CONSEIL DE

L'EUROPE

AVRUPA

KONSEYİ

AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ

İKİNCİ DAİRE

KÜÇÜK VE DİĞERLERİ - TÜRKİYE DAVASI

(Başvuru no: 63353/00 )

KARARIN ÖZET ÇEVİRİSİ

STRAZBURG

14 Ekim 2008

İşbu karar AİHS’nin 44/2 maddesinde belirtilen koşullar çerçevesinde kesinleşecek olup bazı

şekli düzeltmelere tabi olabilir.

______________________________________________________________________________________

Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,

davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile

Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak

suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.

USUL

Türkiye Cumhuriyeti Devleti aleyhine açılan (63353/00) no’lu davanın nedeni on iki T.C.

vatandaşı Zelha Küçük, Kıymet Aydoğdu, Filiz Küçük, Yıldız Küçük, Nimet Gültakur, Güllü

Derman, İmam Küçük, Celal Küçük, Veli Küçük, Ali Küçük, Hıdır Küçük ve Cemal

Küçük’ün (başvuranlar) Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne (AİHM) 2 Ocak 1999 tarihinde

Avrupa İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunması Sözleşmesi’nin (AİHS) 34.

maddesi uyarınca yapmış oldukları başvurudur.

Başvuranlar, AİHM önünde İzmir Barosu avukatlarından E. Demir tarafından temsil

edilmektedir.

OLAYLAR

I. DAVANIN KOŞULLARI

Yukarıda adları yer alan başvuranlar sırasıyla 1942, 1967, 1989, 1982, 1981, 1964, 1960,

1975, 1984, 1983, 1962 ve 1970 doğumludur. İlk başvuran 4 Haziran 1998 tarihinde ölen

Yusuf Küçük’ün eşi, diğer başvuranlar ise çocuklarıdır.

Başvuranlar olayların meydana geldiği dönemde Olağanüstü Hal Bölgesi kapsamında bulunan

ve PKK üyeleri ile güvenlik güçleri arasında yoğun çatışmaların yaşandığı Tunceli ili Ovacık

ilçesinde oturmaktaydılar.

4 Haziran 1998 tarihinde saat 23.45 sularında Yusuf Küçük beraberindeki üç köylü ile birlikte

sürüden ayrılan koyunlarını aramaya çıkmış ve Tatuşağı köyü civarında iken köyün birkaç

kilometre dışında mevzilenmiş bir tanktan atılan bir merminin isabet etmesiyle ölmüştür.

A. Ulusal yetkililer tarafından yürütülen soruşturma

Meydana gelen kazanın ardından 5 Haziran 1998 tarihinde civardaki evlerin yerini gösterir

olay yeri topografisi hazırlanmış, maktulün yatış pozisyonu çizilmiş, olay yeri tutanağı

düzenlenmiştir. Bu krokiye göre atış yapıldığı sırada tank maktulden 2.800 metre ötede

komşu köyün yakınlarında bulunmaktaydı.

Hazırlanan tutanağa göre altı kişilik jandarma ekibi olayları anlatmışlardır.

Aynı gün Ovacık Cumhuriyet Savcısı ve iki adli tıp uzmanı Yusuf Küçük’ün otopsisini

yapmışlardır. Meydana gelen patlamadan maktulün vücudunun bazı organları parçalanmış,

kafatası kemiği ve bel kemiği kırılmıştır. Yapılan otopsiden ölümün hayati organların

parçalanması sonucu gerçekleştiği anlaşılmıştır.

Ovacık Cumhuriyet Savcısı Yusuf Küçük’ün ölümü ile ilgili bir soruşturma başlatmıştır.

8 Haziran 1998 tarihinde olayın meydana geldiği gün Yusuf Küçük’ün yanında bulunan üç

kişinin ifadelerine başvurulmuştur.

