CONSEIL DE

L'EUROPE

AVRUPA

KONSEYĐ

AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ

ÇELĐK VE DĐĞERLERĐ - TÜRKĐYE DAVASI

(Baꢀvuru no:74500/01)

KARARIN ÖZET ÇEVĐRĐSĐ

STRAZBURG

26 Haziran 2007

Đꢀbu karar AĐHS’nin 44§2 maddesinde belirtilen koꢀullar çerçevesinde kesinleꢀecek olup bazı

ꢀekli düzeltmelere tabi olabilir.

______________________________________________________________________________________

Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,

davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile

Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak

suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.

Türkiye Cumhuriyeti aleyhine açılan (74500/01) baꢀvuru no’lu davanın nedeni bu ülke

vatandaꢀları olan Güllü Çelik (G.Ç.), Yemiꢀ Altıntaꢀ (Y.A.), Fatma Sevük (F.S.), Emine

Kıyançiçek (E.K.) ve Naciye Sevük’ün (N.S.) (baꢀvuranlar), Avrupa Đnsan Hakları

Mahkemesi’ne (AĐHM) 5 Haziran 2001 tarihinde Avrupa Đnsan Hakları Sözleꢀmesi’nin

Temel Đnsan Haklarını güvence altına alan 34. maddesi uyarınca yapmıꢀ oldukları baꢀvurudur.

Baꢀvuranlar AĐHM önünde Ankara Barosu avukatlarından K. Genç ve G. Zorcu

tarafından temsil edilmektedirler.

OLAYLAR

I. DAVA KOꢀULLARI

Baꢀvuranlar sırasıyla 1938, 1939, 1925, 1926, 1980 ve 1944 doğumlu olup Tunceli’de

ikamet etmektedirler.

Baꢀvuranlara göre, G.Ç., Y.A., F.S., E.K. ve A.A. zazaca konuꢀmaktadır ve Türkçe

bilmemektedirler.

Baꢀvuranlar, 6 Ekim 1999 tarihinde PKK üyeleri aleyhinde yürütülen bir operasyon

sonrasında gözaltına alınmıꢀlardır. Operasyon sırasında bu örgütün iki üyesi öldürülmüꢀtür.

6 Ekim 1999 tarihinde düzenlenen olay yeri tespit tutanağında ölen kiꢀilerin

üzerlerinde bulunan iki tüfeğe, bu tüfeklere ait kurꢀunlara ve el bombasına el konulduğu

belirtilmiꢀtir.

7 ve 8 Ekim 1999 tarihlerinde düzenlenen tutanaklara göre baꢀvuranlar jandarma

tarafından sorgulanmıꢀtır. Yakalanan kiꢀilerin arasında bulunan N.S., tercüman olarak G.Ç.,

Y.A., F.S. ve E. K. adına ifade tutanaklarını imzalamıꢀ sözkonusu kiꢀiler de bu tutanaklara

parmak basmıꢀlardır. N.S. aynı zamanda diğer beꢀ baꢀvuranın da PKK’ya yardım eden kiꢀiler

olduklarını ifade etmiꢀtir. PKK’nın Çiğdem Gedik (Ç.G) ve Semra Arslan (S.A.) isimli iki

eski üyesi baꢀvuranlar kendilerini görmeksizin baꢀvuranları teꢀhis etmiꢀlerdir. Ayrıca

baꢀvuranlar operasyon sırasında ölen PKK üyelerini fotoğraflardan yola çıkarak teꢀhis

etmiꢀlerdir. Đki maktulün üzerlerinde baꢀvuranların kod adlarının yazılı olduğu bir not

defterinin bulunduğu belirtilmiꢀtir.

8 Ekim 1999 tarihinde baꢀvuranlar, kendilerine isnat edilen suçlamaları ve gözaltında

bulundukları sırada verdikleri ifadeleri Cumhuriyet Baꢀsavcısı huzurunda reddetmiꢀtir.

Baꢀvuranlar PKK’nın eski üyeleri ile kendi aralarında herhangi bir çatıꢀmanın olmadığını

belirtmiꢀlerdir. Tunceli Adalet Sarayı’nda görev yapan A.Arslan, Türkçe bilmediklerini ifade

eden G.Ç., Y.A., F.S. ve E.K. isimli baꢀvuranların tercümanı sıfatıyla sorguya katılmıꢀtır.

