulunabileceğini gösteren hiçbir işaret görmediklerini eklemişlerdir. Subay Tanju Dolar

başvuranın oğlunu olaydan hemen önce gördüğünü ve kendisinde herhangi anormal bir durum

farketmediğini belirtmiştir. Astsubay Ercan Bostancı, F. Aydın’ın istirahat izni alabilmek için

böyle davranmış olabileceğini ifade etmiştir. Her ikisi de, ilgili şahsın üstleri veya arkadaşları

tarafından kötü muameleye tabi tutulmadığını doğrulamışlardır.

Erler Ahmet Cebeci, Osman Altıntaş, Mustafa Nural, Fikret Özgür, Seyfettin Şahin, Davut

Sonsuz ve Şahin Doğu, başvuranın oğlunun disiplinsiz davranışlarda bulunduğunu ve

arkadaşlarıyla olan ilişkilerde zor ve geçimsiz olduğunu bildirmişlerdir. Aynı erler onun içine

kapanık ve asosyal olduğunu da ifade etmişler ve izinden döndükten sonra F. Aydın’ın tekrar

izine çıkma arzusunu ısrarlı bir biçimde dile getirdiğini, ancak izni kalmaması dolayısıyla en

azından bir istirahat izni almak için uğraştığını vurgulamışlardır. Yine bu erler, F. Aydın’ın

gözle görünür bir psikolojik sorunu bulunmadığını, kendisinin intihar eğiliminde olmadığını

ve böyle bir şey yapabileceğine işaret eden herhangi bir davranış gözlemlemediklerini

bildirmişlerdir. Davut Sonsuz, bunlara ilaveten başvuranın oğlunun istirahat izni almak

suretiyle askerlik süresini kısaltmak için çabaladığını belirtmiştir. Erler ayrıca, kendisinin

üstleri veya arkadaşları tarafından kötü muameleye tabi tutulduğunu hiç görmediklerini

3

ekleyerek, komutanlarının her zaman kendisine karşı yapıcı bir tutum sergilediklerini, onun

problemleriyle ilgilendiklerini ve hatta ona para yardımında bulunduklarını ifade etmişlerdir.

Başvuran, 29 Ağustos 2001 tarihinde askeri savcılığa müracaat ederek, Ankara Askeri

Hastanesi’nde yatan oğlunun ifade vermesini talep etmiştir. Başvurana göre, hastanede yaptığı

görüşmede oğlu komutanı tarafından dövüldüğü için bunalıma girdiğini ve bu yüzden

kendisini yakmaya kalkıştığını bildirmiştir.

Askeri Savcı, aynı gün askeri hastaneye giderek F.Aydın’ın ifadesine başvurmuştur. Đlgili

şahıs ifadesinde, olay günü saat 18.00’e doğru arkadaşı Şahin Doğu ile bir nöbet konusunda

münakaşa ettiklerini bildirmiş, bu münakaşa devam ederken astsubay Tanju Dolar’ın olay

yerine geldiğini ve münakaşanın sebebini öğrenmeden kendisine tekme tokat vurmaya

başladığını, zaten başta astsubay Fehmi Keben, Süleyman Çavuş ve Tanju Dolar olmak üzere

bazı üstleri tarafından sık sık hakaret edilip dövüldüğünü ve bu durumdan çok etkilendiğini

ifade ederek, subay Resul Öztürk’e olayı anlattığını, ancak onun da bu konuyla

ilgilenmediğini belirtmiştir. Đlgili şahıs ayrıca, adı geçen astsubaylar tarafından uygulanan

baskının kendisini bunalıma sürüklediğini, astsubay Tanju Dolar tarafından haksız yere

dövüldükten sonra artık kendisine hakim olamadığını ve askerden kaçmayı bile düşündüğünü

itiraf ederek, içine düştüğü ruhsal bunalımdan ötürü boyun bölgesine gaz yağı dökerek

kendisini yakmaya teşebbüs ettiğini belirtmiştir. Yine ilgili şahıs aynı ifadesinde, arkadaşları

Davut Sonsuz, Muhammer Harmancı, Şahin Doğu, Dinçer Kalaycı, Özcan Kılıç ve Barış

Özzehir’in adı geçen astsubayların kendisine uyguladıkları baskıya tanık olduklarını ileri

sürmüştür.

1 Eylül 2001 tarihinde, F. Aydın tüm çabalara rağmen kurtarılamayarak yatırıldığı askeri

hastanede vefat etmiştir. Aynı gün merhumun cesedi yüzeysel olarak incelenmiştir. Adli tıp

doktorları vücudun % 91,5’inin üçüncü derecede yandığını tespit etmişler ve ölüm sebebini

yanıklardan ötürü metabolik bozukluğa bağlı kalp ve kan dolaşımının durması olarak

belirlemişlerdir. Ölüm nedenini kesin olarak belirleyen adli tıp doktorları ayrıca klasik otopsi

yapılmasını gerekli görmemişlerdir.

Askeri Savcı, başvuranın oğlunun beyanları ışığında 4 Eylül 2001 tarihinde, arkadaşları ile

suçladığı astsubayların ifadelerini almıştır.

Erler Dinçer Kalaycı, Barış Özzehir, Özcan Kılıç ve Muhammer Harmancı üzücü olayın vuku

bulduğu gün başvuranın oğlu ile er Şahin Doğu arasında çıkan kavgayı görmediklerini beyan

etmişlerdir. Yine aynı erler, adıgeçen astsubayların ilgili şahsa kötü muamele uyguladığına da

hiç tanık olmadıklarını ifade etmişlerdir.

Er Davut Sonsuz, olayın meydana geldiği gün kendisi de erlerin toplandığı salonda iken, F.