10 Haziran 1998 tarihinde, Savcı, Ovacık Kaymakamlığından, Valilik tarafından Olağanüstü

Hal Yasası uyarınca Ovacık civarı köylerine özellikle Tatuşağı köyüne ilişkin olarak hava

karardıktan sonra köyü tek etme yasağı getirilip getirilmediğinin şayet böyle bir yasak kararı

2

var ise sözkonusu kararın zamanında köylülere tebliğ edilip edilmediğini ortaya koymasını

talep etmiştir. Sözkonusu talebe cevaben, 20 Mart 1997, 5 Kasım 1997 ve 28 Mayıs 1998

tarihlerinde aralarında maktulün de bulunduğu köylüler tarafından imzalanan tebligatlar

Savcıya iletilmiştir.

30 Haziran 1998 tarihinde, Savcı, ölüm olayının askeri bir görev sırasında meydana geldiğini

saptamasının ardından 285 sayılı Olağanüstü Hal kararnamesinin 4. maddesi uyarınca

kendisinin yetkisinin bulunmadığını belirtmiş ve dosyayı yetkili organ olan Tunceli Valiliği İl

İdare Kurulu’na göndermiştir.

10 Temmuz 1998 tarihinde, Tunceli Valililiği, Jandarma Komutanlığından gerektiği takdirde

Memurin Muhakematı Kanununun hükümlerine uygun olarak soruşturma açılması talebinde

bulunmuştur.

13 Ocak 1999 tarihinde, Tunceli Valiliği İl İdare Kurulu, Jandarma Komutanlığı tarafından

düzenlenen ve “cezai soruşturma açılmasına gerek olmadığına ve davanın işlemden

kaldırılmasına” karar veren rapora atıfta bulunarak kararını vermiştir.

19 Temmuz 2000 tarihli bir mektup ile Vali, başvuranların avukatlarına davanın işlemden

kaldırılması hakkındaki kararı bildirmiştir.

4 Ağustos 2000 tarihinde, başvuranlar Malatya Bölge İdare Mahkemesi’nde Tunceli Valiliği

İl İdare Kurulu kararı hakkında iptal davası açmışlardır.

Başvuranların ifadelerine göre, İdare Mahkemesi itiraz hakkında karar verilmesine yer

olmadığına karar vermiştir.

B. Hükümet tarafından iletilen bilgiler

20 Mart 1997 tarihinde, Ovacık Kaymakamlığı Olağanüstü Hal Bürosu, terör örgütü üyeleri

ve güvenlik güçleri arasındaki çatışmaların artması nedeniyle ve vatandaşların can ve

mallarının korunması amacıyla Ovacık civarındaki köylerde hava karardıktan sonra meskun

mahallerin terk edilmesini yasaklayan valilik kararı çıkarmıştır.

5 Kasım 1997, 28 Mayıs 1998, 6 Temmuz 1998 tarihlerinde aynı karar tekrarlanmıştır.

Sözkonusu kararlar muhtara ve köylülere bildirilmiştir. Ayrıca sözkonusu kararlar, aralarında

Yusuf Küçük’ün de bulunduğu Tatuşağı köyünün yirmi dört oturanı tarafından da

imzalanmıştır.

16 Haziran 1998 tarihinde, Jandarma Komutanlığı Genel Karargahına, Tunceli Jandarma

Komutanlığına, Tunceli Emniyet Müdürlüğü’ne ve Tunceli’nin yedi ilçesinin

kaymakamlılarına dağıtılan Tunceli Kaymakamlığı Olağanüstü Hal Bürosunun tebligatı,

önceki tebligatları tekarlayarak “operasyonlar döneminde vatandaşlarımızın hayatlarını ve

mallarını korumak amacıyla, hava karardıktan sonra evden çıkılmamasına, evden çıkmak

zorunda kalanların en yakın güvenlik güçlerini bundan haberdar etmeleri gerektiğini”

belirtmiştir.

6 Temmuz 1998 tarihinde, her türlü iletişim araçları vasıtasıyla halkın bilgilendirilmesi

amacıyla sözkonusu görüş, Tunceli Emniyet Müdürlüğü’nden Tunceli Belediyesi’ne

iletilmiştir.

