COUNCIL

AVRUPA

OF EUROPE

KONSEYİ

AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ

ĐKĐNCĐ DAĐRE

ATALAY – TÜRKĐYE

(Baꢀvuru no. 1249/03)

KARAR

STRAZBURG

18 Eylül 2008

Đꢀbu karar AĐHS’nin 44/2 maddesinde belirtilen koꢀullar çerçevesinde kesinleꢀecektir. ꢁekli

düzeltmelere tabi olabilir.

______________________________________________________________________________________

Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,

davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile

Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak

suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.

USUL

Türkiye Cumhuriyeti aleyhine açılan 1249/03 baꢀvuru numaralı davanın nedeni T.C.

vatandaꢀı Yunus Atalay’ın (“baꢀvuran”) Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi’ne 18 Eylül 2002

tarihinde Avrupa Đnsan Hakları Sözleꢀmesinin (“Sözleꢀme”) 34. maddesi uyarınca yapmıꢀ

olduğu baꢀvurudur.

Baꢀvuran, Đstanbul Barosu avukatlarından ꢁeref Turgut tarafından temsil edilmiꢀtir.

OLAYLAR

I. DAVANIN KOꢁULLARI

Baꢀvuran 1956 doğumludur ve Đstanbul’da ikamet etmektedir.

24 Ağustos 1995 tarihinde, saat 23:00 civarında, Đstanbul Beyoğlu ilçesinde baꢀvuran

tarafından iꢀletilen dükkanın dıꢀında bir polis arabası durmuꢀtur. Üç polis memuru arabadan

inmiꢀ ve baꢀvurandan kendi dükkanının iki dükkan aꢀağısında duvara yazılı “DHKP/C”

(yasadıꢀı örgüt Devrimci Halk Kurtuluꢀ Partisi/Cephesi’nin kısaltması) harflerini silmesini

istemiꢀlerdir.

Baꢀvuran bu isteğe karꢀı çıkıp polis memurlarına duvarın kendine ait olmadığını ve

dolayısıyla temizleme yükümlülüğü olmadığını söyleyince polis memurları onu dövmeye

baꢀlamıꢀtır. Bölgede dolaꢀmakta olan baꢀka polis memurları da durmuꢀ ve dayak olayına

katılmıꢀtır. Polis memurları daha sonra baꢀvuranı gözaltına almıꢀ ve görev sırasında polise

engel olmak suçunu itiraf eden ifadeleri zorla imzalattırmak için gözaltında onu dövmeye

devam etmiꢀtir.

Baꢀvuranı döven üç polis memuru tarafından düzenlenen olay raporuna göre,

“DHKP/C” harfleri baꢀvuranın dükkanının duvarında yazılıdır ve baꢀvuran “onları sileceğine

ölmeyi tercih edeceğini” söylemiꢀ ve daha sonra kaçmıꢀtır. Polis memurları onun peꢀine

düꢀünce baꢀvuran onlara taꢀ fırlatmıꢀ, onları tekmelemiꢀ, yumruklamıꢀ ve bu sırada polis

memurlarından bir tanesini yaralamıꢀtır. Sonuç olarak, polis memurları baꢀvuranı polis

karakoluna götürmüꢀtür.

Ertesi gün, baꢀvuran, Đstanbul Taksim Đlk Yardım Hastanesi’ne götürülmüꢀ ve burada

bir sağlık raporu düzenlenmiꢀtir. Bu rapora göre, baꢀvuranın bedeninde birtakım ekimoz ve

lakerasyonlara rastlanmıꢀtır.

Baꢀvuran daha sonra Beyoğlu Cumhuriyet Savcılığı’na getirilmiꢀ ve burada Savcıya

polis memurlarının kendisine iꢀkence uyguladıklarını belirtmiꢀtir.