Aydın ile er Şahin Doğu arasında bir nöbetle ilgili olarak basit bir ağız dalaşı yaşandığını

belirtmiştir. Er Davut Sonsuz kesin bir dille astsubay Tanju Dolar’ın bu karşılıklı ağız

dalaşından haberi olmadığını ve dolayısıyla bu kavgaya müdahale etmediğini belirtmiştir.

Yine aynı er, F.Aydın’ın hiçbir zaman üstleri veya arkadaşları tarafından kötü muamele

görmediğini ve aşağılanmadığını da ifadelerine eklemiştir.

Er Şahin Doğu ise, üzücü olayın meydana geldiği gün başvuranın oğlu ile bir nöbet yüzünden

münakaşa ettiklerini ve o sırada orada bulunan er Davut Sonsuz’un olaya müdahale ederek

kavganın büyümesini önlediğini ifade etmiştir. Yine aynı erin ifadelerine göre, astsubay Tanju

Dolar münakaşa sırasında olay yerine gelmiş ve onlara bağırmamalarını söyleyerek

4

kavgalarının sebebini sormuş ve daha sonra da onları barıştırmıştır. Er Şahin Doğu ifadesinin

sonunda, F. Aydın’ın üstleri tarafından kötü muamele gördüğüne hiç tanık olmadığını

belirtmiştir.

Astsubay Fehmi Keben, disiplinsiz davranışları dolayısıyla başvuranın oğlunu birçok kez

uyardığını ve durumu geminin ikinci kaptanına rapor ettiğini, ilgili şahsın asosyal olduğunu,

içine kapanık yapısı dolayısıyla çevresine uyum gösteremediğini, dengesiz ve tutarsız

davranışlar sergilediğini ve arkadaşları arasında asabi ve kavgacı olarak tanındığını ifade

etmiştir. Astsubay Fehmi Keben, ilgili şahsın son zamanlarda yönetmeliğin öngördüğü izin

günlerini tükettiği halde izine çıkmak istediğini ve dispansere sevkini talep ettiğini

belirtmiştir. Astsubaya göre, F. Aydın bu eylemini istirahat izni alabilmek için yapmış, ancak

sonuçları tahmininden çok daha vahim olmuştur. Son olarak, başvuranın oğlunun astsubay

Tanju Dolar ve Süleyman Çavuş tarafından aşağılandığına veya dövüldüğüne hiç tanık

olmadığını ifade eden astsubay Fehmi Keben, ayrıca arkadaşlarının ona kötü muamele

uyguladıklarını da ne gördüğünü ne de duyduğunu belirtmiştir.

Astsubay Süleyman Çavuş ise, F. Aydın’ın asosyal, asabi ve kavgacı

olduğunu,

arkadaşlarıyla ilişki kurmakta güçlük çektiğini ve görevlerini önemsemediğini beyan etmiştir.

Kendisini disiplinsiz davranışları dolayısıyla birçok kez uyardığını ve bu durumu geminin

ikinci kaptanına rapor ettiğini vurgulayan astsubay Süleyman Çavuş, ayrıca F. Aydın’ın

dengesiz ve garip hareketleri olduğunu belirterek, kanaatine göre bu davranışları askerliği

sevmediği ve uyum gösteremediği için sergilediğini ifade etmiş ve kendisinde özel bir

psikolojik sorun görmediğini bildirmiştir. Yine aynı astsubay, başvuranın oğlunun izin dönüşü

daha çok içine kapandığını ve sık sık dispansere sevkini istediğini belirterek, ilgili şahsın bir

gün, komutanın da bulunduğu bir ortamda: « Dispansere gitmek istiyorum, psikolojik

sorunlarım var.» diye bağırdığını ve komutanın sorgulaması üzerine de : «Bu gemide görev

yapmak istemiyorum.» dediğini vurgulamıştır. Đlgili şahsın intihar eğiliminde olmadığını ifade

eden Süleyman Çavuş, kanaatine göre F.Aydın’ın ikinci muayene için Đzmir Askeri

Hastanesi’ne gitmeden önce psikiyatri doktorunu etkilemek üzere kendisini hafifçe yaralamak

istemiş olabileceğini belirtmiştir. Son olarak ne kendisinin ne de diğer üstlerinin ilgili şahsa

hakaret etmediğini veya onu dövmediğini eklemiştir.

Astsubay Tanju Dolar, olay günü başvuranın oğlu ile başka bir er arasında meydana gelen

münakaşa hakkında bazı açıklamalarda bulunmuştur. Bu açıklamalarda, erlerin toplandığı

salondan gelen sesleri duyarak oraya gittiğini, salona girdiğinde Şahin Doğu’yu oturur

vaziyette ve F. Aydın’ı ayakta gördüğünü, sinirli bir şekilde ve yüksek sesle birbirlerine

bağırdıklarına tanık olduğunu belirtmiştir. Kendilerine münakaşalarının sebebini sorduğunu

ve bir nöbet hakkında tartıştıklarını öğrendiğini, bunun üzerine münakaşa eden her iki askere

de sorunlarını böyle çözemeyeceklerini ve yetkili komutan gelince kendisine durumu

bildirmeleri gerektiğini söylediğini ekleyen astsubay Tanju Dolar, daha sonra onları

barıştırdığını ifade etmiş ve bu olay sırasında veya daha önce başvuranın oğluna hiçbir zaman

vurmadığını ve hakaret etmediğini, dokuz yıllık kariyerinde asla böyle vukuatlar yüzünden

cezalandırılmadığını belirtmiştir. Son olarak, iki yıldır astsubaylar Fehmi Keben ve Süleyman

Çavuş ile birlikte aynı gemide görev yaptıklarını belirten astsubay Tanju Dolar, onların da

askerlerden birine hakaret edip, kötü muamele uyguladıklarını hiç görmediğini beyan etmiştir.