3

HUKUK

I. KABULEDİLEBİLİRLİK HAKKINDA

Başvuranlar Yusuf Küçük’ün güvenlik güçleri tarafından bilerek öldürüldüğünden ve

soruşturma yapılmamasından, ayrıca gerekçelendirmeden bölgede yıllardır süren güvensizlik

ortamından şikayetçi olmaktadırlar. Başvuranlar AİHS’nin 14. maddesiyle bağlantılı olarak 2.

maddesi ile 3. ve 6. maddelerinin ihlal edildiğini öne sürmektedirler. Başvuranlar ayrıca

Yusuf Küçük’ün kaybolan hayvanlarını aradığı sırada öldürülmesi nedeniyle AİHS’ye Ek 1

no’lu Protokol’ün 1. maddesinin ihlal edildiğini iddia etmektedir.

Hükümet başvuran tarafın İl İdare Kurulu’nun kararına itiraz ettiğini, oysa idarenin yanıt

vermemesi durumunda 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun öngördüğü başvuru

yoluna gitmediğini gözlemlemektedir. Hükümet ayrıca başvuranların maddi ve manevi

zararları için cezai, hukuki ve idari başvuru yollarını kullanmadıklarını savunmaktadır.

AİHM olayların meydana geldiği dönemde Türk Hukuku’nun Olağanüstü Hal Bölge Valisi

tarafından alınan idari bir fiile veya karara karşı herhangi bir hukuki başvuru yolunu

sunmadığını not etmektedir.

İdari mahkemeler önünde idarenin objektif sorumluluğuna dayalı olarak tam yargı davası

açılması yoluyla sunulan hukuk yolu konusunda ise AİHM, yaşam hakkının korunması

hakkındaki şikayetlerine ilişkin bir başvurana, sonunda sadece bir miktar tazminat alabileceği

idari hukuk davası açma zorunluluğu getiriliyor ise, bu durumun idarenin objektif

sorumluluğuna dayalı ölüm olayının faillerinin tespiti ve cezalandırılması amacıyla bir

soruşturma yürütülmesi yükümlülüğünü aldatıcı hale getirdiğini ifade etmektedir (Bkz Yaşa-

Türkiye kararı, 2 Eylül 1998). Gerçekten de basit bir tazminata hükmedilmesi bu

yükümlülüğü karşılamamaktadır (Bkz.diğerleri arasında Kaya-Türkiye kararı, 19 Şubat 1998).

Sonuç olarak AİHM, Hükümet’in ön itirazını reddetmektedir. AİHM, ayrıca, başka açılardan

bakıldığında da kabuledilemezlik unsuru bulunmadığını tespit eder. Bu nedenle başvuru

kabuledilebilir niteliktedir.

II. AİHS’NİN 2. MADDESİNİN İHLAL EDİLDİĞİ İDDİASI HAKKINDA

Başvuranlar, jandarmaların maktule kasıtlı olarak ateş edip, onu öldürdüklerini iddia

etmektedirler. Ayrıca olası sorumluların kimlikleri tespit edilmesine rağmen, bu kişiler

yargıya sevk edilmemiştir. Başvuranlar, AİHS’nin 14. maddesi ile birlikte AİHS’nin 2.

maddesine atıfta bulunmaktadırlar. AİHM, sözkonusu şikayeti yalnızca AİHS’nin 2. maddesi

kapsamında inceleyecektir.

Hükümet, sözkonusu iddiaya karşı çıkmaktadır.

A. AİHS’nin 2. maddesinin esası bakımından

AİHM, AİHS’nin 2. maddesinin yalnızca Devlet görevlilerinin güç kullanımı sonucu

meydana gelen ölüm olaylarını kapsamadığını, aynı zamanda 1. paragrafının ilk cümlesinde,

hukukuna tabi olan kişilerin yaşamlarını korumaya yönelik olarak Devletlerin gerekli

4

tedbirleri alma zorunluluğunu belirttiğini de hatırlatmaktadır (L.C.B.-Birleşik Krallık, 9

Haziran 1998 tarihli karar; Paul ve Audrey Edwards – Birleşik Krallık, başvuru no:

46477/99).