Aynı tarihte, Savcı, baꢀvuranı, Adli Tıp Kurumu Beyoğlu ꢁubesi’ne göndermiꢀ ve

burada baꢀvuran bir doktor tarafından muayene edilmiꢀtir. Söz konusu muayene sonunda

düzenlenen sağlık raporunda aꢀağıda belirtilen yaralar kaydedilmiꢀtir: arka paryetal bölgenin

sol tarafında 1 cm uzunluğunda bir abrazyon; sol omzun arkasından sağ skapular bölgeye

uzanan 30 cm uzunluğunda ekimozlu bölge; sol skapular bölgenin aꢀağısında 15x3 cm

boyutunda ekimozlu bölge; sol lumbarda 15x5 cm boyutunda ekimozlu bölge; sağ göğüste

7x3 cm ve 7x14 cm boyutunda iki ekimozlu bölge; sol kolun iç tarafında 1 cm uzunluğunda

1

dört kanayan sıyrık ve her ikisi de 3 cm çapında olan iki ekimozlu bölge; sol yanakta her ikisi

de 2 cm boyutunda iki ekimozlu bölge; sağ tibial bölgede ekimozlu bölge. Rapor, baꢀvuranın,

on gün süreyle çalıꢀamayacak durumda olduğunu tespit etmiꢀtir.

Aynı tarihte, Savcı, baꢀvuranın serbest bırakılması kararını vermiꢀtir.

10 Ekim 1995 tarihinde, baꢀvuran, kötü muameleden sorumlu üç polis memurunun

yargılanması talebiyle Beyoğlu Savcılığı’na resmi ꢀikayette bulunmuꢀtur.

Ertesi gün, Beyoğlu Savcısı, Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun

uyarınca, görevsizlik kararı vermiꢀ ve dava dosyasını “gerekli önlemin alınması için”

Valililiğe havale etmiꢀtir.

21 Temmuz 1997 tarihinde, Beyoğlu Kaymakamı’nın baꢀkanlık ettiği Beyoğlu Đlçe

Đdare Kurulu, üç polis memurunun yargılanması için yetki vermiꢀtir.

Beyoğlu Asliye Ceza Mahkemesi (bundan sonra “ilk derece mahkemesi” olarak

anılacaktır), 29 ꢁubat 2000 tarihli kararında, Ceza Kanunu’nun 245. maddesine aykırı kötü

muamele suçundan üç polis memurunu mahkum etmiꢀ ve her birini üç ay hapis cezasına

çarptırmıꢀtır. Đlk derece mahkemesi, ayrıca, üç ay süreyle görevden uzaklaꢀtırılmalarına karar

vermiꢀtir. Đlk derece mahkemesi, baꢀvuranın “duvardaki yazıyı silmeyi reddetmesi ve polis

memurlarına saldırmasının” “provokasyon” oluꢀturduğunu göz önüne alarak, Ceza

Kanunu’nun 51/1 maddesi anlamı dahilinde, hapis cezalarını 1/4 oranında düꢀürmüꢀ ve polis

memurlarının her birini iki ay yedi gün hapis cezasına çarptırmıꢀtır. Olayın gerçekleꢀme

ꢀeklini ve polis memurlarının suç iꢀleme ihtimalinin zayıflığını dikkate alan ilk derece

mahkemesi, söz konusu memurların cezalarının ertelenmesi halinde tekrar suç

iꢀlemeyecekleri görüꢀünde olduğundan, 647 sayılı Kanun’un 6. maddesi uyarınca cezalarının

ertelenmesi kararını vermiꢀtir.

Üç polis memurundan ikisi bu kararı temyiz etmiꢀtir. Karar, temyiz baꢀvurusunda

bulunmayan üçüncü polis memuru açısından kesinleꢀmiꢀtir.

30 Ocak 2002 tarihinde, karar, temyiz baꢀvurusunda bulunan iki polis memuru

açısından Yargıtay tarafından bozulmuꢀtur. Yargıtay, 4616 sayılı Kanun hükümlerinin onlara

uygulanması gerektiği kararını vermiꢀtir.

26 Nisan 2002 tarihinde, ilk derece mahkemesi, 22 Aralık 2000 tarihinde yürürlüğe

giren ve 23 Nisan 1999 tarihinden önce iꢀlenen belirli suçlara iliꢀkin olarak ceza davalarının

ertelenmesini öngören 4616 sayılı Kanun uyarınca, iki polis memuru hakkındaki yargılamanın

ertelenmesi kararını vermiꢀtir.