11 Eylül 2001 tarihinde askeri savcılığa suç duyurusunda bulunan başvuran, oğlunun bir üstü

tarafından dövüldüğünü ve bu yüzden psikolojisinin bozulduğunu iddia etmiştir. Başvuran

ayrıca, üzücü olaydan on beş yirmi gün önce bir şahsın ona telefon ettiğini ve kendisini

oğlunun komutanı olarak tanıttıktan sonra : «oğlunuza hiç terbiye vermemişsiniz, ama biz

5

öğreteceğiz» dediğini ileri sürmüştür. Başvuran, yaptığı telefon konuşmaları sırasında

oğlunun, komutanı olan astsubayın kendisini taciz ettiğini söylediğini ve neredeyse işkence

sayılabilecek uygulamalarda bulunduğundan şikâyetçi olduğunu belirtmiştir. Đzmir Askeri

Hastanesi’nde yapılan psikiyatrik muayeneden sonra yaptıkları telefon konuşmasında

oğlunun, ne muayene sırasında ve ne de gemiye döndükten sonra herhangi bir tedavi

gördüğünü ifade ettiğini söyleyen başvuran, oğlunun komutanı olan astsubayın kötü

davranışları ve yetkililerin umursamazlığı sonucu depresyona girdiğini ileri sürmüştür.

Askeri Savcı, olayın meydana gelişinde ordunun herhangi bir hata veya ihmali bulunmadığı

gerekçesiyle 18 Eylül 2001 tarihinde takipsizlik kararı vermiştir.

Askeri Savcı, başvuranın oğlunun 10 Ağustos 2001 tarihinde psikolojik sorunları hakkında

üstlerini bilgilendirdiğini ve kendisinin önce Aksaz Askeri Hastanesi’ne oradan Muğla Devlet

Hastanesi’ne ve son olarak da Đzmir Askeri Hastanesi’ne sevk edildiğini ve en son gittiği

yerde psikiyatrın kendisine anksiyete bozuklukları teşhisi koyarak, on beş gün sonra tekrar

muayeneye gelmesini önerdiğini tespit etmiştir. F. Aydın daha sonra gemiye geri dönmüştür.

Askeri Savcı, soruşturma kapsamında ifadesi alınan askerlerin beyanlarına dayanarak

başvuranın oğlunun sakin, içine kapanık ve kendini izole eden bir yapıya sahip olduğunu

tespit etmiştir. F.Aydın’ın 5 Haziran 2001 tarihinde izinden döndükten sonra daha çok içine

kapandığı ve toplum içine girmez olduğu, devamlı gemide olmaktan sıkıldığını ima ederek,

hastaneye sevk edilmek istediği tespit edilmiş, ancak kendisinde psikolojik tedavi görmesini

gerektirecek bir durum gözlemlenmemiştir. Izin günlerinin bitmesinden sonra, F.Aydın’ın

hastaneye sevk edilme talepleri arkadaşları tarafından istirahat izni almak için çabalama

şeklinde yorumlanmış ve ciddiye alınmamıştır. Zaten, ilgili şahsın hastaneye sevk edilme

talepleri ihtiyati olarak kabul edilmiş ve hastaneye gittiğinde kendisine istirahat izni

verilmesini gerektirecek herhangi bir psikolojik sorun gözlemlenmemiştir. Ayrıca, başvuranın

oğluna yönelik herhangi bir kötü davranış veya insanlık dışı muamele tespit edilmemiş, hatta

görevlerine itina göstermemesine ve disiplinsiz hareketler sergilemesine rağmen üstleri ona

karşı her zaman yapıcı bir tutumla yaklaşmışlardır.

Askeri Savcı, olayın meydana geldiği yerde elde edilen bilgileri, tanık ifadelerini ve dava

dosyasında bulunan tüm unsurları göz önüne alarak, başvuranın oğlunun bu eylemi istirahat

izni alabilmek amacıyla gerçekleştirdiğine hükmetmiş ve ilgili şahsın sentetik kumaştan

yapılma üniformasının çabuk alev alacağını düşünemeyerek amacını aşan bir eylemin kurbanı

olduğu sonucuna varmıştır. Askeri Savcı, başvuranın 11 Eylül 2001 tarihli dava dilekçesinde

oğlunun adı bilinmeyen bir astsubay tarafından kötü muamele gördüğü yönündeki iddialarını

mesnetsiz olarak değerlendirmiştir.

Askeri mahkeme, 24 Ocak 2002 tarihinde başvuranın bu karara yaptığı itirazı reddetmiştir.

2. Đdari soruşturma

26 Ağustos 2001 tarihinde, olayın hemen ardından, olayın ilk soruşturmasını yapmak üzere

subay ve astsubaylardan oluşan bir idari soruşturma komisyonu (« komisyon »)

görevlendirilmiştir. Komisyon, aynı gün olayın görgü tanığı iki çavuş ile sekiz erin ifadesine

başvurmuştur. Görgü tanıkları ifadelerinde, başvuranın oğlunu her tarafı alevlerle kaplı bir

vaziyette güvertede koşarken ve sonra da denize atlarken gördüklerini beyan etmişlerdir.

6

Komisyonun 3 Eylül 2001 tarihinde sunduğu raporda, olayın meydana gelişinde personelin

herhangi bir sorumluluğu olmadığı ve ayrıca denetim ve gözetim konusunda da görev ihmali

görülmediği açıklanmıştır.

Komisyon ayrıca F. Aydın’ın gemiye geldiğinde entegrasyon eğitiminin yanı sıra gemide

güvenlik önlemleri ve kazaları önleyici tedbirler hakkında da eğitim aldığını tespit etmiştir.

