CONSEIL DE  
L'EUROPE  
AVRUPA  
KONSEYĐ  
AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ  
Đ.B- TÜRKĐYE DAVASI  
(Baꢀvuru no:30497/96)  
KARARIN ÖZET ÇEVĐRĐSĐ  
STRAZBURG  
22 Aralık 2005  
Đꢀbu karar AĐHS’nin 44§2. maddesinde belirtilen koꢀullar çerçevesinde kesinleꢀecek olup  
bazı ꢀekli düzeltmelere tabi olabilir.  
______________________________________________________________________________________  
© T.C. Dışişleri Bakanlığı, 2005. Bu gayrıresmi özet çeviri Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan  
Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,  
davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile  
Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak  
suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.  
Türkiye Cumhuriyeti Devleti aleyhine açılan (30497/96) baꢀvuru no’lu davanın  
nedeni, bu ülke vatandaꢀı Đ. B.’nin (baꢀvuran) 2 Kasım 1995 tarihinde Avrupa Đnsan Hakları  
Sözleꢀmesi’nin (AĐHS) eski 25. maddesi uyarınca Avrupa Đnsan Hakları Komisyonu’na  
(Komisyon) yapmıꢀ olduğu baꢀvurudur.  
Baꢀvuran, Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi önünde Đzmir Barosu avukatlarından Z.S.  
Özdoğan tarafından temsil edilmektedir.  
OLAYLAR  
DAVANIN KOꢀULLARI  
Baꢀvuran 1970 doğumlu olup Đzmir’de ikamet etmektedir.  
20 Nisan 1995 tarihinde, baꢀvuran H.E adındaki niꢀanlısının yakalanmasının ardından  
yasadıꢀı örgüt Ekim aleyhine Ankara Emniyet Müdürlüğü Terörle Mücadele ꢁubesi tarafından  
yürütülen bir operasyon çerçevesinde yakalanmıꢀ ve gözaltına alınmıꢀtır.  
24 Nisan 1995 tarihinde Ankara Emniyet Müdürlüğü’nün isteği üzerine, Ankara  
Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Baꢀsavcılığı baꢀvuranın gözaltı süresini önce 28  
Nisan tarihine kadar, daha sonra da 2 Mayıs 1995 tarihine kadar uzatmıꢀtır.  
2 Mayıs 1995 tarihinde, baꢀvuran Adli Tıp Kurumu’na götürülmüꢀtür. Burada yapılan  
muayene sonrasında baꢀvuranın vücudunda hiçbir ꢀiddet izine rastlanılmadığı belirtilen bir  
rapor hazırlanmıꢀtır.  
Baꢀvurana gözaltında bulunduğu sürede polisler tarafından tokatlandığını ve suçlanan  
diğer kiꢀinin iꢀkencesi sırasında kaydedilen ses bandını dinlemek zorunda kaldığını iddia  
etmektedir.  
2 Mayıs 1995 tarihinde baꢀvuran Cumhuriyet Savcılığı’na, daha sonra da Devlet  
Güvenlik Mahkemesi Yedek Hâkimliği’ne sevk edilmiꢀtir.  
Baꢀvuran DGM Hâkimi karꢀısında aleyhindeki suçlamaları reddetmiꢀ ve Ekim’in  
hiçbir faaliyetine katılmadığını ifade etmiꢀtir. Verdiği ifadenin ve yüzleꢀtirme tutanağının  
içeriğini reddetmiꢀ ve bunları baskı altında imzaladığını iddia etmiꢀtir. 2 Mayıs 1995 tarihli  
kararla DGM Yedek Hakimliği baꢀvuranın serbest bırakılmasına karar vermiꢀtir.  
1 Haziran 1995 tarihinde Cumhuriyet Savcısı baꢀvuranı DGM önünde itham etmiꢀtir.  
Baꢀvuranı yasadıꢀı örgüt üyesi olmak suçuyla itham ederek, Türk Ceza Kanunu’nun 168§2  
maddesi uyarınca mahkum edilmesini talep etmiꢀtir.  