Aynı gün Cumhuriyet Baꢀsavcısı tutanak düzenlemiꢀ ve bu tutanakta Jandarma’ya

telefon açarak baꢀvuranlarla yüzleꢀtirilmeleri amacıyla PKK’nın eski üyelerinin getirilmesi

talep edilmiꢀtir. Jandarma sözkonusu kiꢀilerin kendi denetimleri altında bulunmadığını fakat

ertesi gün getirebileceklerini beyan etmiꢀlerdir.

Cumhuriyet Baꢀsavcısı, delillerin durumunu, sabit bir ikametgâhlarının bulunmasını

ve N.S.’nin diğer dört baꢀvurana tercümanlık yapmadığını beyan etmesini dikkate alarak

baꢀvuranların tutuksuz olarak yargılanmalarına karar vermiꢀtir.

2

20 Ekim 1999 tarihinde Tunceli Sulh Mahkemesi Hakimi, N.S. ve A.A.’nın ifadelerine

baꢀvurmuꢀtur. Hakim N.S. ve A.A.’nın tutuklu olarak yargılanmasına gerek olmadığına karar

vermiꢀtir.

Tunceli Cumhuriyet Baꢀsavcısı, 20 Ekim 1999 tarihinde ratione materiae bakımından

yetkisizlik kararı vermiꢀ ve dosyayı Malatya Devlet Güvenlik Mahkemesi’ne (DGM) sevk

etmiꢀtir.

Cumhuriyet Baꢀsavcısı, 28 Ekim 1999 tarihinde sunulan bir iddianameyle

baꢀvuranların Türk Ceza Kanunu’nun 169. maddesi uyarınca mahkum edilmelerini talep

etmiꢀtir.

Devlet Güvenlik Mahkemesi 8 Kasım 1999 tarihinde Tunceli Ağır Ceza

Mahkemesi’nden baꢀvuranların ifadelerini almasını istemiꢀtir. Tunceli Ağır Ceza Mahkemesi

aynı zamanda Tunceli Đli Jandarma Komutanlığı’ndan, öldürülen PKK’lıların üzerilerinde

bulunan not defterlerinin gönderilmesini istemiꢀtir.

Tunceli Ağır Ceza Mahkemesi, 16 Kasım 1999 tarihinde Tunceli Cumhuriyet

Baꢀsavcısı’na Komutanlık kayıtlarında not defterlerine iliꢀkin herhangi bir tutanağın mevcut

olmadığını bildirmiꢀ ve 6 Ekim 1999 tarihli olay yeri tespit tutanağını göndermiꢀtir.

Ağır Ceza Mahkemesi, 30 Kasım 1999 tarihinde istinabe yoluyla baꢀvuranların

ifadelerini almıꢀtır. G.Ç., Y.A., F.S. ve E.K. isimli baꢀvuranlara bu sorgulama sırasında

tercüman yardımı sağlanmıꢀtır. Baꢀvuranlar kendilerine isnat edilen suçlamaların tamamını

reddetmiꢀlerdir.

Devlet Güvenlik Mahkemesi, 7 Aralık 1999 tarihinde gerçekleꢀtirilen duruꢀmada olay

yeri tespit tutanağını ve maktullerin üzerlerinde bulunan ve Tunceli Jandarması tarafından

gönderilen not defterlerini dosyaya eklemiꢀtir.

29 Aralık 1999 ve 27 Ocak 2000 tarihinde Devlet Güvenlik Mahkemesi tarafından

Ç.G. ve S.A. isimli aleyhte tanıkların ifadeleri alınmıꢀtır.

Devlet Güvenlik Mahkemesi, 27 Ocak 2000 tarihli bir kararla TCK’nın 169. maddesi

ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu’nun 5. maddesi uyarınca baꢀvuranların suçlu

olduklarına kanaat getirmiꢀ ve her birinin üç yıl dokuz ay hapis cezasına mahkum

edilmelerine karar vermiꢀtir. Devlet Güvenlik Mahkemesi, baꢀvuranların suçlu olduklarına

kanaat getirirken gözaltında bulundukları sırada verdikleri ifadeleri ve PKK’nın eski üyeleri

ile yüzleꢀtirme tutanaklarını dikkate almıꢀtır. Mahkeme aynı zamanda baꢀvuranların, 5 Ekim

1999 tarihinde öldürülen PKK üyelerini teꢀhis ettikleri tutanakları ve maktullerin üzerlerinde

bulunan not defterlerini dikkate almıꢀtır.