Baꢀvuran, Yargıtay’ın kararını vermek için iki yıl beklediğini ve kararı 4616 sayılı

Kanun’un yürürlüğe girmesinin ardından bozduğunu belirterek ilk derece mahkemesinin

kararına karꢀı Beyoğlu Ağır Ceza Mahkemesi’ne temyiz baꢀvurusunda bulunmuꢀtur. Her

halükarda, iꢀkence suçuna iliꢀkin cezai yargılama söz konusu Kanun kapsamında değildir ve

bu nedenle ertelenemez. Türk kanunlarına göre, kötü muamele, ancak, mağdur konumda olan

kiꢀiden bilgi almak amacıyla uygulandığı takdirde iꢀkence olarak sınıflandırılabileceği için

(Ceza Kanunu’nun 243. maddesinde tanımlanan suç), ilk derece mahkemesinin somut davada

Ceza Kanunu’nun 245. maddesini uygulamaktan baꢀka seçimi olmamıꢀtır. Bununla beraber,

baꢀvuranın maruz kaldığı kötü muamelenin “Đꢀkence ve Diğer Zalimane, Đnsanlık Dıꢀı veya

2

Onur Kırıcı Muamele veya Cezaya Karꢀı Birleꢀmiꢀ Milletler Sözleꢀmesi” uyarınca “iꢀkence”

oluꢀturduğu gerçeği bakidir.

28 Mayıs 2002 tarihinde, Beyoğlu Ağır Ceza Mahkemesi, baꢀvuranın itirazını

reddetmiꢀtir.

HUKUK

I. AĐHS’NĐN 3. VE 13. MADDELERĐNĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI

Baꢀvuran, AĐHS’nin 3 ve 13. maddeleri uyarınca, polis memurları tarafından

iꢀkenceye varan kötü muameleye maruz bırakıldığı ancak polis memurlarının

cezalandırılmadığı konusunda ꢀikayetçi olmuꢀtur.

AĐHM, bu ꢀikayetlerin sadece AĐHS’nin 3. maddesi açısından incelenmesi gerektiğini

değerlendirmiꢀtir. Söz konusu madde ꢀöyledir:

“Hiç kimse iꢀkenceye, insanlık dıꢀı ya da onur kırıcı ceza veya iꢀlemlere tabi tutulamaz.”

A. Kabuledilebilirliğe iliꢀkin

Hükümet, AĐHS’nin 35/1 maddesi uyarınca baꢀvuranın mevcut olan iç hukuk yollarını

tüketmediğini ileri sürmüꢀtür. Bu bağlamda, gözaltında kötü muameleden mağdur olduklarını

iddia eden kiꢀilere yönelik olarak iç hukukun sunduğu muhtelif medeni ve idari hukuk

yollarının mevcut olduğunu ve baꢀvuranın gördüğünü iddia ettiği zarara karꢀı telafi

arayabileceğini ifade etmiꢀtir.

AĐHM, benzer davalarda Hükümet’in ön itirazlarını incelemiꢀ ve reddetmiꢀ olduğunu

yinelemiꢀtir (bkz., bilhassa, Nevruz Koç – Türkiye, no. 18207/03, 12 Haziran 2007 ve burada

anılan davalar). AĐHM, Hükümet tarafından atıfta bulunulan hukuk yollarının, sorumluların

teꢀhisi ve cezalandırılmasından ziyade tazminat ödenmesine yönelik olması sebebiyle,

Sözleꢀmeci Devletlerin AĐHS’nin 3. maddesi uyarınca olan yükümlülükleri açısından yeterli

olarak kabul edilemeyeceğini yinelemiꢀtir.

AĐHM, somut davada, yukarıda belirtilen davadaki kararlarından sapmasını

gerektirecek özel bir durum görmemiꢀtir. Dolayısıyla, Hükümet’in ön itirazını reddetmiꢀtir.

AĐHS’nin 35. maddesinin 3. paragrafı çerçevesinde ꢀikayetin dayanaktan yoksun

olmadığını kaydeden AĐHM, ayrıca, baꢀvurunun baꢀka açılardan bakıldığında da

kabuledilemezlik unsuru taꢀımadığını tespit etmiꢀtir. Bu nedenle baꢀvuru kabuledilebilir

niteliktedir.

B. Esas

Hükümet, baꢀvurana, AĐHS’nin 3. maddesi anlamı dahilinde, usule iliꢀkin gerekli

güvencelerin sunulduğunu belirtmiꢀtir. Polis memurlarının eylemlerine yönelik soruꢀturma

yürütülmüꢀ ve akabinde polis memurları duruꢀmaya çıkarılmıꢀtır. Söz konusu duruꢀmanın

sonunda, polis memurlarından bir tanesi mahkum edilmiꢀ ve diğer iki polis memuru

hakkındaki yargılama ertelenmiꢀtir. Hükümet, 4616 sayılı Kanun’un genel af kanunu olarak

3

değerlendirilemeyeceği ve iki polis memuru hakkındaki cezai yargılamanın ertelenmesinin

beraat ettikleri anlamına gelmediği görüꢀündedir.