10 Temmuz 1995 tarihinde baꢀvuran DGM’ye yazılı olarak savunmasını sunmuꢀtur.  
Savunmasında suçsuz olduğunu, sorgulamalar sırasında polislerin kendisini iꢀkence ve ölümle  
tehdit ettiklerini ve ifadelerinin baskı altında alındığını belirtmiꢀtir. Aynı zamanda  
yakalanması sırasında kendisine tokat atıldığını iddia etmiꢀtir.  
Baꢀvuranın avukatı aynı tarihli görüꢀünde, AĐHS’nin 3. maddesine atıfta bulunmuꢀ ve  
DGM’den baꢀvuranın gözaltında bulunduğu sırada verdiği beyanlarının ve hazırlanan  
tutanakların dikkate alınmamasını talep etmiꢀtir.  
2
15 Nisan 1996 tarihinde, baꢀvuranın avukatı DGM önünde 3713 Sayılı Kanun’un 1., 2.  
ve 7. maddelerinin Avrupa Đnsan Hakları Sözleꢀmesi tarafından güvence altına alınan düꢀünce  
ve ifade özgürlüğünü ihlal etiklerini ileri sürmüꢀtür.  
13 Mayıs 1996 tarihinde DGM baꢀvuranı Ekim örgütüne ait ilan hazırlama ve bu  
ilanları dağıtmakla suçlu bularak, 3713 Sayılı Kanun’un 7§2 maddesi ve 3506 Sayılı  
Kanun’un Ek 1. maddesi uyarınca baꢀvuranı bir yıl hapis ve 458.333.000 Türk Lirası para  
cezasına çaptırmıꢀtır.  
Baꢀvuran kararın temyizine gitmiꢀ, Yargıtay 4 ꢁubat 1998 tarihinde temyiz edilen  
kararı onamıꢀtır.  
Yargıtay kararı üzerindeki kaꢀeye göre, sözkonusu karar DGM kalemindeki dava  
dosyasına 12 Mart 1998 tarihinde konulmuꢀtur. Böylece nihai karar tarafların kullanımına  
sunulmuꢀtur.  
15 Nisan 1998 tarihinde baꢀvuran Cumhuriyet Savcılığı’nın kendisini cezasını  
çekmeye davet eden tebliğnameden nihai karardan haberdar olmuꢀtur.  
HUKUK AÇISINDAN  
AĐHS’NĐN 3. MADDESĐNĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA  
Baꢀvuran gözaltında bulunduğu sırada kendisine kötü muamelede bulunulduğunu  
iddia ederek AĐHS’nin 3. maddesine atıfta bulunmaktadır.  
Baꢀvuran esasında polisler tarafından tokatlandığını, hakarete ve tehdide maruz  
kaldığını iddia etmektedir. Sorgusu sırasında polislerin suçlanan diğer bir kiꢀinin iꢀkencesi  
sırasında kayda alınan ses bandını kendisine dinlettiklerini iddia etmektedir.  
Hükümet iç hukuk yollarının tüketilmediği itirazını yöneltmektedir. Baꢀvuranın yetkili  
Cumhuriyet Savcılığı nezdinde resmi soruꢀturma yürütülmesi için ꢀikayette bulunmadığını  
belirtmektedir. Ayrıca ceza hukuku yolunun öne sürülen iddiaları gerekçelendirmek için  
geçerli tek yol olarak görülmemesi gerektiğini savunmaktadır. Bu itibarla, Anayasa’nın 125.  
ve 129. maddelerine dayanan idari baꢀvuru yolunu dile getirmektedir. Sonuç olarak,  
baꢀvuranın Borçlar Kanunu gereğince tazminat davası açabileceğini ifade etmektedir.  
Baꢀvuran ise iꢀkence iddiasında bulunmadığını fakat insanlık dıꢀı ve aꢀağılayıcı  
muameleye maruz kaldığını iddia ettiğinin altını çizmektedir.  
Dava koꢀulları dikkate alındığında, AĐHM her halükarda baꢀvurunun bu gerekçelerle  
kabuledilemeyeceğini düꢀünerek, Hükümet tarafından AĐHS’nin 35§1 maddesine iliꢀkin  
olarak dile getirilen itirazın incelenmesine gerek duymamıꢀtır.  
