COUNCIL

AVRUPA

OF EUROPE

KONSEYĐ

AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ

ĐKĐNCĐ DAĐRE

DEMĐRCĐ/TÜRKĐYE

(B a ꢀvuru no. 21843/02)

KARAR

STRAZBURG

3 Haziran 2008

Đꢀbu karar AĐHS’nin 44/2. maddesinde belirtilen koꢀullar çerçevesinde kesinleꢀecektir. ꢁekli

düzeltmelere tabi olabilir.

______________________________________________________________________________________

Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,

davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile

Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak

suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.

USUL

Türkiye Cumhuriyeti Devleti aleyhine açılan 21843/02 no’lu davanın nedeni T.C.

vatandaꢀı Doğan Demirci’nin (“baꢀvuran”), Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi’ne 4 Mart 2002

tarihinde Avrupa Đnsan Hakları Sözleꢀmesi’nin (“AĐHS”) Temel Đnsan Haklarını güvence

altına alan 34. maddesi uyarınca yapmıꢀ olduğu baꢀvurudur.

Baꢀvuran, Đzmir Barosu avukatlarından N. Değirmenci ve B. Değirmenci tarafından

temsil edilmiꢀtir.

OLAYLAR

I. DAVANIN KOꢀULLARI

Baꢀvuran, 1977 doğumludur ve Đzmir’de yaꢀamaktadır.

26 Mart 1997’de yakalanmıꢀ ve gözaltına alınmıꢀtır. Bir binaya Molotof kokteyli

atmakla suçlanmıꢀtır. 27 Mart 1997’de tutuklanmıꢀtır.

2 Nisan 1997’de Đzmir Cumhuriyet Savcısı, Đzmir Ağır Ceza Mahkemesi’ne bir

iddianame sunmuꢀ ve baꢀvuranı, gasp ve bomba hazırlamakla suçlamıꢀtır. Baꢀvuranın, Türk

Ceza Kanunu’nun 495/1 ve 264/6 maddeleri uyarınca suçlu bulunmasını ve mahkum

edilmesini istemiꢀtir.

18 Eylül 1997’de baꢀvuranın, tutuksuz yargılanmasına karar verilmiꢀtir.

28 Haziran 1999’da Đzmir Ağır Ceza Mahkemesi, baꢀvuranı suçlu bularak toplam altı

yıl, on bir ay, on gün hapis cezası ile para cezasına çarptırmıꢀtır.

7 Mayıs 2001’de Yargıtay Baꢀsavcısı, Yargıtay’a yazılı görüꢀünü sunmuꢀtur. Đlk

derece mahkemesi kararının onaylanması gerektiği kanısına varmıꢀtır. Görüꢀü, baꢀvurana

bildirilmemiꢀtir.

26 Eylül 2001’de Yargıtay, bir duruꢀma düzenlemiꢀ ve ilk derece mahkemesinin

kararını onaylamıꢀtır.

24 Ekim 2007’de Yargıtay 6. Daire Baꢀkanı, Yargıtay’a iç hukuk uyarınca

Baꢀsavcının, Daire karar verirken Baꢀsavcı’nın bulunmadığını bildirmiꢀtir.

HUKUK

I. AĐHS’NĐN 6. MADDESĐNĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI

Baꢀvuran, Cumhuriyet Baꢀsavcısının yazılı görüꢀünün kendisine bildirilmemesi

nedeniyle silahların eꢀitliği ilkesine uyulmadığından ve bunun da adil yargılanma hakkını

ihlal ettiğinden ꢀikayetçidir. Ayrıca, Yargıtay’ın ilgili dairesi karar verirken Yargıtay

Baꢀsavcısının hazır bulunmasının ve yargılamanın uzunluğunun adil yargılanma hakkını ihlal

ettiğini iddia etmektedir.

A. Kabuledilebilirlik

AĐHM, baꢀvuranın Yargıtay Baꢀsavcısı’nın sunduğu yazılı görüꢀünün kendisine

bildirilmemesine iliꢀkin ꢀikayetinin, AĐHS’nin 35/3 maddesi bağlamında dayanaktan yoksun

olmadığını belirtmektedir. Ayrıca, baꢀvurunun baꢀka açılardan bakıldığında da

kabuledilemezlik unsuru taꢀımadığını ifade etmektedir. Bu nedenle baꢀvuru, kabuledilebilir

niteliktedir.

AĐHM, kendisine sunulan deliller ıꢀığında baꢀvuranın, 6. madde bağlamındaki diğer

ꢀikayetlerinin, AĐHS’de ya da ek Protokolleri’nde ortaya konan hak ve özgürlüklerin ihlal

edildiğini göstermediği sonucuna varmıꢀtır. Bu nedenle, dayanaktan yoksun olmaları

nedeniyle AĐHS’nin 35. maddesinin 1., 3. ve 4. paragrafları uyarınca kabuledilemez

olduklarına karar verilmelidir.

B. Esas

Hükümet, özellikle baꢀvuranın veya avukatının Yargıtay önünde dava dosyasını

inceleme ve böylece sözkonusu belgenin içeriğinden haberdar olma imkanı bulunduğunu ileri

sürmüꢀtür. Ayrıca, ihtilaf konusu iddianın duruꢀmada yüksek sesle okunması nedeniyle

baꢀvuranın avukatının, cevap verme veya karꢀı görüꢀlerini hazırlamak için ek süre talep etme

imkanı bulunduğunu belirtmiꢀtir.

AĐHM, daha önce de aynı ꢀikayeti incelemiꢀ ve AĐHS’nin 6/1 maddesinin ihlal

edildiğini tespit etmiꢀtir..

AĐHM, mevcut davayı incelemiꢀ ve benzer davalarda vardığı sonuçlardan farklı

sonuca varmak için gerekçe görmemiꢀtir.

Dolayısıyla AĐHS’nin 6/1 maddesi ihlal edilmiꢀtir.

II. AĐHS’NĐN 41. MADDESĐNĐN UYGULANMASI

AĐHS’nin 41. maddesi aꢀağıda kaydedilmiꢀtir:

“Mahkeme iꢀbu Sözleꢀme ve protokollarının ihlal edildiğine karar verirse ve ilgili Yüksek Sözleꢀmeci

Tarafın iç hukuku bu ihlali ancak kısmen telafi edebiliyorsa, Mahkeme, gerektiği takdirde, hakkaniyete

uygun bir surette, zarar gören tarafın tatminine hükmeder.”

AĐHM, Mahkeme Đçtüzüğü’nün 60. maddesi uyarınca herhangi bir adil tatmin

talebinin, ayrıntılı bir listesinin hazırlanması ve talebi destekleyen ilgili belgeler veya

makbuzlarla yazılı olarak sunulması gerektiğini belirtmektedir. “Aksi halde Daire, talebi

tamamen veya kısmen reddedebilir”.

Sözkonusu davada, 26 Kasım 2007’de AĐHM, baꢀvuranı 10 Ocak 2008’e kadar adil

tatmin taleplerini sunmaya davet etmiꢀtir. Ancak, baꢀvuran belirlenen süre içerisinde bu tür

bir talep sunmamıꢀtır.

Yukarıda kaydedilenleri göz önüne alan AĐHM, AĐHS’nin 41. maddesi uyarınca hiçbir

tazminat ödenmemesine karar vermiꢀtir.