Sözkonusu hükmün önemini kabul eden AİHM, bir görüşe varmak amacıyla, özellikle

öldürücü güce başvurulduğunda ölüme yol açan olayları dikkatle incelemeli ve yalnızca güce

başvuran Devlet görevlilerinin eylemlerini değil aynı zamanda dava koşullarının tamamını,

özellikle kazara her türlü can kaybının önlemesi amacıyla sözkonusu eylemlerin hazırlanışını

ve kontrolünü de göz önüne almalıdır (Kamer Demir ve diğerleri- Türkiye, n^o41335/98, 19

Ekim 2006; McCann ve diğerleri- Birleşik Krallık, 27 Eylül 1995 tarihli karar, Bubbins –

Birleşik Krallık, n^o50196/99; Güleç- Türkiye 27 Temmuz 1998 tarihli karar, Oğur –Türkiye,

n^o21594/93).

Hükümet kazanın olduğu dönemde bilhassa başvuranların ikamet ettiği bölgenin lojistik

ihtiyaçlarını karşılamak için köylere girmeye başlayan teroristlerin eylemleri nedeniyle

özellikle hassaslaştığını belirtmektedir. Terörist gruplar sık sık saldırılar düzenlemekteydi.

Hükümet ayrıca köylülerin gün batımından sonra evlerinden dışarıya çıkmalarının yasak

olduğu konusunda uyarıldıklarını ifade etmektedir.

AİHM bu başvuruda başvuranların yakınlarının ölümüne yol açan top mermisinin, toplanan

istihbaratları değerlendiren ve Tatuşağı köyü civarında mevzilenen jandarma birliği tarafından

atıldığı hususunda herhangi bir itirazın olmadığını gözlemlemektedir. Olay yeri tutanağına

göre top mermisi uyarı atışlarına uymayarak kaçan bir kişiyi hedef almıştır.

Yukarıda sözü edilen pozitif yükümlülük uyarınca, mevcut davanın koşullarında AİHS’nin 2.

maddesine göre Savunmacı Devletin sorumluluğunu ortaya çıktığını belirtmek gerekir.

AİHM, olayların meydana geldiği dönemde Türkiye’nin güneydoğusunda hüküm süren

duruma karşı bölgeyi kontrol altına almak ve şiddet eylemlerine son vermek amacıyla

Devletin olağanüstü tedbirleri alma zorunluluğunu daha önce de dikkate aldığını hatırlatır.

Topçu birliklerinin kullanılması da bu alınan tedbirlerin bir parçasıdır. Hatırı sayılır sayıda

silahlı kişilerin varlığı ve bunların kanun uygulayıcılarına karşı aktif olarak direnişi AİHS’nin

2. maddesinin 2. paragrafında yer alan bir duruma işaret etmekte ve Devletin görevlilerinin

ölümcül güce başvurmalarını meşru kılacak şekilde kanunun uygulanmasını meşru

kılmaktadır (Bkz. sözü edilen Kamer Demir vd.).

Bu başvuruda izlenen amaç ile bu amaca ulaşmak için başvurulan yöntem arasında hassas bir

dengenin kurulması zorunluluğu olmaksızın başvurulan gücün meşruiyet kazanmasından söz

edilemez. Bu nedenle işlenen fiilin öngörülen amaç doğrultusunda mutlak gerekli olup

olmadığının incelenmesi gerekmektedir. AİHM bunu yaparken tarafların sunmuş oldukları

bilgilere dayanarak ve yukarıda sözü edilen ilkeler ışığında operasyonun hazırlanış ve

yürütülme şeklinin AİHS’nin 2. maddesi ile bağdaşıp bağdaşmadığını saptamak

durumundadır (Bkz. sözü edilen Issaieva kararı ve Kamer Demir vd. kararı).

Gerçekten de Devletin sorumluluğu yalnızca görevlilerinin hedefi şaşırıp sivil bir kimsenin

ölümüne yol açtığını gösterir belirgin delil unsurlarının varlığı ile ortaya çıkmaz, aynı

zamanda bahse konu görevlilerin terörist bir örgüte karşı yürüttükleri operasyonda

uygulacakları metod ve yöntemleri belirlerken, kazara sivil ölümlerini engelleyecek, en

azından bu riski azaltacak her türlü tedbiri almadıkları takdirde de ortaya çıkar. (Bkz. Ergi-

5

Türkiye kararı 28 Temmuz 1998, Issaïeva-Rusya n^o57950/00, 24 Şubat 2005; Mansuroğlu-

Türkiye kararı, n^o43443/98, 26 Şubat 2008).