AĐHM baꢀvuranın kötü muamele iddialarını destekleyecek en ufak bir kanıt bile  
sunmadığını gözlemlemektedir. AĐHM bir kimse için gözaltı sırasında polisler tarafından kötü  
muamele yapıldığına iliꢀkin iddiaları destekleyecek kanıt bulmanın zor olabileceğini ve  
fiziksel hiçbir iz bırakmadan kiꢀide korku ve tedirginlik yaratacak ꢀekilde olan aꢀağılayıcı ve  
3
insanlık dıꢀı muamele sözkonusu olduğunda, bunun daha da zor olacağını hiç kuꢀkusuz kabul  
etmektedir.  
AĐHM baꢀvuranın gözaltında bulunduğu koꢀulları ispat edebilmek için kendisiyle aynı  
zamanda gözaltına alınan ve suçlanan diğer kiꢀiler H.D. ve H.E’ye yapıldığını iddia ettiği  
muamelelere ve H.E.’nin ꢀikayeti üzerine gözaltından sorumlu polisler aleyhine baꢀlatılan  
ceza yargılamasına dayanmakta olduğunu gözlemlemektedir.  
AĐHM, H.E’ ye kötü muamele yapıldığı iddiası ile ilgili olarak baꢀlatılan ceza  
yargılamasının, gözaltından sorumlu polislerin beraat etmeleriyle sonuçlandığını not  
etmektedir.  
H.D.’nin maruz kaldığı iddia edilen kötü muamelelerle ilgili olarak, baꢀvuran  
AĐHM’ye hiçbir bilgi vermemiꢀ, yalnızca ilgilinin göğüs hizasında ağrıları olduğunu belirten  
bir sağlık raporu sunmuꢀtur. Teꢀhis edilen bulgunun nedenini ortaya koyan tıbbi deliller  
sunmamıꢀtır. Ayrıca baꢀvuran ilgili kiꢀinin uğradığını iddia ettiği iꢀkence nedeniyle polisler  
aleyhine ꢀikayette bulunup bulunmadığını, ꢀayet ꢀikayette bulunduysa bunun sonuçlanıp  
sonuçlanmadığını da açıklamamaktadır. Baꢀvuranın bu kiꢀinin iꢀkencesi sırasında kayda  
alınan ses bandını dinlediğini ileri sürmesi sebebiyle, bu bilgiler baꢀvurunun incelenmesi  
aꢀamasında büyük önem teꢀkil etmektedir.  
AĐHM baꢀvuranın ne Cumhuriyet Savcısı ne de Yedek Hakime kötü muameleye  
iliꢀkin ꢀikayette bulunmadığını gözlemlemektedir. Bu itibarla, AĐHM gözaltı süresi boyunca  
baꢀvuranın “Devlet temsilcilerine karꢀı güçsüzlük, çaresizlik ve kaygılanma duygusu”  
hissetmesine sebep olacak bir durumda olmuꢀ olabileceğini kabul etmeye hazırdır ( Bkz.  
Đlhan-Türkiye [GC], no: 22277/93, § 63, CEDH 2000-VII, ve Aksoy-Türkiye, 18 Aralık 1996  
tarihli karar, Derleme Karar ve Hükümler 1996- VI, s. 2277, § 56). Fakat baꢀvuranın serbest  
bırakılmasından sonrada durumun aynı olduğunu kabul etmemektedir.  
Bu nedenle AĐHM Devlet görevlilerinin AĐHS’nin 3. maddesine aykırı olarak  
baꢀvurana kötü muamelede bulunduklarının kabul etmesini gerektirecek bir neden  
görmemektedir.  
Bu iddialarla ilgili olarak adli makamların etkisizliği ile ilgili iddia konusunda ise  
AĐHm baꢀvuranın avukatının ve kendisinin yetkili makamlara ꢀikayetleriyle ilgili olarak daha  
sağlam bir dayanak sunmadan derinlemesine soruꢀturmalarının yapılmasını bekleyemeyeceği  
kanaatindedir ki bu iddialar AĐHM’nin gözünde “savunulabilir” bulunmamaktadır.  