Hükümet, Hatton ve Diğerleri – Đngiltere [BD] (no. 36022/97) ve Handyside –

Đngiltere (7 Aralık 1976 tarihli karar) davalarındaki kararlara atıfta bulunmuꢀ ve yerel

ihtiyaçları ve koꢀulları değerlendirmek için ulusal makamların uluslararası mahkemelerden

daha iyi konumda olduğunu ileri sürmüꢀtür. Ayrıca, Ashingdane – Đngiltere (28 Mayıs 1985

tarihli karar) davasındaki karara atıfta bulunan Hükümet, “bu alanda izlenecek en iyi

politikanın ne olabileceğine iliꢀkin ulusal makamların yaptığı değerlendirmenin yerine baꢀka

bir değerlendirme yapmanın AĐHM’nin görevinin bir parçası olmadığını” belirtmiꢀtir.

Baꢀvuran, idare mahkemelerinde dava açarak tazminat talebinde bulunmadığı için

iddiaları dayanaktan yoksundur ve Hükümet AĐHS’nin 1. maddesi uyarınca yükümlülüklerini

yerine getirmiꢀtir.

AĐHM, baꢀlangıç olarak, Hükümet’in, baꢀvuranın kötü muamele iddialarının

doğruluğunu sorgulamadığını gözlemlemiꢀtir. Her halükarda, Beyoğlu Asliye Ceza

Mahkemesi’nin, diğer delillerin yanı sıra, yukarıda belirtilen sağlık raporlarına dayanarak üç

polis memurunu baꢀvurana kötü muamele uygulamaktan suçlu bulduğunu kaydetmiꢀtir. Bu

koꢀullarda, AĐHM, baꢀvuranın polis memurları tarafından kötü muamele gördüğünü ve bunun

sonucunda sağlık raporlarında ayrıntıyla sunulan yaraları aldığını kabul etmiꢀtir.

Dolayısıyla, AĐHM tarafından karar bağlanması gereken ikinci husus, kötü

muamelenin, AĐHS’nin 3. maddesi kapsamına dahil olacak asgari ꢀiddet düzeyinde olup

olmadığıdır (bkz., Đrlanda – Đngiltere, 18 Ocak 1978 tarihli karar). Bu amaçla, AĐHM,

yukarıda belirtilen sağlık raporlarına iꢀaret etmiꢀtir. Đlk rapordan, baꢀvuranın, tutuklandığı

günün ertesi gününde, doğrudan polis karakolundan yerel hastaneye götürülmek zorunda

kaldığı anlaꢀılmaktadır. Ayrıca, Adli Tıp Kurumu’nda aynı tarihte düzenlenen ikinci rapora

göre, baꢀvuranın bedeninde on günlük iyileꢀme süreci gerektiren on beꢀ ayrı yara mevcuttur.

Yukarıda belirtilenler ıꢀığında, AĐHM, baꢀvuranın yaralarının, AĐHS’nin 3. maddesi

anlamı dahilinde kötü muamele oluꢀturacak ölçüde ciddi olduğu görüꢀündedir. Ayrıca,

Beyoğlu Đlk Derece Mahkemesi tarafından 29 ꢁubat 2000 tarihinde verilen ve üç polis

memurundan bir tanesi hakkında kesinleꢀen kararın, baꢀvurana yapılan kötü muamelenin

AĐHS’nin 3. maddesine aykırı olduğunun kabulünü oluꢀturduğu görüꢀündedir (bkz., üzerinde

gerekli değiꢀiklikler yapıldıktan, Nikolova ve Velichkova – Bulgaristan, no. 7888/03, 20

Aralık 2007).

AĐHM tarafından karara bağlanması gereken bir sonraki konu, söz konusu ihlalin

ulusal makamlar tarafından yeterli olarak telafi edilip edilmediğidir. Bu bağlamda, AĐHM,

ikincillik ilkesi uyarınca, iddia konusu herhangi bir AĐHS ihlalini telafi etmenin ilk olarak

ulusal makamların görevi olduğunu yinelemiꢀtir. Ancak, yerinde hizmet ilkesi, iç hukuk

yollarıyla elde edilen sonuç üzerinde tüm denetimini reddetmek anlamına gelmemektedir.