15 Mayıs 2000 tarihinde baꢀvuranlar temyiz talebinde bulunmuꢀlardır. Baꢀvuranlar

mahkemeye sundukları lâyıhalarında aralarından beꢀ kiꢀinin Türkçe okuma ve yazma

bilmediğini, yalnızca zazaca konuꢀtuklarını ve N.S.’nin iyi ile kötüyü birbirinden ayırt

edebilecek yetenekte biri olmadığını belirtmiꢀlerdir. Baꢀvuranlar ifadelerin gerçek olmadığını

ve PKK’nın eski üyeleri ile yüzleꢀtirme tutanaklarının var olmadığını ileri sürmüꢀlerdir.

Baꢀvuranlar, PKK üyelerinin 1999 yılının Mart ve Nisan aylarında yakalanmaları sonrasında

alınan ve içerisinde baꢀvuranların köyü ile ilgili herhangi bir bilginin yer almadığı ifadelere

3

atıfta bulunmuꢀlardır. Baꢀvuranlar ayrıca 6 Ekim 1999 tarihinde düzenlenen olay yeri tespit

tutanağına ve Tunceli Đli Jandarma Komutanlığı’nın 16 Kasım 1999 tarihli yazısına dayanarak

5 Ekim 1999 tarihinde öldürülen PKK üyelerinin üzerlerinde herhangi bir not defterinin

bulunmadığını iddia etmiꢀlerdir. Baꢀvuranlar usul kaidelerine ve hukuka aykırı olduğu

gerekçesiyle kararın bozulmasını talep etmiꢀlerdir.

8 Aralık 2000 tarihinde alınan ve 13 Aralık 2000 tarihinde açıklanan bir kararla

Yargıtay temyiz edilen kararı onamıꢀtır.

20 Mart 2001 tarihinde A.A., N.S. ve F.S., 24 Mart 2001 tarihinde Y.A., G.Ç. ve E.K.

cezalarını çekmeye baꢀlamıꢀlardır. A.A., F.S., Y.A., G.Ç. ve E.K. 9 Ağustos 2003 tarihinde

tahliye edilmiꢀlerdir.N.S. ise 11 Ağustos 2003 tarihinde tahliye edilmiꢀtir.

ꢀĐKAYETLER

AĐHS’nin 6 §§ 1 ve 3 a), b) ve c) maddelerine atıfta bulunan baꢀvuranlar, Malatya

Devlet Güvenlik Mahkemesi önüne çıkarılmamaları sebebiyle adil olarak yargılanmadıklarını

ileri sürmektedirler. Baꢀvuranlar ayrıca kendilerine anladıkları bir dilde bilgi verilmemesi ve

jandarmaya ifade verdikleri sırada tercüman yardımının sağlanmaması nedeniyle davalarının

hakkaniyete uygun olarak görülmediğini iddia etmektedirler. Baꢀvuranlar mahkumiyet

kararlarının bu ifadelere dayanarak alındığını ileri sürmektedirler. Son olarak baꢀvuranlar

Yargıtay Cumhuriyet Baꢀsavcısı’nın tebliğnamesinin kendilerine tebliğ edilmediğinden dolayı

ꢀikayetçi olmaktadırlar.

HUKUK BAKIMINDAN

I. KABULEDĐLEBĐLĐRLĐK HAKKINDA

AĐHM, tarafların argümanlarının tümü ıꢀığında baꢀvurunun incelenmesinin bu

aꢀamasında çözülemeyecek fakat olaylar ve hukuk açısından, esastan incelemeyi zorunlu

kılan ciddi sorular ortaya koyduğu kanaatindedir; sonuç olarak baꢀvuru AĐHS’nin 35 § 3.

maddesine göre açıkça dayanaktan yoksun olarak ilan edilemez. Baꢀvuruda baꢀka hiçbir

kabuledilemezlik gerekçesi tespit edilmemiꢀtir. Bu nedenle baꢀvurunun kabuledilebilir ilan

edilmesi uygun olacaktır.