Sonuç olarak bu ꢀikayetin dayanaktan yoksun olduğu sonucu ortaya çıkmakta ve  
AĐHS’nin 35§3. ve 4. maddeleri uyarınca reddedilmesi gerekmektedir.  
II. AĐHS’NĐN 5§2 MADDESĐNĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA  
Baꢀvuran AĐHS’nin 5§2. maddesinin ihlal edildiğini iddia etmektedir.  
Hükümet, baꢀvuran tarafından imzalanan 20 Nisan 1995 tarihli tutanaklara dayanarak  
5§2 maddesi uyarınca yakalanma sebepleri hakkında baꢀvuranın bilgilendirildiğini  
belirtmektedir.  
4
AĐHM, AĐHS’nin 5§2. maddesinin yakalanan her kiꢀinin yakalama nedenlerini  
öğrenmesi hakkını güvence altına almaktadır. 5. maddenin sağladığı güvence kapsamında,  
kiꢀinin 4. paragraf uyarınca bunun yasal olup olmadığını bir mahkeme önüne tartıꢀılabilmesi  
için, anlaꢀılabilir ve basit bir dilde özgürlükten yoksun bırakılmasının olgusal ve hukuki  
nedenlerinin ilgiliye ifade edilmesini zorunlu kılmaktadır. Kiꢀi bu bilgilere en kısa zamanda  
ulaꢀabilmelidir fakat kendisini yakalayan polisin bunları hemen o anda sağlaması mümkün  
değildir. Kiꢀinin bu bilgileri yeterince ve zamanında öğrenip öğrenmediğinin belirlenebilmesi  
için davanın özel koꢀulları dikkate alınmalıdır (Bkz. Fox, Campbell ve Hartley-Birleꢀik  
Krallık, 30 Ağustos 1990 tarihli karar, A serisi no: 182, §40).  
Esasında AĐHM baꢀvuranın imzası bulunan 20 Nisan 1995 tarihli tutuklama tutanağına  
göre, baꢀvuranın yasadıꢀı örgüt olan Ekim aleyhine yürütülen bir operasyon çerçevesinde  
yakalandığını gözlemlemektedir. AĐHM baꢀvuranın DGM önünde bu tutanağının  
doğruluğunu inkar ettiğini de göz önünde bulundurmaktadır.  
AĐHM, ilk baꢀvurusunda baꢀvuranın gözaltında bulunduğu sırada polislerin  
söyledikleri kiꢀileri tanıyıp tanınmadığını, suç iꢀleyip iꢀlemediğin ya da belirli yerlerde  
bulunup bulunmadığını kendisine sorduklarını belirttiğini gözlemlemektedir. Bu noktada,  
polislerin yakalandığı sırada yakalanma sebeplerini tam anlamıyla açıklamadıkları düꢀünülse  
de, yakalanmasının ardından ve gözaltında bulunduğu sırada polislerin tutumlarını haklı  
kılacak bilgilerin baꢀvurana iletilmediğinin düꢀünülmesine neden olacak bir bilgi dosyada yer  
almamaktadır (Bkz. Dikme-Türkiye, no: 20869/92, § 55, CEDH 2000-VIII).  
Sonuç olarak buradan baꢀvurunun bu kısmının dayanaktan yoksun olduğu sonucu  
ortaya çıkmakta ve AĐHS’nin 35 §§ 3 ve 4. maddesi uyarınca reddedilmesi gerekmektedir.  
III. AĐHS’NĐN 5§3 MADDESĐNĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA  
Baꢀvuran gözaltı süresinin uzunluğundan ꢀikayetçi olmaktadır ve AĐHS’nin 5§3  
maddesine atıfta bulunmaktadır.  
A. Kabuledilebilirlik hakkında  
Hükümet iç hukuk yollarının tüketilmediği itirazını yöneltmektedir. Kanun dıꢀı  
yakalanan veya tutuklanan kimselere tazminat verilmesi hakkındaki 466 Sayılı Kanun  
uyarınca baꢀvuranın tazminat davası açma hakkına sahip olduğunu belirtmektedir.  
Baꢀvuran gözaltı süresinin ulusal mevzuata uygunluğunu hatırlatmakta ve buna itiraz  
etmek için hiçbir baꢀvuru yoluna sahip olmadığını ileri sürmektedir.  