AİHM’nin sözkonusu sorunu değerlendirme imkanın, konuya ilişkin olarak tarafların az bilgi

sunmaları ile engellendiğini belirtmek uygun olacaktır. Özellikle Hükümet, AİHM’ye, ağır

silahların kullanıldığı bir hipotezde sivillere gelebilecek zararların değerlendirilmesi ve

önlenmesi için neler yapıldığını açıklayacak hiçbir görüş sunmamıştır (mutatis, mutandis,

Kamer Demir ve diğerleri-Türkiye).

AİHM, hava karardıktan sonra evlerinden çıkma yasağından köylülerin yazılı ve sözlü olarak

uyarıldıklarını gözlemlemektedir. Maktulün davranışını haklı kılmak için, başvuran taraf

Yusuf Küçük’ün okuma yazma bilmediğini ileri sürmektedir. Bu bağlamda AİHM, maktulün

beraberindeki kişilerin, ifadelerinde, sözkonusu yasaktan haberdar olduklarını ve askerlerin

kendilerini terörist sanabileceklerini belirterek Yusuf Küçük’ü köyün dışına çıkmamak için

ikna etmeye çalıştıklarını ifade ettiklerini saptamaktadır. Diğer üç köylünün ifadeleri göz

önüne alındığında, AİHM, Yusuf Küçük’ün köyü terk etmeye karar verdiği anda hayatını

tehlikeye atacağını yadsıyamayacağı kanaatindedir.

Mevcut davada, olay yeri tespit tutanağından ve kovuşturmaya yer olmadığı kararından,

askerlerin, termal kameraları ile ormanda dört kişiyi tespit ettikleri ve terörist olduklarından

şüphelenilen dört kişiye uyarı ateşi açtıkları, ancak içlerinden birinin kaçtığını belirleyerek,

sözkonusu kişiye yaklaşık üç kilometrelik bir mesafeden ateş ettikleri sonucuna

ulaşılmaktadır. Ateş açan askerlerin görüş açısı koşullarını veya gerçekten kullanılan askeri

yöntemleri ve askerler bakımından içinde bulundukları tehlikeyi belirlemek için AİHM’nin

takdirine hiçbir unsur sunulmamıştır. AİHM, bu konuda Hükümet tarafından bilgi

sunulmadığını üzülerek belirtmektedir.

AİHM, jandarmaların, bir yerleşim alanına ağır silah ekipmanı yerleşmesini öngördüklerinde,

böyle bir ekipman yerletirmenin kaçınılmaz olarak taşıdığı hata risklerini de göz önüne

almaları gerektiği kanaatindedir (mutatis, mutandis, Mansuroğlu-Türkiye). Oysa hiçbir şey

atışların hazırlanmasında ve kontrolünde bu tip bir düşüncenin belirleyici bir rol oynadığı

sonucuna ulaşma imkanı tanımamaktadır.

Son olarak, bir tanktan ateş etmenin mutlak bir gereklilik olduğu ispat edilememiştir.

Sivillerin yaşamlarına kastedecek her türlü riski indirgeyecek araçlara başvurulması

gerekmekteydi.

AİHM sürdürülen operasyonun hazırlanıp uygulanmasında yanlışlıkla sivillerin mağdur

olmasını önlemek üzere gerekli önlemlerin alınıp alınmadığını tespit edecek durumda

olmadığını belirtir (Bkz. sözü edilen Issaieva kararı ve Kamer Demir vd. kararı). AİHM,

kişilerin teslim olmasını sağlamak için üç km’lik bir mesafeden yapılan uyarı atışlarının, top

atışlarını duyan kişilerin insiyaki olarak kaçmaya çalışma ihtimalleri bulunduğundan, amaca

hizmet edeceğine ikna olmamıştır. AİHM, AİHS’nin 2. maddesinin esastan ihlal edildiğine

karar vermiştir.