II. AĐHS’NĐN 6. MADDESĐNĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA

Baꢀvuranlar Malatya Devlet Güvenlik Mahkemesi önüne çıkarılmamaları nedeniyle

adil olarak yargılanmadıklarından dolayı ꢀikayetçi olmaktadırlar. Baꢀvuranlar ayrıca

kendilerine anladıkları bir dilde bilgi verilmemesi ve jandarmaya ifade verdikleri sırada

tercüman yardımının sağlanmaması nedeniyle davalarının hakkaniyete uygun olarak

görülmediğini iddia etmektedirler. Baꢀvuranlar mahkumiyet kararlarının bu ifadelere

dayanarak alındığını ileri sürmektedirler. Son olarak baꢀvuranlar Yargıtay Cumhuriyet

Baꢀsavcısı’nın tebliğnamesinin kendilerine tebliğ edilmediğinden dolayı ꢀikayetçi

olmaktadırlar. Baꢀvuranlar bu itibarla AĐHS’nin 6 §§ 1 ve 3 a), b) ve c) maddesine atıfta

bulunmaktadırlar.

1. Baꢀvuranların Devlet Güvenlik Mahkemesi’nde gerçekleꢀtirilen duruꢀmaya

katılmamaları hususunda

4

Hükümet, baꢀvuranların ikamet ettikleri Tunceli ilinin, yargılandıkları Malatya ilinden

uzak olması sebebiyle baꢀvuranların ifadelerinin istinabe yoluyla alındığını belirtmektedir.

Đstinabe Komisyonu’nun Ağır Ceza Mahkemesi tarafından kurulmasından önce Mahkeme

tarafından baꢀvuranlara bu muhakeme usulünü kabul edip etmedikleri sorulmuꢀtur.

Hükümet’e göre baꢀvuranlar kendi istekleri ile duruꢀmalara katılmamıꢀlardır ve bunun

sorumluluğu da kendilerine aittir.

Baꢀvuranlar kendileri yargılayan mahkemenin duruꢀma gününü kendilerine tebliğ

etmediğini ifade etmiꢀlerdir. Baꢀvuranlar istinabe yoluna giden Ağır Ceza Mahkemesi

tarafından tebliğ edilen tebliğnameyi almıꢀlardır. Baꢀvuranlar, Türkçe konuꢀmadıklarından ve

okuma yazma bilmediklerinden dolayı “istinabe komisyonu” ifadesinin ne anlama geldiğini

bilmediklerini ileri sürmüꢀlerdir. Ayrıca baꢀvuranlara göre Yargıtay önünde bir avukat

tarafından temsil edilmiꢀ olmaları bu durumu telafi etmemiꢀtir.

AĐHM sanığın duruꢀmaya katılmasının sağlanmasının AĐHS’nin 6. maddesinin amaç

ve hedefleri arasında bulunduğunu hatırlatmaktadır. Ayrıca 3. paragrafta yer alan c) ve d)

bentleri “her sanığa” kendini savunma” ve “tanıkları sorguya çekmek veya çektirme” hakkını

tanımaktadır, ilgili kiꢀi mevcut olmadan bu hakların kullanılması mümkün değildir (Colozza-

Đtalya, 12 ꢁubat 1985, Monnell ve Morris-Birleꢀik Krallık, 2 Mart 1987 tarihli karar, Zana-

Türkiye, 25 Kasım 1997 tarihli karar, Derleme Kararlar ve Hükümler).

6. maddenin 3. paragrafında yer alan güvenceler, 1. paragrafta ifade edilen adil

yargılanma hakkının kendine özgü unsurlarını teꢀkil ettiğinden dolayı AĐHM baꢀvuranlar

tarafından ileri sürülen ꢀikayetlerin bu iki paragraf dikkate alınarak değerlendirilmesinin

uygun olacağına kanaat getirmektedir (Bkz, diğerleri arasında, Van Geyseghem-Belçika

[Büyük Daire], no: 26103/95).

AĐHM mevcut davada baꢀvuranların kendilerini üç yıl dokuz ay hapis cezasına

mahkum eden Devlet Güvenlik Mahkemesi önünde gerçekleꢀtirilen duruꢀmaya

çağrılmadıklarını tespit etmektedir. Ağır Ceza Mahkemesi, Ceza Muhakemeleri Usulü

Kanunu’nun 226 § 4. maddesine uygun olarak baꢀvuranların savunma ifadelerini almakla

görevlendirilmiꢀtir.