Hükümet tarafından kanun dıꢀı yakalanan veya tutuklanan kimselere tazminat  
verilmesi hakkındaki 466 Sayılı Kanun tarafından öngörülen baꢀvuru yolunun tüketilmediğini  
itirazı birçok kez AĐHM’de dile getirilmiꢀ (Bkz. Birçok diğerleri arasında, Yaꢀar Bazancir ve  
Diğerleri-Türkiye (karar), no: 56002/00 ve 7059/02, 24 Haziran 2004 tarihli karar) ve AĐHM  
mevcut davada dile getirilen ꢀikayetler konusunda olduğu gibi bu baꢀvuru yolunun AĐHS’nin  
35. maddesi uyarınca baꢀvurulması gereken bir yol olmadığına karar vermiꢀtir.  
Sonuç olarak Hükümet’in itirazı değerlendirilmeye alınmaz.  
B. Esas Hakkında  
5
Hükümet baꢀvurana uygulanan ve kanun tarafından öngörülen süreyi aꢀmayan gözaltı  
süresinin meꢀruluğunu dile getirmektedir. Bu itibarla, terör suçlarına iliꢀkin yürütülen  
soruꢀturmaların zorluklarına ve “kanıtların elde edilmesinin zor olması sebebiyle dosyanın  
hazırlanması için baꢀlatılan hazırlık soruꢀturma aꢀamasında” zaman gerektiğine dikkati  
çekmektedir. Bu türden bir hazırlık yargılamayı kolaylaꢀtırır ve süreyi kısaltır.  
AĐHM terör suçlarıyla ilgili olarak yürütülen soruꢀturmaların hiç kuꢀkusuz yetkili  
makamları özel bir takım sorunlarla karꢀı karꢀıya bıraktığını daha önce takdir etmiꢀtir (Bkz.,  
diğerleri arasında, Brogan ve diğerleri-Birleꢀik Krallık, 29 Kasım 1988 tarihli karar, A serisi  
no: 145-B, § 61; Murray-Birleꢀik Krallık, 28 Ekim 1994 tarihli karar, A serisi no: 300-A, §  
58; Aksoy, adıgeçen, §78; Sakık ve diğerleri-Türkiye, 26 Kasım 1997 tarihli karar, Derleme  
1997-VII, § 44; Demir ve diğerleri-Türkiye, 23 Eylül 1998, Derleme 1998-IV, § 41; ve  
Dikme, adıgeçen, § 64). Bununla birlikte bu, yetkili makamların yerel mahkemeler ve AĐHM  
tarafından yapılacak her türlü denetiminden uzak bir ꢀekilde ꢀüphelileri yakalayıp gözaltına  
alma hakkına sahip oldukları anlamına gelmemektedir (Bkz. mutatis mutandis, Murray,  
adıgeçen, § 58).  
Esasında baꢀvuranın gözaltı süresi polisler tarafından tutuklanmasıyla 20 Nisan 1995  
tarihinde baꢀlamıꢀ ve Hakim’in kendisini serbest bırakmasıyla 2 Mayıs 1995 tarihinde sona  
ermiꢀtir. O halde gözaltı süresi on üç gün sürmüꢀtür.  
AĐHM Brogan ve Diğerleri kararında toplumu teröre karꢀı koruma amacı gütse de,  
ilgilinin Hakim karꢀısına çıkartılmadan dört gün ve altı saat gözaltında tutulmasının AĐHS’nin  
5§3. maddesinde belirtilen süreyi aꢀtığına karar verdiğini hatırlatmaktadır (Brogan ve  
diğerleri, adıgeçen, s. 33, § 62).  
AĐHM baꢀvuranın Hakim karꢀısına çıkarılmaksızın on üç gün boyunca gözaltında  
tutulmasının gerekliliğini kabul edemez.  
Sonuç olarak AĐHS’nin 5§3 maddesi ihlal edilmiꢀtir.  