B. AİHS’nin 2. maddesi’nin usulü bakımından

AİHM, AİHS’nin 2. maddesi ile öngörülen yaşam hakkının korunması yükümlülüğünün, 1.

madde uyarınca “kendi yetki alanı içinde bulunan herkese AİHS’de belirtilen hak ve

özgürlükleri tanıma[sı]” şeklinde Devlete düşen genel görevle birlikte değerlendirildiğinde,

6

güç kullanmaya başvurmanın bir kimsenin ölümüne yol açması halinde etkin bir soruşturma

yürütülmesi anlamına geldiğini ve bunu şart koştuğunu hatırlatmaktadır (Bkz. sözü edilen

McCann vd. kararı).

Devletin görevlilerinin karıştığı ve ölümle sonuçlanan bir olayla ilgili yürütülen

soruşturmanın etkili olduğunun kabul edilebilmesi için soruşturmadan sorumlu olan kişilerin

ve araştırmaları yapanların olaylara karışlanlardan bağımsız kişiler olmaları gerekmektedir.

(Bkz. örneğin Avşar-Türkiye kararı no: 25657/94 ve sözü edilen Oğur kararı). Bu ise her türlü

hiyerarşik ve kurumsal bağın yokluğunun yanısıra uygulamada da bağımsız hareket etmeyi

gerektirir (Bkz. Hugh Jordan-Birleşik Krallık no: 24746/94, Kelly vd.-Birleşik Krallık no:

30054/96, 4 Mayıs 2001).

AİHM mevcut başvuruda meydana gelen olayın hemen ertesinde Savcılığın soruşturma

başlattığını gözlemlemektedir. Bu bağlamda olay yeri krokileri çizilmiş ve otopsi işlemi

gerçekleştirilmiştir: ölüm nedeninin ne olduğu hususuna tarafların itirazı olmamıştır. Dava

dosyasına yalnızca maktulün beraberindeki kişilerin tanıklıkları konmuştur. AİHM adli

soruşturmanın, Savcılığın yetkisizlik kararı vermesi ile olağanüstü hal bölgesinde yer alan

Tunceli İl İdari Kurulu’na iletildiğini saptamaktadır.

Tunceli İl İdari Kurulu ise Savcılığın yetkisizlik kararı ile gönderdiği dosyayı bir iç

soruşturma başlatılması istemiyle Tunceli Jandarma Komutanlığı’na iletmiştir. AİHM’ye

iletilmeyen Tunceli Jandarma Komutanlığı tarafından hazırlanan raporun ardından, Tunceli

Valiliği İl İdare Kurulu, dosyanın işlemden kaldırılmasına karar vererek soruşturmayı

kapatmıştır.

Bu bağlamda AİHM, valiliklere bağlı il idare kurullarının yürütmeden bağımsız

olmamalarından dolayı birçok davada sözkonusu kurullar tarafından yürütülen

soruşturmaların ciddi tereddüt uyandırdığı kanaatine vardığını hatırlatmaktadır (sözü edilen,

Oğur; Kılıç-Türkiye, başvuru no: 22492/93; Satık ve diğerleri-Türkiye, başvuru no: 31866/96,

10 Ekim 2000; İhsan Bilgin-Türkiye, başvuru no: 40073/98, 27 Temmuz 2006; Kamer Demir

ve diğerleri).

AİHM’ye göre, böyle bir soruşturma, AİHS’nin 2. maddesinin usule ilişkin gereklilikleri ile

bağdaşmamaktadır. Bu durumda, mevcut davada, AİHS’nin 2. maddesi usul bakımından ihlal

edilmiştir.

III. DİĞER İHLALLERE İLİŞKİN

Başvuranlar, şikayetlerini gerekçelendirmeden, yıllardan beri bölgede hüküm süren

güvensizlik ortamından şikayetçi olmaktadırlar. Başvuranlar, AİHS’nin 3., 6. ve 13.

maddesine atıfta bulunmaktadır. Son olarak başvuranlar, Yusuf Küçük’ün sürüden ayrılan

hayvanlarını aradığı sırada öldürülmesinden dolayı, 1 No’lu Ek Protokol’ün 1. maddesinin

ihlal edildiğini iddia etmektedirler.