AĐHM, Türkçeyi iyi bilmedikleri anlaꢀılan baꢀvuranların içinde bulundukları durum

dikkate alındığında Devlet Güvenlik Mahkemesi’nin davanın adil olarak görülmesini sekteye

uğratmadan, aꢀağıda yer alan nedenlerden dolayı baꢀvuranların ꢀahsi tanıklıklarını doğrudan

değerlendirmeden karar vermesinin mümkün olmadığı kanaatindedir (Bkz., mutatis mutandis,

Zana, ve Kalem).

Öncelikle baꢀvuranlar hakkında verilen mahkumiyet kararının temel olarak soruꢀturma

safhasında elde edilen delil unsurlarına dayandığı konusu kuꢀku götürmemektedir. Bu delil

unsurları, soruꢀturma safhasında baꢀvuranlardan alınan ifadeler, 5 Ekim 1999 tarihinde

öldürülen PKK üyelerinin baꢀvuranlar tarafından teꢀhis edildiğine dair tutanaklar ve ölen

kiꢀilerin üzerlerinde bulunan not defterlerinden oluꢀmaktadır. Aynı ꢀekilde PKK’nın iki eski

üyesi ile yapılan yüzleꢀtirmeye iliꢀkin tutanaklar da soruꢀturma safhasında düzenlenmiꢀtir.

Üstelik iddia tanıkların esasa bakan hakimler tarafından dinlenmiꢀ olması hususu hiçbir

ꢀekilde bu durumu telafi etmemiꢀ zira baꢀvuranlar tanıkların dinlenmesi sırasında orada

bulunmamıꢀ,

tanıkları

sorguya

çekememiꢀ

veya

çektirememiꢀ

ve

onlarla

yüzleꢀtirilmemiꢀlerdir.

5

AĐHM’nin, Devlet Güvenlik Mahkemesi önünde gerçekleꢀtirilen duruꢀmaya

katılmama sorumluluğun yalnızca baꢀvuranlara ait olduğunu belirten Hükümet görüꢀüne

katılması mümkün değildir. AĐHM bu itibarla AĐHS ile güvence altına alınan bir hakkın

kullanımından feragat edildiğinin, ꢀüphe götürmeyecek ꢀekilde ortaya konulması gerektiğini

vurgulamaktadır (Bkz., diğerleri arasında, Colozza-Đtalya, 12 ꢁubat 1985 tarihli karar, Zana

kararı, Sejdovic-Đtalya, no: 56581/00, ve Kalem kararı). Zira baꢀvuranların, Ağır Ceza

Mahkemesi tarafından ifadelerinin alınması sırasında duruꢀmaya katılmak istememeleri

hususu, hiçbir ꢀekilde kendilerini savunmaktan vazgeçtikleri ve mahkeme önüne çıkmayı

reddettikleri anlamına gelmemektedir.

Esasında baꢀvuranların davranıꢀlarını ve ifadelerinin inandırıcılığını yakından

inceleyebilecek olan esasa bakan mahkeme tarafından baꢀvuranların ifadelerinin alınması

büyük önem arz etmiꢀtir. Bu ꢀekilde baꢀvuranlar bazı delillerin inandırıcı olup olmadıklarını

ileri sürebilir, Ağır Ceza Mahkemesi tarafından ifadelerinin alınması sonrasında toplanan

deliller hakkında görüꢀ bildirebilir, iddia tanıklarını sorgulayabilir veya sorguya çektirebilir ve

bu tanıklıkların inandırıcılıkları hakkında görüꢀ bildirebilirlerdi (Bkz., mutatis mutandis,

Kalem kararı). Kuꢀkusuz esasa bakan hakimler istinabe yoluyla alınan ifadeleri büyük bir

titizlikle incelemiꢀ ve baꢀvuranlara bunlara itiraz etme imkanını sağlamıꢀtır fakat bu durum,

bir duruꢀmanın gerçekleꢀmesi ya da doğrudan hakim karꢀısında çıkılması yerine

geçmemektedir.

AĐHS uyarınca adil yargılanma hakkının demokratik bir toplumdaki önemini dikkate

alan AĐHM, bu nedenlerden dolayı savunma haklarına yönelik bu türden bir ihlalin haklı

gösterilemeyeceğine kanaat getirmektedir.

Sonuç olarak AĐHS’nin 6 §§ 1 ve 3 c) maddesi ihlal edilmiꢀtir.