IV. AĐHS’NĐN 6§§1, 2, VE 3-d, 7, 9 VE 10. MADDELERĐNĐN ĐHLAL  
EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA  
25 Eylül 1998 tarihli bir yazıyla baꢀvuran AĐHS’nin 6§§1, 2 ve 3-d ve 7, 9 ve 10.  
maddelerinin ihlal edildiğini iddia etmektedir. Baꢀvuran özellikle:  
-Đstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi’nin, bünyesinde bir askeri hakim  
bulunmasından dolayı, adil bir yargılama sağlayabilecek “bağımsız ve tarafsız bir mahkeme”  
olmadığı (madde 6§1);  
-Yargıtay kararının gerekçesinin açıklanmadığı ve DGM kararının yasal olarak elde  
edilmeyen delillerle dayandığı;  
-Polisin tutanaklarının ve Cumhuriyet Savcısı’nın iddianamesinin kendisini yasadıꢀı  
bir terör örgütü üyesi olmakla itham ettiğinden dolayı masumiyet karinesi ilkesinden  
faydalanamadığı (madde 6§2);  
-Gözaltında bulunduğu sırada avukat yardımından faydalanamadığı (madde 6§3 c);  
6
-Đki lehte tanığın dinlenmesini sağlayamadığı iddialarında bulunmaktadır.  
AĐHS’nin 7. maddesine atıfta bulunan baꢀvuran 3506 Sayılı Kanun’un yanlıꢀ  
uygulanmasının aleyhindeki cezanın artmasına neden olduğunu ileri sürmektedir.  
Baꢀvuran ayrıca mahkum edilmesinin AĐHS’nin 9. ve 10. maddelerini ihlal ettiğini ve  
mahkum edilme sebebinin esasında düꢀünce özgürlüğünü baskı altına alma amaçlı olduğunu  
ifade etmektedir.  
Hükümet sunduğu görüꢀünde, 25 Eylül 1998 tarihinde sunulan AĐHS’nin 6 §§1., 2., 3-  
d), 7., 9. ve 10. maddelerine iliꢀkin ꢀikayetlerin 2 Kasım 1995 tarihli baꢀvuruda dile  
getirilmeleri gerektiğinden bu ꢀikayetlerin gecikmeli yapıldığını belirtmektedir.  
AĐHM, iç hukukta nihai kararların tebliğ edilmesi öngörülmediği durumlarda altı ay  
kuralının uygulanmasına iliꢀkin içtihadını hatırlatmaktadır (Bkz. Worm-Avusturya, 29  
Ağustos 1997 tarihli karar, Derleme 1997-, s. 1547, § 33; Papachelas-Yunanistan [GC],  
no:31423/96, §§ 30 ve 31, CEDH 1999-II; ve Haralambidis ve diğerleri-Yunanistan, no:  
36706/97, 29 Mart 2001 kararları). AĐHM her halükarda, mevcut davada altı ay süresinin  
baꢀlangıç tarihi (dies a quo) Yargıtay kararının dava dosyasına eklendiği ve tarafların  
kullanımına sunulduğu tarih olan 12 Mart 1998 tarihi olduğu görüꢀündedir ( Bkz. Tahsin  
Đpek-Türkiye (karar), no: 9706/98, 7 Kasım 2000; Z.Y.-Türkiye (karar) no: 27532/95, 19  
Haziran 2001; Ali ꢁahmo-Türkiye (karar), no: 37415/97, 1 Nisan 2003; ve Yavuz ve diğerleri-  
Türkiye (karar), no: 48064/99, 1 ꢁubat 2005 kararları).  
AĐHM sözkonusu süreyi etkileyecek ya da geciktirecek özel koꢀulların bulunduğuna  
ikna olmadıkça, 25 Eylül 1998 tarihinde sunulan ve her biri Yargıtay’ın nihai kararına  
dayanan ꢀikayetlerin gecikmeli oldukları düꢀünülebilir (Bkz., mutatis mutandis, Haralambidis  
ve diğerleri, adıgeçen).  
Oysa ki baꢀvuranın argümanları böyle bir düꢀünce uyandırmamaktadır. ꢁayet baꢀvuran  
ancak 15 Nisan 1998 tarihinde, Cumhuriyet Savcılığı’nın tebliğnamesiyle Yargıtay’ın  
kararından haberdar olduğunu belirtiyorsa, AĐHM baꢀvuranın serbest olması ve aynı zamanda  
avukatı bulunmasına rağmen neden daha önce haberdar olmadığını, kendisini neyin  
engellediğini anlayamamaktadır.  
