COUNCIL

AVRUPA

OF EUROPE

KONSEYİ

AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ

ĐKĐNCĐ DAĐRE

ALDEMĐR – TÜRKĐYE DAVASI

(Baꢀvuru no: 37215/04)

KARAR

STRAZBURG

22 Eylül 2009

Đꢀbu karar AĐHS’nin 44/2 maddesinde belirtilen koꢀullar çerçevesinde kesinleꢀecektir. ꢁekli

düzeltmelere tabi olabilir.

______________________________________________________________________________________

Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,

davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile

Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak

suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.

USUL

Davanın nedeni, T.C. vatandaꢀı Mehmet Aldemir’in (baꢀvuran) Avrupa Đnsan Hakları

Mahkemesi’ne, 17 Mayıs 2004 tarihinde, Đnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına

Dair Sözleꢀme’nin (“AĐHS”) 34. maddesi uyarınca, Türkiye aleyhine yaptığı 37215/04 sayılı

baꢀvurudur.

Baꢀvuran, Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi (“AĐHM”) önünde, Đstanbul Barosu

avukatlarından A. Ertunç tarafından temsil edilmiꢀtir.

OLAYLAR

Baꢀvuran, 1978 doğumludur ve Đstanbul’da ikamet etmektedir.

Baꢀvuran, 27 Temmuz 2003 tarihinde F.Ç. isimli kiꢀi tarafından bıçaklanmıꢀtır. Aynı

gün, polis F.Ç. ile baꢀvuranın ayrı ayrı ifadelerini almıꢀtır. Her ikisi de yaralı olup birbirlerini

kavgayı baꢀlatmakla suçlamıꢀlardır. 29 Temmuz 2003 tarihinde Bakırköy Adli Tıp Kurumu

tarafından düzenlenen raporda baꢀvuranın 10 gün F.Ç.'nin ise 7 gün iꢀ göremezliği tespit

edilmiꢀtir. 31 Temmuz 2003 tarihinde, Bakırköy Cumhuriyet Savcısı, baꢀvuran ile F.Ç.’yi

yaralanmaya sebebiyet vermek suçuyla itham eden bir iddianame hazırlamıꢀtır. Sözkonusu

iddianame baꢀvuran ile F.Ç.’ye tebliğ edilmemiꢀtir. 21 Kasım 2003 tarihinde, Bakırköy Sulh

Ceza Mahkemesi, duruꢀma yapmaksızın bir ceza kararnamesiyle baꢀvuran ve F.Ç.’yi itham

edildikleri suçlardan mahkum etmiꢀtir. Mahkeme, baꢀvuran ile F.Ç.’yi ayrı ayrı 462,377,000

TL’lik¹para cezasına çarptırmıꢀtır. Mahkeme bu ꢀekilde, Ceza Muhakemeleri Usulü

Kanunu’nun 386. maddesinde nispeten hafif suçlar için öngörülen “basitleꢀtirilmiꢀ usul”ü

uygulamıꢀtır. 14 Ocak 2004 tarihinde, baꢀvuran Bakırköy Asliye Ceza Mahkemesi önünde

sözkonusu karara itiraz etmiꢀtir. 30 Ocak 2004 tarihinde, Bakırköy Asliye Ceza Mahkemesi,

duruꢀma yapmaksızın baꢀvuranın itirazını reddetmiꢀtir.

HUKUK

Baꢀvuran, davasına iliꢀkin açık duruꢀma yapılmaması nedeniyle kendisini bizzat veya

avukat aracılığıyla savunamadığı konusunda ꢀikayetçi olmuꢀtur. Baꢀvuran, ayrıca,

Cumhuriyet Savcısı tarafından hazırlanan iddianamenin kendisine tebliğ edilmediğini ileri

sürmüꢀtür. Baꢀvuran, bu ꢀikayetleri AĐHS’nin 6/1, 6/2 ve 6/3 (a), (b) ve (d) maddelerine

dayandırmıꢀtır.

AĐHS’nin 35/3 maddesi uyarınca bu baꢀvurunun açıkça dayanaktan yoksun

olmadığını kaydeden AĐHM, ayrıca baꢀka açılardan bakıldığında da kabuledilemezlik unsuru

bulunmadığını tespit eder. Bu nedenle baꢀvuru kabuledilebilir niteliktedir.

AĐHM, sözkonusu davada, sorunların niteliğinin örtüꢀmesi ve AĐHS’nin 6/3

maddesinin alt paragraflarının ilk paragrafta yer alan adil yargılanma teminatının belirli

yönleri olarak kabul edilebileceği gerekçesiyle, baꢀvuranın ꢀikayetlerinin tamamının

AĐHS’nin 6/1 maddesi uyarınca incelenmesini uygun görmektedir (Piroğlu ve Karakaya /

Türkiye, no. 36370/02 ve 37581/02).

¹Sözkonusu zamanda yaklaꢀık 264 Euro.