Aksi halde, AĐHS tarafından güvence altına alınan haklar anlamsız hale gelirdi. Bu bağlamda,

AĐHS’nin teorik ve etkisiz hakları değil; uygulanabilir ve etkili hakları güvence altına almayı

amaçladığı yinelenmelidir.

AĐHM, Hükümet’in, baꢀvuranın kötü muameleye iliꢀkin olarak tazminat talebinde

bulunmadığı yönündeki iddiasına iliꢀkin olarak ve bunun tazminat ödenmesinin yeterli

olacağı yönünde bir iddia olduğu farz edilse dahi, yetkililerin, polisin uyguladığı kasıtlı kötü

4

muamele olaylarına karꢀı sorumluların yargılanması ve cezalandırılması için gerekeni

yapmayıp muamelelerini sadece tazminat ödenmesiyle sınırlı tutması halinde, temel önemine

rağmen, iꢀkence ve insanlık dıꢀı ve onur kırıcı muamele ve cezaya iliꢀkin genel kanuni yasak,

uygulamada etkisiz olur ve bazı durumlarda Devlet görevlilerinin fiili masuniyet yoluyla

kontrolü altındaki kiꢀilerin haklarını kötüye kullanmaları mümkün olurdu (bkz., Assenov ve

Diğerleri – Bulgaristan, 28 Ekim 1998 tarihli karar).

Bu nedenle, AĐHM tarafından incelenmesi gereken önemli konu, ulusal makamların

baꢀvuranın kötü muamele görmesinden sorumlu polis memurlarının yargılanması ve

cezalandırılması için yetkileri dahilinde olan her ꢀeyi yapıp yapmadıkları veya ne ölçüde

yaptıkları ve söz konusu polis memurları üzerinde yeterli ve caydırıcı yaptırımlar uygulayıp

uygulamadıklarıdır. Bu noktada, ulusal mahkemelerin, yerel ceza hukukunu doğru ꢀekilde

uygulayıp uygulamadığını kontrol etmenin AĐHM’nin görevi olmadığı belirtilmelidir. Somut

yargılamada söz konusu olan polis memurlarının ꢀahsi ceza hukuku sorumluluğu değil;

Devlet’in AĐHS yükümlülüğüdür. Bu nedenle, her ne kadar AĐHM’nin Devlet görevlileri

tarafından uygulanan kötü muameleye karꢀılık uygun yaptırımların seçiminde ulusal

mahkemelere önemli ölçüde saygı göstermesi gerekse de belli bir inceleme yetkisine sahip

olmalı ve eylemin ciddiyeti ile verilen ceza arasında açıkça oransızlık olması durumunda

müdahale etmelidir (bkz., yukarıda anılan Nikolova ve Velichkova).

Somut davada, kötü muamele suçundan üç polis memuru mahkum edilmiꢀtir. Ancak,

temyiz üzerine memurlardan iki tanesinin mahkumiyeti bozulmuꢀ ve müteakiben haklarındaki

cezai yargılama 4616 sayılı Kanun uyarınca ertelenmiꢀtir. Kalan polis memurunun

mahkumiyeti temyiz baꢀvurusunda bulunmadığı için kesinleꢀmiꢀtir.

Đlk derece mahkemesi, baꢀvurana kötü muamele uygulamaktan suçlu bulunan polis

memuruna azami beꢀ yıl hapis cezası verebilecekken, üç aylık ceza vermeyi uygun bulmuꢀtur.

Ayrıca, söz konusu ceza çeyrek oranında düꢀürülmüꢀ; zira, ilk derece mahkemesi, baꢀvuranın

polis memurlarını tahrik ettiğini değerlendirmiꢀtir.

AĐHM, iꢀkence, insanlık dıꢀı ya da onur kırıcı muameleye iliꢀkin yasağın kesin

niteliğini mağdur konumda olan kiꢀinin tutumundan bağımsız olarak yinelemiꢀtir (bkz., diğer

kararların yanı sıra, Saadi – Đtalya [BD], no. 37201/06) Buna göre, tahrik, hiçbir zaman,

AĐHS’nin 3. maddesine aykırı olarak kiꢀiye ağır kötü muamele uygulanmasını haklı çıkarmaz.