Son olarak AĐHM nihai kararın bir kopyasının temin edilmesinde yaꢀanan gecikmenin  
baꢀvuranın ihmalinden kaynaklandığını ve dosyada bunun aksini düꢀündürecek hiçbir unsur  
bulunmadığını düꢀünmektedir. Baꢀvurunun bu kısmının gecikmeli olduğu ve AĐHS’nin 35  
§§1 ve 4. maddeleri uyarınca reddedilmesi gerektiğini belirtmektedir.  
V. AĐHS’NĐN 41. MADDESĐNĐN UYGULANMASI HAKKINDA  
A. Tazminat  
Baꢀvuran manevi tazminat olarak 35.000 Euro (otuz beꢀ bin) talep etmektedir.  
Hükümet aꢀırı bulduğu bu miktara itiraz etmekte ve AĐHM tarafından bir ihlalin tespit  
edilmesi durumunda bunun yeterli telafi oluꢀturacağını ifade etmektedir.  
7
AĐHM baꢀvuranın on üç gün boyunca gözaltında kaldığını ve bunun baꢀvuranı manevi  
zarara uğratmıꢀ olabileceğini gözlemlemektedir.  
AĐHM davanın çeꢀitli yönlerini göz önüne alarak ve hakkaniyete uygun olarak,  
AĐHS’nin 41. maddesi uyarınca baꢀvurana 4.500 Euro (dört bin beꢀ yüz) manevi tazminat  
ödenmesinin uygun olacağına kanaat getirmektedir.  
B. Masraf ve Harcamalar  
Baꢀvuran AĐHM ve yerel mahkemeler önünde yaptığı masraf ve harcamalar için  
10.000 Euro (on bin) talep etmektedir.  
Hükümet bu miktarlara itiraz etmektedir.  
AĐHM içtihatlarına göre, baꢀvurana ancak gerçekten yapılan ve makul bir miktardaki  
masraf ve harcamaların geri ödenebileceğini hatırlatır. Elindeki mevcut unsurlar göz önüne  
alındığında AĐHM masraf ve harcamalar için 1.500 Euro (bin beꢀ yüz) ödenmesinin makul  
olduğuna karar vermiꢀtir.  
C. Gecikme Faizi  
AĐHM, Avrupa Merkez Bankası’nın marjinal kredi kolaylıklarına uyguladığı faiz  
oranına üç puanlık bir artıꢀın ekleneceğini belirtmektedir.  
BU GEREKÇELERE DAYALI OLARAK AĐHM OYBĐRLĐĞĐYLE,  
1. AĐHS’nin 5§3 maddesine iliꢀkin ꢀikayetin kabuledilebilir geri kalan kısmının ise  
kabuledilemez olduğuna;  
2. AĐHS’nin 5§3 maddesinin ihlal edildiğine;  
3. a) AĐHS’nin 44§2. maddesi gereğince kararın kesinleꢀtiği tarihten itibaren üç ay  
içinde, ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden YTL’ye çevrilmek üzere Savunmacı Hükümet  
tarafından baꢀvurana, manevi tazminat için 4.500 Euro (dört bin beꢀ yüz), masraf ve  
harcamalar için 1.500 Euro (bin beꢀ yüz) ödenmesine ve bu miktarların her türlü vergiden  
muaf tutulmasına;  
b) sözkonusu sürenin bittiği tarihten itibaren ödemenin yapılmasına kadar Hükümet  
tarafından, Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için geçerli olan faiz oranının üç puan  
fazlasına eꢀit oranda faiz uygulanmasına;  
4. Adil tazmine iliꢀkin diğer taleplerin reddedilmesine;  
karar vermiꢀtir.  
Đꢀbu karar Fransızca olarak hazırlanmıꢀ ve AĐHM’nin iç tüzüğünün 77 §§ 2 ve 3  
maddesine uygun olarak 22 Aralık 2005 tarihinde yazıyla bildirilmiꢀtir.  
8
9