AĐHM, duruꢀmaların halka açık yapılmasının AĐHS’nin 6/1 maddesinde öngörülen

temel bir ilke olduğunu hatırlatır (Stefanelli / San Marino, no. 35396/97). AĐHM, sözkonusu

baꢀvurudakine benzer sorunlar içeren davalarda, sıklıkla AĐHS’nin 6/1 maddesinin ihlalini

tespit ettiğini hatırlatır (Karahanoğlu / Türkiye, no. 74341/01; Evrenos Önen / Türkiye, no.

29782/02; Nurhan Yılmaz / Türkiye (no. 2), no. 16741/04; Günseli Kaya / Türkiye (no. 2), no.

40886/02). AĐHM, sözkonusu davada, bu kararından ayrılmasını gerektirecek herhangi bir

gerekçe görmemektedir. Sonuç olarak, baꢀvuranın davasına iliꢀkin duruꢀma yapılmaması ve

bunun sonucunda baꢀvuranın aleyhindeki ceza yargılamasına etkili bir ꢀekilde katılamadığı

gerekçesiyle AĐHS’nin 6/1 maddesi ihlal edilmiꢀtir.

AĐHS’nin 41. maddesi kapsamındaki adil tatmin konusuyla ilgili olarak, baꢀvuran,

aldığı yaralar nedeniyle bir ayı aꢀkın bir süre boyunca çalıꢀamadığını ve hatta iꢀinde eskisi

gibi üretken olamadığı için maaꢀının düꢀürüldüğünü iddia etmiꢀtir. Baꢀvuran, ayrıca, ileride

yeni iꢀler bulmasını zorlaꢀtıracak bir sabıka kaydının bulunduğunu iddia etmiꢀtir. Bu nedenle,

baꢀvuran, maddi tazminat olarak 20,000 Euro, manevi tazminat olarak 35,000 Euro talep

etmiꢀtir.

Baꢀvuran, sağlık harcamaları, ödediği para cezası, avukatlık ücreti ve çeviri

giderlerinin tamamı için yargılama masraf ve giderleri baꢀlığı altında 5,000 Euro talep

etmiꢀtir. Baꢀvuran, avukatıyla imzaladığı sözleꢀme ile birlikte birkaç adet fatura ibraz

etmiꢀtir.

Hükümet, bu taleplere itiraz etmiꢀtir.

AĐHM, maddi tazminat konusuyla ilgili olarak, AĐHS’nin 6. maddesi ile uyumlu

yargılamanın neticesinin ne olacağı konusunda tahminde bulunamayacağını kaydeder. Buna

göre, AĐHM, bu baꢀlık altında herhangi bir ödeme yapılmamasına karar verir (Karahanoğlu /

Türkiye, yukarıda kaydedilen).

Ayrıca, AĐHM, tespit edilen ihlalin baꢀvuranın görmüꢀ olduğu manevi zarar için tek

baꢀına yeterli adil tatmin oluꢀturduğu kanaatindedir.

Son olarak, AĐHM, içtihadını göz önünde bulundurarak ve hakkaniyete uygun olarak,

yargılama masraf ve giderleri için baꢀvurana 1,000 Euro ödenmesine karar verir.

AĐHM, gecikme faizinin, Avrupa Merkez Bankası’nın marjinal kredi kolaylıklarına

uyguladığı faiz oranına üç puanlık bir artıꢀ eklenerek belirlenmesini uygun görmektedir.

BU GEREKÇELERE DAYANARAK AĐHM, OYBĐRLĐĞĐ ĐLE

1. Baꢀvurunun kabuledilebilir olduğuna;

2. AĐHS’nin 6/1 maddesinin ihlal edildiğine;

3. Tespit edilen ihlalin baꢀvuranın görmüꢀ olduğu manevi zarar için tek baꢀına yeterli

adil tatmin oluꢀturduğuna;

4. (a)AĐHS’nin 44. maddesinin 2. paragrafı gereğince kararın kesinleꢀtiği tarihten

itibaren üç ay içinde, ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden Türk Lirası’na

çevrilmek üzere ve her türlü vergi ve kesintiden muaf tutularak Savunmacı Hükümet

tarafından baꢀvurana yargılama masraf ve giderleri için 1,000 Euro (bin Euro)

ödenmesine;

(b)Yukarıda belirtilen üç aylık sürenin sona erdiği tarihten itibaren ödemenin

yapılmasına kadar, Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için geçerli olan marjinal

kredi kolaylığı oranının üç puan fazlasına eꢀit oranda basit faiz uygulanmasına;

5. Adil tatmine iliꢀkin diğer taleplerin reddedilmesine karar vermiꢀtir.

Đꢀbu karar Đngilizce olarak hazırlanmıꢀ ve AĐHM Đçtüzüğü’nün 77. maddesinin 2. ve 3.

paragrafları gereğince 22 Eylül 2009 tarihinde yazılı olarak bildirilmiꢀtir.