Yine komisyon, başvuranın oğlunun kendisi hakkında başlatılan cezai kovuşturma sonucunda

askerliğinin uzayacağından endişe duyduğunu belirlemiştir. Komisyon, ilgili şahsın içerisine

düştüğü ruhsal bunalım dolayısıyla bile bile kendisini yakarak bir istirahat izni elde etmek ve

böylece askerlik süresini kısaltmak istediği kanaatine varmıştır. Komisyon bu sonuca F.

Aydın’ın şahsi günlüğüne ve arkadaşları Emre Bakır, Şahin Doğu ve Davut Sonsuz’un

ifadelerine dayanarak ulaşmıştır. Bu konuyla ilgili olarak Emre Bakır, başvuranın oğlunun

askerliğinin uzayacağından endişe ettiğini ve izinden döndüğünden beri ruh halinin tamamen

değiştiğini ifade etmiştir. Emre Bakır’ın kanaatine göre, aile sorunları yaşayan F. Aydın’ın

kendisini hafifçe yaralayarak askerliğini kısaltmak istemiş olması muhtemeldir. Şahin Doğu

ise, ilgili şahsın kendisini hafifçe yaralayarak bir istirahat izni koparmayı ve böylece askerlik

süresini kısaltmayı planladığını ifade etmiştir. Son olarak Davut Sonsuz verdiği ifadede, F.

Aydın’ın izinden döndükten sonra çok asabi göründüğünü ve sık sık « Đzmir Hastanesi’nden

doksan günlük bir hava değişimi alsam, askerliğim biter.» dediğini, ayrıca eğer hakkında

başlatılan ceza yargılaması sonucunda mahkûm edilirse askerden firar edeceğini bile

söylediğini belirtmiştir.

F. Aydın günlüğünde, bazı bölümleri okunaksız olsa da, kendisine karşı kötü muamele veya

baskı uygulandığından bahsetmemektedir. Günlüğün hiçbir yerinde intihar iması

bulunmamaktadır. Đlgili şahıs günlüğünde bilhassa üzerindeki bıkkınlığı ve bir an önce

askerliğini bitirme arzusunu dile getirmiştir.

Türk hükümeti, başvuranın oğlunun sorunlarını gün ışığına çıkarmak üzere bir ön soruşturma

başlatmıştır. Gerçekleştirilme tarihi belli olmayan ve danışman psikolog tarafından yürütülen

bu soruşturmaya göre, başvuranın oğlunun orduya adaptasyonu ve üstlerine karşı davranışları

normal bulunmuştur. Yine bu soruşturma raporunda, ilgili şahsın diğer askerlerle olan

ilişkileri ilk dört dönem için normal, ancak son dönem için kötü olarak değerlendirilmiştir. F.

Aydın’ın kişiliği ile ilgili olarak psikoloğun belirttiği ve üstleri tarafından göz önüne alınması

gereken bir husus da, kendisinin dengesiz, asabi/ kavgacı ve dalgın olduğudur.

HUKUK

I. AĐHS’NĐN 3. MADDESĐNĐN ĐHLÂL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA

Başvuran, AĐHS’nin 3. maddesine atıfta bulunarak, oğlunun üstlerinden gördüğü kötü

muamele sonucu hayatına son verdiğini ve askeri savcılığın gerçek bir soruşturma

yapmadığını iddia etmektedir.

AĐHM, başvuru konusu olayların hukuki tanımlamasını yapma yetkisinin bulunduğunu,

tarafların yaptığı tanımlamalarla sınırlı olmadığını belirtir. AĐHM, jura novit curia ilkesi

gereğince birçok şikâyeti dava taraflarının atıfta bulunmadığı madde veya paragraf

bakımından resen incelemiştir. Bir şikâyet yalnızca ileri sürülen basit hukuki araç ve

argümanlarla değil ortaya koyduğu gerçek olgularla karakterize edilir. (bakınız, mutatis

mutandis, Đtalya aleyhine Guerra ve diğerleri davası, 19 Şubat 1998, prg. 44, Karar ve

hükümlerin derlemesi 1998-I).

7

Ortaya çıkan gerçekler ışığında AĐHM, başvuranın şikâyetini AĐHS’nin 2. maddesi

bakımından incelemeye karar vermiştir.

A. Kabuledilebilirliğe ilişkin

Hükümet, başvuranın tazminat elde etmek üzere ulusal hukukta öngörülen idari ve sivil

mahkemelere başvurma hakkını kullanmadığından iç hukuk yollarının tüketilmesi koşulunu

yerine getirmediğini ileri sürmektedir.

AĐHM, olayın meydana gelmesinden hemen sonra ceza yargılamasının resen devreye

sokulduğunu ve bu amaçla yürütülen soruşturmaların takipsizlikle sonuçlandığını

gözlemlemektedir. Buna karşın başvuran, askeri savcılığa suç duyurusunda bulunmuş ve

Ankara’da hastanede yatan oğlunun dinlenmesini talep ederek soruşturmaya katkı sağlamıştır.

Ayrıca, takipsizlik kararına itiraz hakkını da kullanmayı ihmal etmeyen başvuranın,

Hükümet’in ileri sürdüğü gibi, bir de idari ve sivil mahkemelere başvurması gerekmemektedir

(bakınız, bu anlamda, Türkiye aleyhine Salgın davası, n^o46748/99, prg. 61, 20 Şubat 2007).

Dolayısıyla AĐHM, Hükümetin bu iddiasını reddetmektedir.

