Türkiye Cumhuriyeti aleyhine açılan 40530/98 başvuru no’lu davanın nedeni, Türk
vatandaşı Cemil Aydoğan (Başvuran) Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne (AİHM) 26 Şubat
1998 tarihinde, Avrupa İnsan Hakları ve Temel Özgürlükleri Sözleşmesi’nin (AİHS) eski 25.
maddesi uyarınca yapmış olduğu başvurudur. Başvuran, Diyarbakır Barosu avukatlarından M.
Özer tarafından temsil edilmektedir.
OLAYLAR
1954 doğumlu başvuran, Mardin’de ikamet etmektedir.
Silahlı örgüte yardım ve yataklık yapmakla suçlanan başvuran, 4 Kasım 1993
tarihinde, Mardin Emniyet Müdürlüğü tarafından yakalanarak gözaltına alınmıştır.
Ceza Mahkemesi, 8 Kasım 1993 tarihinde başvuranın ifadesini almış ve daha sonra
serbest bırakmıştır. Aynı gün, Ağır Ceza Mahkemesi önünde Mardin Cumhuriyet
Başsavcısı’nın itirazı üzerine, başvuran tutuklanmıştır. Cumhuriyet Başsavcısı 9 Kasım 1993
tarihinde, görevsizlik kararı vererek dava dosyasını Diyarbakır Devlet Güvenlik
Mahkemesi’ne (DGM) sevk etmiştir.
DGM Cumhuriyet Başsavcısı, 30 Kasım 1993 tarihinde verdiği iddianameyle,
başvuranın ve diğer dört sanığın Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 169. maddesine dayanarak
mahkum edilmelerini istemiştir.
Hazırlık duruşması 6 Aralık 1993 tarihinde gerçekleşmiştir.
DGM 25 Ocak 1994 tarihinde, ilk defa başvuranı ve diğer sanıkları dinlemiştir.
DGM, yargılama sırasında daha önce müsadere edilen altı ateşli silah hakkında
inceleme yapılmasını istemiş ve diğer dört sanığı dinlemiştir.
DGM, 13 Aralık 1994 tarihli duruşmada, başvuranın serbest bırakılmasına karar
vermiştir. Diğer sanıklar hakkındaki başvuranın serbest bırakılmasından sonraki
yargılamanın, 2 Şubat 1995, 9 Ağustos 1995, 3 Ekim 1995, 3 Ocak 1996, 11 Haziran 1996, 7
Ağustos 1996, 8 Ekim 1996, 3 Nisan 1997, 5 Haziran 1997 ve 23 Ekim 1997 tarihli
duruşmalarına ne başvuran ne avukatı katılmıştır.
DGM, 4 Mart 1999 tarihinde toplam otuz duruşma yaptıktan sonra, başvuranı üç yıl
dokuz ay hapis cezasına çarptırmıştır.
Yargıtay, 2 Aralık 1999 tarihinde, başvuran hakkındaki kamu davasının zamanaşımına
uğradığını tespit ettiğinden dolayı verilen kararı bozmuş ve dava dosyasını DGM’ye geri
göndermiştir.
Ne başvuran ne de avukatı, 10 Şubat 2000 tarihli duruşmaya katılmıştır. Başvuran ve
avukatı DGM’nin yaptığı ihtar üzerine, 6 Nisan 2000 tarihli duruşmaya katılmışlar ve
Yargıtay’ın bozma kararına ilişkin görüşlerini sunmuşlardır.
Bu son tarih ile 7 Haziran 2002 tarihleri arasında gerçekleşen on dört duruşma
sırasında, başvuran hakkında hiçbir hukuki işlem yapılmamıştır.
2