AİHS’nin 2. maddesi bakımından ulaştığı ihlal tespitini göz önüne alarak, AİHM, sunulan

sorunların hiçbirinin, atıfta bulunulan diğer maddelerin kapsamında yer almadığı

kanaatindedir.

IV. AİHS’NİN 41. MADDESİNİN UYGULANMASI HAKKINDA

7

A. Tazminat

Başvuran taraf, maddi zarar için 20.000 Euro talep etmektedir.

Manevi tazminata ilişkin olarak, eşleri ve babalarının kaybetmelerinin neden olduğu

sarsıntıdan dolayı başvuranların her biri 30.000 Euro olmak üzere toplam 360.000 Euro

manevi tazminat talep etmektedirler.

Hükümet, adil tatminin aşırı bir zenginleşmeye yol açacağı dikkate alındığında bu taleplerin

dayanaksız ve aşırı olduğunu savunmaktadır.

AİHM, AİHS’nin 41. maddesi uyarınca hakkaniyete uygun başvuranlara uğradıkları tüm

zararları için 50.000 Euro ödenmesini kararlaştırmıştır.

B. Yargılama masraf ve giderleri

Başvuranlar 100 Euro’su posta masrafı olmak üzere AİHM önünde yapmış oldukları yargı

giderleri için 6.000 Euro talep etmektedirler. Başvuranlar bu taleplerini destekleyici herhangi

bir belge sunmamışlardır.

Hükümet AİHM’den ilgili belgeleri sunmayan başvuran tarafın talebini reddetmesini

istemektedir.

AİHM’nin yerleşik içtihadına göre bir başvuran gerçekliğini, gerekliğini kanıtladığı makul

miktarlardaki yargı giderlerini elde edebilir. AİHM başvuranların yargı giderleri ve

harcamalarına ve avukatlık ücretine ilişkin herhangi bir belge sunmadığını gözlemlemektedir.

AİHM sonuç itibariyle bu talebi reddetmektedir.

C. Gecikme faizi

Gecikme faizi Avrupa Merkez Bankası’nın marjinal kredi faizlerine uyguladığı orana üç

puanlık bir artış eklenerek belirlenecektir.

BU GEREKÇELERE DAYALI OLARAK AİHM,

1. Başvurunun kabuledilebilir olduğuna;

2. 1’e karşı 6 oyla AİHS’nin 2. maddesinin esas bakımından ihlal edildiğine;

3. Oybirliğiyle, AİHS’nin 2. maddesinin usul bakımından ihlal edildiğine;

4. Oybirliğiyle, AİHS’nin 3., 6., 13. ve Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddesi hakkındaki diğer

şikayetlerin incelenmesine gerek olmadığına;

5. 1’e karşı 6 oyla,

a) AİHS’nin 44/2 maddesi gereğince kararın kesinleştiği tarihten itibaren üç ay içinde,

döviz kuru üzerinden ulusal para birimine çevrilmek üzere Savunmacı Hükümet

8

tarafından uğradıkları tüm zararlar için başvuranlara toplam 50.000 (elli bin) Euro

ödenmesine;

b) sözkonusu sürenin bittiği tarihten itibaren ödemenin yapılmasına kadar Hükümet

tarafından, Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için geçerli olan faiz oranının üç puan

fazlasına eşit oranda faiz uygulanmasına;

6. Oybirliğiyle, adil tatmine ilişkin diğer taleplerin reddine;

KARAR VERMİŞTİR.

İşbu karar Fransızca olarak hazırlanmış ve AİHM’nin iç tüzüğünün 77. maddesinin 2. ve 3.

paragraflarına uygun olarak 14 Ekim 2008 tarihinde yazılı olarak bildirilmiştir.

Mevcut karar ekinde AİHS’nin 45/2 ve İçtüzüğün 74/2 maddesine uygun olarak yargıç M.

Sajo’nun karşı oy görüşü yer almaktadır.

9