Tarafların öne sürdüğü tüm argümanları dikkate alan AĐHM, incelemenin şu aşamasında

çözümlenemeyecek derecede ciddi olgusal ve hukuki sorular ortaya koyan bu şikâyet

konusunun esas bakımından incelenmesi gerektiğini, AĐHS’nin 35. maddesinin 3. paragrafı

çerçevesinde başvurunun dayanaktan yoksun olmadığını kaydeden AĐHM, ayrıca, başka

açılardan bakıldığında da kabuledilemezlik unsuru bulunmadığını tespit eder. Bu nedenle

başvuru kabuledilebilir niteliktedir.

B. Esasa ilişkin

1. Tarafların argümanları

Başvuran, üstlerinden sürekli olarak gördüğü fiziki ve sözlü şiddet sonucu oğlunun ruhsal

bunalıma girdiğini öne sürmektedir.

Hükümet, başvuranın oğlunun üstleri tarafından şiddet gördüğü yönündeki bu iddialarının

mesnetsiz olduğunu savunmaktadır. Hükümet ayrıca, intihar sorumluluğunun olayda hiçbir

hata veya ihmali bulunmayan askeri yetkililere yüklenemeyeceğini ileri sürmekte ve

başvuranın oğlunun da diğer silah altına çağırılanlar gibi askerlik yapmaya elverişli olup

olmadığının belirlenmesi için fiziki ve psikolojik muayeneden geçirildiğini ve kendisine

gerekli temel eğitimin verildiğini hatırlatmaktadır. Hükümet, F. Aydın’ın saldırgan tavırları

ile askerlik hizmeti hakkındaki tereddütlerinin 5 Haziran 2001 tarihinden itibaren yani izinden

döndükten sonra arttığını, bu nedenle ilgili şahsın psikolojik yardım aldığını ve kendi isteği

üzerine önce Aksaz Hastanesi’ne oradan Muğla Devlet Hastanesi’ne ve son olarak da Đzmir

Askeri Hastanesi’ne sevk edildiğini vurgulamaktadır.

Hükümet savunmasında, F. Aydın’ın üstlerince, adıgeçenin intiharına ilişkin gerçek ve yakın

bir tehdit bulunduğunun bilinmediğini, zira ilgili şahsın birçok doktor tarafından muayene

edildiği halde, hiçbir doktorun kendisinde intihar edebilecek derecede ciddi bir psikolojik

sorun teşhis etmediğini vurgulamaktadır. Hükümet ayrıca, F. Aydın’ın intihar riski taşıyan

ruhsal bir bozukluk içerisinde bulunduğunu gösteren herhangi bir davranış gözlemlenmediğini

8

ve bu yüzden hiç kimsenin onun bu eylemi gerçekleştireceğini önceden kestiremediğini

savunmaktadır.

Hükümet, aynı zamanda başvuranın oğlunun hakkında yürütülen ceza yargılaması sonucu

askerliğinin uzayacağından endişe duyduğunu ve bu yüzden arkadaşlarına sık sık istirahat izni

alma arzusunu söylediğini vurgulamaktadır.

Hükümet savunmasının sonunda, üzücü olayla ilgili olarak idari ve ceza soruşturmalarının

yürütüldüğünü hatırlatmaktadır.

2. AĐHM’nin değerlendirmesi

a) Başvuranın oğlunun ölümü

AĐHM, ilk olarak, AĐHS’nin ikinci maddesinin ilk cümlesinin, devlete yalnızca kasıtlı ve

kanunsuz ölüme sebebiyet vermekten kaçınma zorunluluğu değil aynı zamanda hukukuna tabi

olan kişilerin yaşamlarını korumaya yönelik gerekli tedbirleri alma zorunluluğu getirdiğini

hatırlatmaktadır. AĐHM, AĐHS’nin 2. maddesinin belirlenen koşullarda kişiyi üçüncü

şahıslara, istisnai koşullarda da kişinin kendisine karşı koruması için yetkililere uygulamaya

yönelik önleyici pozitif yükümlülük yüklediği kanaatindedir (Birleşik Krallık aleyhine

Keenan davası, n^o27229/95, prg. 88-89, CEDH 2001-III, Türkiye aleyhine Ataman davası,

n^o46252/99, prg. 54, 27 Nisan 2006, ve daha yakın tarihte Türkiye aleyhine Abdullah Yilmaz

davası, n^o21899/02, prg. 55, 17 Haziran 2008).

Zorunlu askerlik hizmeti için de tartışma götürmez bir şekilde geçerli olan bu yükümlülük

(Alvarez Ramon-Đspanya, başvuru no:51192/99), devletlere etkili önlem almak için yasal ve

idari bir çerçeve oluşturma asli görevini getirmektedir. Dolayısıyla, askerliğin zorunlu olduğu

ülkelerde Devlet’in özel bir itinayla hareket etmesi ve psikolojik rahatsızlıkları bulunan

askerler için uygun önlemler ve tedavi öngörmesi gerekmektedir. Bu itibarla, yukarıda

belirtilen yasal ve idari çerçevenin, askerlik görevini yerine getirenleri maruz kaldıkları

askerliğe bağlı tehlikelere karşı koruyacak pratik önlemlerin alınmasını ve eksiklikleri ve

çeşitli düzeylerdeki amirler tarafından yapılan hataları tespit etmeye imkan tanıyacak uygun

prosedürlerin yerine getirilmesini sağlayacak şekilde gerçekleştirilmesi gerekmektedir

(Türkiye aleyhine Kılınç ve diğerleri davası, n^o40145/98, 7 Haziran 2005, prg. 41 in fine, ve

Abdullah Yilmaz, ilgili bölüm, prg. 56). Bu bağlamda, ilgili sağlık kurumlarının da silah

altına çağırılan askerlerin korunmasını sağlayacak önlemleri alması gerekmektedir, zira bazı

durumlarda silah altındaki askerlerin sağlıklarını ilgilendiren konularda ortaya çıkan eksiklik

ve aksaklıklar askeri tıp kurumlarının AĐHS’nin 2.maddesinin esası açısından sorumluklarını

gündeme getirebilir (Kılınç ve diğerleri, ilgili bölüm, prg. 42, ve Salgın, ilgili bölüm, prg. 77).