Ayrıca, somut dava koꢀullarında, AĐHM, sokakta gerçekleꢀen olayların son bulmasından

sonra tahrik unsurunun savunulmasının anlamını görmemektedir; zira, baꢀvurana yapılan

saldırı polis karakolunda devam etmiꢀtir. AĐHM’ye göre, polis memuruna verilen hapis

cezasının tahrik nedeniyle düꢀürülmesi, kötü muameleden koruma ꢀeklindeki AĐHS

standardını karꢀılamamaktadır. Son olarak, söz konusu polis memurunun, cezasının infazının

ertelenmesi nedeniyle hapis cezası çekmek zorunda kalmadığı kaydedilmelidir.

Yukarıda belirtilenler ıꢀığında, AĐHM, polis memuruna uygulanan hafif hapis

cezasının ve cezanın ertelenmesinin, söz konusu suçun ciddiyeti ile açıkça orantısız olarak

değerlendirilmesi gerektiği görüꢀündedir (bkz., Ali ve Ayꢀe Duran – Türkiye, no. 42942/02, 8

Nisan 2008).

Diğer iki polis memuru hakkındaki cezai yargılamanın ertelenmesinin, ceza hukuku

sistemini katı olmaktan uzak kıldığını ve baꢀvuranın ꢀikayetçi olduğu fiiller gibi yasa dıꢀı

fillerin etkili bir ꢀekilde önlenmesini sağlayabilecek caydırıcı bir etkisinin olmadığını

değerlendirmiꢀtir (bkz., yukarıda anılan, Nevruz Koç).

5

Yukarıda belirtilenler ıꢀığında, AĐHM, bu davada uygulandığı gibi cezai hukuk

sisteminin, ne baꢀvuranın ꢀikayetçi olduğu fiiller gibi yasa dıꢀı fillerin etkili bir ꢀekilde

önlenmesini sağlayabilecek yeterli bir caydırıcı etkisinin olduğu (bkz., yukarıda anılan Ali ve

Ayꢀe Duran) ne baꢀvuranın maruz kaldığı kötü muameleye karꢀılık yeterli telafi sunduğu

kararına varmıꢀtır. Yukarıda vurgulanan kusurlar yürürlükte olan yargı sisteminin caydırıcı

etkisini ve kötü muamele yasağına iliꢀkin ihlallerin önlenmesinde oynaması gereken rolün

önemi zayıflatmıꢀtır (bkz., Okkalı – Türkiye, no. 52067/99).

Dolayısıyla, AĐHM, AĐHS’nin 3. maddesinin ihlal edildiği kararını vermiꢀtir.

II. AĐHS’NĐN 6. MADDESĐNĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI

Baꢀvuran, görüꢀlerinde, ayrıca, nasıl veya neden olduğunu açıklamadan AĐHS’nin 6.

maddesinin ihlal edildiğini iddia etmiꢀtir.

AĐHM, bu ꢀikayetin, ancak, somut baꢀvurunun sorumlu Hükümet’e bildirilmesinden

sonra yapıldığını kaydetmiꢀtir. AĐHM, bu bağlamda, polis memurları hakkındaki cezai

yargılamanın 28 Mayıs 2002 tarihinde sona erdiğini ve baꢀvuranın 6. madde uyarıca olan

ꢀikayetini Hükümet’in 11 Ocak 2008 tarihinde AĐHM’ye sunduğu görüꢀlere yanıt olarak

sunduğu görüꢀlerinde, yani altı aydan uzun bir süre sonra, yaptığını gözlemlemiꢀtir.

AĐHM, bu ꢀikayetin, AĐHS’nin 35/1 maddesinde ortaya konan altı ay kuralına

uymadığı gerekçesiyle kabuledilemez olduğu kararını vermiꢀtir.

III. AĐHS’NĐN 41. MADDESĐNĐN UYGULANMASI

AĐHS’nin 41. maddesi ꢀöyledir:

“Mahkeme iꢀbu Sözleꢀme ve protokollerinin ihlal edildiğine karar verirse ve ilgili Yüksek

Sözleꢀmeci Tarafın iç hukuku bu ihlali ancak kısmen telafi edebiliyorsa, Mahkeme, gerektiği takdirde,

hakkaniyete uygun bir surette, zarar gören tarafın tatminine hükmeder.”