Bununla birlikte, bu zorunluluk, yetkili mercilere dayanılmaz ve aşırı bir yük getirmeyecek

şekilde yorumlanmalı ve insan davranışlarının öngörülemezliği de gözönüne alınmalıdır

(Keenan, ilgili bölüm, prg. 90, ve Salgın, , ilgili bölüm, prg. 78).

Mevcut davada, başvuranın oğlunun intihar ettiği konusunda bir fikir ayrılığı

bulunmamaktadır. Đhtilafın konusu, ilgili şahsı intihara kadar götüren koşullar üzerine

kurulmaktadır. Başvurana göre, üstlerinden gördüğü baskı oğlunu intihara sürüklemiştir.

Başvuranın oğlu olayın meydana geldiği gün astsubay Tanju Dolar tarafından haksız yere

dövüldükten sonra tamamen kontrolünü yitirmiş ve kendisini öldürmeye karar vermiştir.

9

AĐHM, bu iddiaların somut ve doğrulanabilir kanıtlara dayanmadığını ve hiçbir tanık ifadesi

veya başka kanıtlayıcı unsurun bu iddiaları desteklemediğini dikkate almaktadır. Sonuçta,

idari ve ceza soruşturmaları çerçevesinde, olayın meydana geliş şartlarını aydınlatabilecek her

askeri personelin ifadelerine başvurulmuştur. Ayrıca, başvuranın oğlunun 28 Ağustos 2001

tarihinde Ankara Askeri Hastanesi’nde yapılan mülakatta suçlayıcı ifadeler kullanmasından

sonra, suçlanan astsubaylar ile kendi arkadaşları konuyla ilgili olarak dinlenmiştir. Ancak,

alınan bu ifadelerde F. Aydın’ın kötü muameleye maruz kaldığını doğrulayan hiçbir unsur

bulunmamaktadır. Üzücü olaydan kısa bir süre önce ilgili şahsın başka bir askerle ağız dalaşı

yaptığı bir gerçek olsa da, suçlanan astsubay Tanju Dolar ile olaya tanık olan diğer iki askerin

verdikleri ifadeler başvuranın oğlunun hastanede anlattığı hikayeyi doğrulamamaktadır.

AĐHM, başvuranın iddiaları ve merhum oğlunun verdiği ifadeler dışında bu kötü muamele

iddialarının tanık ifadeleri ya da diğer kanıt unsurlarıyla kesin bir yargıya ulaştıracak şekilde

desteklenmediğini gözlemlemektedir.

Bununla birlikte, askeri yetkililerin başvuranın oğlunun intihar etmesi için ortada gerçek bir

tehlike olduğunu bilip bilmediklerini ya da bilmeleri mi gerektiğini; şayet ilk sorunun cevabı

olumlu ise bu riskin önlenmesi için sözkonusu yetkililerin, kendilerinden makul olarak

beklenen her şeyi yerine getirip getirmediklerinin anlaşılması gerekmektedir (Kılınç ve

diğerleri, ilgili bölüm, prg. 43).

Mevcut dava dosyasında, başvuranın oğlunun orduya katılmadan önce de akli dengesinin

intihara sürükleyecek derecede bozuk olduğunu gösteren herhangi bir kanıt bulunmamaktadır.

Askere alınmadan önce ilgili şahıs üzerinde yapılması gereken psikiyatrik muayeneler

hakkında elinde herhangi bir belge bulunmamasına rağmen AĐHM, başvuranın da konuyla

ilgili bir itirazı olmamasını dikkate alarak, ilgili şahsın askerlik yapmaya elverişli olup

olmadığı konusu üzerinde daha fazla vakit kaybedilmesini gereksiz bulmaktadır. Ayrıca,

eldeki belgelere göre, ilgili şahıs orduya katılmadan önce askeri makamlara bu derece önemli

sorunları olduğunu bildirmemiştir.

Ne zaman olduğu belirlenemese de başvuranın oğlu askerlik hizmetine karşı bıkkınlık

duymaya başlamış ve askerlik yaptığı sürece saldırgan bir davranış biçimi sergilemiştir. Bu

saldırgan tutum, 2 Nisan 2001 tarihinde meydana gelen bir sürtüşmede arkadaşını yaralamaya

kadar varmıştır.

Üstleri ile arkadaşlarının beyanlarına göre, F. Aydın’da gözlemlenen bu davranış bozuklukları

izinden döndüğü 5 Haziran 2001 tarihinden sonra daha da artmıştır. Zaten, ilgili şahıs o

tarihlerde üstlerine psikolojik sorunlarından bahsetmiş ve onlar da 10 Ağustos 2001’de

kendisini Aksaz Askeri Hastanesi’ne sevk etmişlerdir. Hastane başhekimi kendisinin Muğla

Devlet Hastanesi psikiyatri bölümüne sevk edilmesini istemiş ve 14 Ağustos 2001 tarihinde

bu sevk gerçekleşmiştir. Muayene sonrasında, başvuranın oğlunun asosyal olduğu ve

anksiyete bozuklukları yaşadığı anlaşılınca, doktor kendisinin Đzmir Askeri Hastanesi’ne sevk

edilmesini istemiştir. 16 Ağustos 2001 tarihinde, F. Aydın Đzmir Askeri Hastanesi’ne sevk

edilmiş ve hastanenin psikiyatri doktoru raporunda ilgili şahsın anksiyete bozuklukları

yaşadığını ve durumunun tedavi veya müdahale gerektirmediğini bildirmiştir. Doktor,

başvuranın oğlunun tekrar muayene edilmek üzere on beş gün sonra gelmesini istemiştir. Ilgili

şahıs bu muayene tarihinden önce yani 26 Ağustos 2001’de intihar etmiştir.