A. Tazminat

Baꢀvuran 20.000 Euro maddi tazminat ve 30.000 Euro manevi tazminat talebinde

bulunmuꢀtur.

Hükümet, baꢀvuranın maddi tazminat talebini herhangi bir delille kanıtlamadığını

belirtmiꢀ ve AĐHM’den bu baꢀlık altında tazminat ödenmemesi talebinde bulunmuꢀtur.

Hükümet, baꢀvuranın manevi tazminat talebinin aꢀırı olduğunu ve ihlal tespitinin baꢀvuranın

iddia konusu zararlarını karꢀılayacağını belirtmiꢀtir.

AĐHM, baꢀvuranın maddi tazminat talebini doğrulamadığını gözlemlemiꢀtir.

Dolayısıyla, bu talebi reddetmiꢀtir. Ancak, AĐHM, baꢀvuranın, tek baꢀına ihlal tespitiyle

yeterli olarak tazmin edilemeyecek ölçüde acı ve sıkıntı yaꢀamıꢀ olduğunu değerlendirmiꢀtir.

AĐHM, baꢀvuranın polis memurları tarafından sebep olunan yaralarının derecesi ve ciddiyetini

dikkate alarak, baꢀvurana 10.000 Euro manevi tazminat ödenmesine karar vermiꢀtir.

B. Yargılama masraf ve giderleri

6

Baꢀvuran, AĐHM’de yapılan yargılama masraf ve giderlerine karꢀılık 2.588 Euro talep

etmiꢀtir.

Hükümet, AĐHM’den, baꢀvuranın talebini destekleyici fatura, makbuz veya diğer

belgeler sunmadığı gerekçesiyle yargılama masraf ve giderlerine karꢀılık tazminat hükmünde

bulunmamasını talep etmiꢀtir.

Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi içtihadına göre, baꢀvuran, ancak mahkeme

masraflarının zorunlu olarak ve gerçekten yapıldığı ve miktarının makul olduğu kanıtlandığı

durumda mahkeme masraflarının ödenmesi hakkına sahiptir. Bu davada, sahip olduğu

bilgileri ve yukarıda belirtilen kriterleri göz önünde tutan Mahkeme, baꢀvurana bu baꢀlık

altında 2.000 Euro ödenmesine karar vermiꢀtir.

C. Gecikme faizi

Gecikme faizi Avrupa Merkez Bankası’nın marjinal kredi kolaylıklarına uyguladığı

orana üç puanlık bir artıꢀ eklenerek belirlenecektir.

BU GEREKÇELERE DAYANARAK, AĐHM OYBĐRLĐĞĐ ĐLE

1. AĐHS’nin 3. maddesi uyarınca olan ꢀikayetin kabuledilebilir; baꢀvurunun kalanının

kabuledilemez olduğuna;

2. AĐHS’nin 3. maddesinin ihlal edildiğine;

3. a) AĐHS’nin 44. maddesinin 2. paragrafı gereğince kararın kesinleꢀtiği tarihten itibaren üç

ay içinde, ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden Yeni Türk Lirası’na çevrilmek üzere

Savunmacı Hükümet tarafından baꢀvurana aꢀağıdaki miktarların ödenmesine;

(i) Manevi tazminat olarak 10.000 Euro (on bin Euro) ile birlikte bu miktara tabi

olabilecek her türlü vergi;

(ii) Yargılama masraf ve giderleri olarak 2.000 Euro (iki bin Euro) ile birlikte bu

miktara tabi olabilecek her türlü vergi;

b) Söz konusu sürenin bittiği tarihten itibaren ödemenin yapılmasına kadar, Avrupa

Merkez Bankası’nın o dönem marjinal kredi kolaylıklarına uyguladığı faiz oranının üç

puan fazlasına eꢀit oranda faiz uygulanmasına;

4. Adil tatmine iliꢀkin diğer taleplerin reddine

KARAR VERMĐꢁTĐR.

Đꢀbu karar Đngilizce olarak hazırlanmıꢀ ve AĐHM Đç Tüzüğü’nün 77. maddesinin 2. ve

3. paragrafları gereğince 18 Eylül 2008 tarihinde yazılı olarak bildirilmiꢀtir.

Sally Dollé

Zabıt Katibi

Françoise Tulkens

Baꢀkan

7