AĐHM, başvuranın oğlunu olaydan on gün önce gören son psikiyatrın kendisine ilaç tedavisi

veya başka bir mühahale önermediğini tespit etmektedir. Dosyada bulunan unsurlara

dayanarak psikiyatrın tutumunu hatalı veya tedbirsiz bir davranış olarak nitelemek mümkün

10

değildir. AĐHM’nin görevi, ‘şayet ilgili şahıs hemen tedavi altına alınsaydı bu trajik olayın

önüne geçilebilir miydi’ sorusuna cevap aramak değildir.

Buradan yola çıkılarak, orduya katıldıktan sonra davranış bozukluğu gösteren askerlerin

tedavi ve denetimi konusunda Devlet’in uygulamaya koyduğu sistemin yeterli olup olmadığı

sorgulanabilir (Ataman, ilgili bölüm, prg. 61). Bununla birlikte, bilhassa intihara yatkınlık

belirtileri karşılaştırıldığında, ciddi ve belirgin akli denge bozukluklarının görüldüğü

müteveffa Kılınç ve müteveffa Ataman davalarıyla mevcut dava koşullarının benzerlik

göstermediği açıktır. (Kılınç ve diğerleri, ilgili bölüm, prg. 44-45, ve Ataman, ilgili bölüm,

prg. 12, 13, 58).

Başvuranın oğlu her ne kadar kendisini iyi hissetmediğini defalarca belirtmiş olsa da, genel

davranışlarına bakarak böyle bir eylemi gerçekleştireceğini kestirmek kolay değildir.

Arkadaşlarının ifadelerine göre ilgili şahıs, gerçek ve yakın bir intihar riski taşıdığını belli

eden veya böyle bir eylemi gerçekleştirmeye hazır olduğunu gösteren bir davranış biçimi

sergilememiştir. Ayrıca, sorununu çözmek üzere bilinmeyen bir tarihte ilgili şahısı muayene

eden bir psikolog da yine onun gerçek ve yakın intihar riski taşıdığını teşhis etmemiştir. Son

olarak, başvuranın oğlunu gören hiçbir doktor bu yönde ciddi bir risk olduğunu tespit

etmemişlerdir.

Dolayısıyla mevcut davada, F.Aydın’ın üstleri onun ruhsal durumunu kontrol altında tutmak

amacıyla gerekli önlemleri almamakla ve intiharı engellemek için daha fazla çaba

göstermemekle suçlanamaz. Son olarak, dava dosyasında, başvuranın oğlunun izinden

dönmeden önce psikolojik yardım istediğini gösteren herhangi bir kanıt belgesi

bulunmamaktadır. Tüm bu olgular ışığında AĐHM, askeri yetkililerin F. Aydın’ın gerçek ve

yakın intihar etme riski taşıdığını tahmin edemeyecekleri kanaatine varmaktadır. Đlgili şahısta

görülen davranış bozukluklarının üstleri tarafından bir intihar yatkınlığı olarak algılanması

beklenemez.

Sonuç olarak, AĐHM’in kanaatine göre AĐHS’nin 2. maddesi esas bakımdan ihlâl

edilmemiştir.

b) Askeri makamlar tarafından yürütülen soruşturmalar

Mevcut davada, AĐHM’nin daha önce yukarıda da belirttiği gibi, askeri yönetmelikler,

bilhassa orduya katıldıktan sonra başvuranın oğlunun ruh halini anlamak ve kontrol altında

tutmak açısından bir ölçüde yetersiz kalmıştır. Bu durumun olayların gelişmesinde önemli bir

rol oynadığı inkâr edilemez. Bu itibarla, yukarıda yapılan tespit bu şikâyetin AĐHS’nin 2.

maddesinde yer alan usule ilişkin yükümlülükler açısından incelenmesini etkilemez (bakınız,

bu anlamda, Salgın, ilgili bölüm, prg. 85).

Mevcut davaya benzer davalarda, ölümle sonuçlanan olayların meydana geliş şartları ile diğer

sorumlulukların belirlenmesi için, yaşama hakkını koruyan kanunlar çerçevesinde bağımsız

bir soruşturma yapılmasının gerekliliği vurgulanmıştır (Salgın, ilgili bölüm, prg. 86).

Mevcut davada, olaydan hemen sonra bir ceza soruşturması başlatılmış ve daha sonra bunu

idari bir soruşturma takip etmiştir. Yargı organları, olayların nasıl geliştiğini gün yüzüne

çıkarmak üzere soruşturma başlatmış olsalar da, niçin askeri yönetmeliğin bilhassa orduya

katıldıktan sonra başvuranın oğlunun ruh halini anlamak ve kontrol altında tutmak açısından

bir ölçüde yetersiz kaldığını araştırmamışlardır. AĐHM, soruşturmayı yürüten makamların,

tıbbi kurumların tedbirsiz davranıp davranmadıklarını ya da hatalı karar verip vermediklerini

11

tam olarak araştırmadan soruşturmayı tamamladıklarını tespit etmektedir. Bu noktada, ne

askeri savcı ve ne de idari soruşturma komisyonu, başvuranın oğlunu muayene eden farklı

doktorların ve bilhassa intihardan on gün önce Đzmir Askeri Hastanesi’nde ilgili şahısı gören

psikiyatrın ifadelerine başvurmamışlardır. Soruşturma sonuçlarında bu bağlamda ortaya

çıkabilecek olası sorumluluklara dair herhangi bir bilgi yer almamaktadır.

Ayrıca AĐHM, F. Aydın ile er Şahin Doğu arasında geçen tartışma konusuyla ilgili olarak

dinlenen tanık ifadelerinde çelişkili beyanlar bulunduğunu tespit etmektedir. Oysa, başvuran

ile er Şahin Doğu’nun verdikleri ifadelere göre astsubay Tanju Dolar tartışmaya müdahale

etmiştir, zaten astsubay da bunu doğrulamıştır, yalnızca er Davut Sonsuz aksini beyan

etmiştir. Tüm bunlara rağmen askeri savcı, bu noktayı aydınlatmaya çalışmamıştır.

AĐHM’ne göre, yukarıda tespit edilen bu ihmaller, yapılan soruşturmanın hem ciddiyetini ve

hem de bir erin ölümüyle sonuçlanan gelişmeleri tatmin edici bir şekilde aydınlatma

kapasitesini zayıflatmıştır. Dolayısıyla AĐHM’nin, F. Aydın’ı ölüme sürükleyen gerçek

gelişmelerin doğru bir şekilde değerlendirildiğini ve tespit edildiğini kabul etmesi mümkün

değildir.

Bu itibarla, AĐHS’nin 2. maddesinin usule ilişkin bölümü ihlâl edilmiştir.

II. AĐHS’NĐN 6. VE 13. MADDELERĐNĐN ĐHLÂL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA

Başvuran, AĐHS’nin 6. ve 13. maddelerine atıfta bulunarak, askeri savcı ve askeri

mahkemenin tarafsız ve bağımsız olmadığını iddia etmektedir.

AĐHM, bu şikâyetin yukarıda irdelenen şikâyetle bağlantılı olması dolayısıyla aynı şekilde

kabuledilebilir ilan edilmesini uygun görmektedir.

Mevcut davada 2. maddeyle ilgili bulguların ortaya çıkması dolayısıyla AĐHM, davanın ayrıca

6. ve 13. maddeler açısından incelenmesini gerekli bulmamaktadır.

III. AĐHS’NĐN 14. MADDESĐNĐN ĐHLÂL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA

Başvuran son olarak, oğlunun Kürt menşeli olması dolayısıyla AĐHS’nin 14. maddesi

bağlamında bir ayrımcılığa maruz kaldığını iddia etmektedir.

AĐHM, bu şikâyeti başvuranın sunduğu şekilde incelemiştir. AĐHM, elinde bulunan tüm

unsurlar ışığında, AĐHS ve Protokolleriyle teminat altına alınan hak ve özgürlüklerin herhangi

bir şekilde ihlâl edilmediğini gözlemlemektedir.

Sonuç itibariyle, bu şikâyet dayanaktan yoksun bulunduğundan AĐHS’nin 35. maddesinin 3.

ve 4. fıkraları uyarınca reddedilmelidir.

12

IV. AĐHS’NĐN 41. MADDESĐNĐN UYGULANMASI HAKKINDA

A. Manevi tazminat

Başvuran, manevi tazminat talebinde bulunmakta ancak miktar belirtmemektedir.

Hükümet, manevi tazminat ödenmesinin gerekli olmadığı kanaatindedir.

Hakkaniyete uygun olarak AĐHM, başvurana 2.500 Euro manevi tazminat ödenmesi gerektiği

kanaatindedir.

B. Yargılama masraf ve giderleri

Başvuran, yargılama masraf ve giderlerine ilişkin olarak talepte bulunmamaktadır.

Bu itibarla AĐHM, yargılama masraf ve giderleri kapsamında tazminat ödemeye gerek

olmadığı kanaatindedir.

C. Gecikme faizi

Gecikme faizi Avrupa Merkez Bankası’nın marjinal kredi kolaylıklarına uyguladığı orana üç

puanlık bir artış eklenerek belirlenecektir.

BU GEREKÇELERE DAYALI OLARAK, AĐHM, OYBĐRLĐĞĐYLE,

1. Başvurunun AĐHS’nin 2., 6. ve 13. maddeleri kapsamında yapılan şikayetlere ilişkin

kısmının kabuledilebilir, geri kalan kısmının kabuledilemez olduğuna;

2. AĐHS’nin 2. maddesinin esas bakımından ihlal edilmediğine;

3. AĐHS’nin 2. maddesinin usul bakımından ihlal edildiğine;

4. AĐHS’nin 6. ve 13. maddeleri kapsamında yapılan şikayetlerin ayrıca incelenmesine

gerek olmadığına;

5. a) AĐHS’nin 44/2 maddesi gereğince kararın kesinleştiği tarihten itibaren üç ay içinde,

her türlü vergiden muaf tutularak ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden YTL

çevrilmek üzere, Savunmacı Devlet tarafından başvurana 2.500 Euro (iki bin beş yüz

Euro) manevi tazminat ödenmesine;

b) sözkonusu sürenin bittiği tarihten itibaren ödemenin yapılmasına kadar Hükümet

tarafından, Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için geçerli olan faiz oranının üç

puan fazlasına eşit oranda basit faiz uygulanmasına;

6. Adil tatmine ilişkin diğer tüm taleplerin reddine;

KARAR VERMĐŞTĐR.

Đşbu karar Fransızca olarak hazırlanmış ve AĐHM’nin iç tüzüğünün 77. maddesinin 2. ve

3. paragraflarına uygun olarak 25 Kasım 2008 tarihinde yazılı olarak bildirilmiştir.

13