2. “iddianın” en kısa sürede ve baꢀvuranların anlayacakları bir dilde tebliğ edilmemiꢀ

olması hususunda

AĐHM, 6. maddenin 3 paragrafının a) bendine yer alan hükümlerin ilgili kiꢀiye

kendisine yöneltilen suçlama hakkında bilgi verilmesi gerekliliğini vurguladığını

hatırlatmaktadır. Đddianame, cezai soruꢀturmalarda belirleyici bir rol oynamaktadır: tebliğ

edilmesi ile birlikte, sözkonusu kiꢀi hukuki esaslar ve olgusal hususlar hakkında resmi olarak

bilgilendirilir (Kamasinski-Avusturya, 19 Aralık 1989 tarihli karar). AĐHS’nin 6 § 3 a)

maddesi sanığa, yöneltilen suçlamanın yalnız nedeninden yani iddianamenin dayandırıldığı

aleyhindeki maddi olaylardan değil aynı zamanda suçlamanın niteliğinden de haberdar edilme

hakkını tanımaktadır ve bu Komisyon’un da belirttiği üzere ayrıntılı bir ꢀekilde olmalıdır

(Pélissier ve Sassi-Fransa [Büyük Daire], no: 25444/94).

Bu maddenin kapsamı, özellikle AĐHS’nin 6. maddesinin 1. paragrafı tarafından

güvence altına alınan adil yargılanma hakkı ıꢀığında değerlendirilmelidir (Bkz., mutatis

mutandis, Deweer-Belçika, 27 ꢁubat 1980 tarihli karar; Artico-Đtalya, 13 Mayıs 1980 tarihli

karar; Goddi-Đtalya, 9 Nisan 1984 tarihli karar; Colozza-Đtalya, 12 ꢁubat 1985 tarihli karar).

AĐHM ceza alanında bir sanık aleyhine yöneltilen suçlamalar ve dolayısıyla mahkemenin

aleyhinde kabul edebileceği hukuki nitelendirme hakkında tam ve kesin bir bilginin verilmesi,

adil yargılanma için vazgeçilmez temel koꢀullardan birisini teꢀkil etmektedir (Pélissier ve

Sassi-Fransa kararı).

6

Buna karꢀılık AĐHM her ne kadar gözaltı süresince yapılan tercümenin gerçekleꢀtiği

koꢀullar taraflar arasında tartıꢀma konusu olsa da baꢀvuranların yargılama süresince üç defa

tercüman yardımından faydalandıklarını tespit etmektedir. Bununla birlikte 8 Ekim 1999

tarihinde Cumhuriyet Baꢀsavcısı huzurunda bir görevli ve 30 Kasım 1999 tarihinde Tunceli

Ağır Ceza Mahkemesi huzurunda ise bir tercüman kendilerine tercümanlık etmiꢀ ve bu

ꢀekilde baꢀvuranlar kendilerine yöneltilen suçlamanın niteliği hakkında bilgilendirilmiꢀlerdir.

Bu hususta AĐHM 6 § 3 a) maddesi hükümlerinin, sanığın kendisine yöneltilen suçlamanın

niteliği ve nedeninden ne ꢀekilde haberdar edileceği hususunda herhangi bir usulün ꢀart

koꢀulmadığını hatırlatmaktadır (Pélissier ve Sassi-Fransa kararı).

Sonuç olarak AĐHS’nin 6 §§ 1 ve 3 a) maddesi ihlal edilmiꢀtir.

3. Yargıtay Cumhuriyet Baꢀsavcısı’nın tebliğnamesinin baꢀvuranlara tebliğ

edilmemesi hususunda

AĐHM baꢀvuranlar tarafından dile getirilen ꢀikayete benzer ꢀikayetleri daha önce

incelediğini ve Yargıtay Cumhuriyet Baꢀsavcısı’nın tebliğnamesinin baꢀvuranlara tebliğ

edilmemesi sebebiyle ve yargılanabilir bir kiꢀinin yazılı olarak buna cevap verememesini göz

önüne alarak AĐHS’nin 6 § 1. maddesinin ihlal edildiği yönünde karar aldığını

hatırlatmaktadır (Bkz. Göç-Türkiye [Büyük Daire], no: 36590/97, ve Abdullah Aydın-Türkiye

(no: 2) [Büyük Daire], no: 63739/00, 10 Kasım 2005 tarihli karar).

AĐHM mevcut davayı incelemiꢀ ve Hükümet’in davayı farklı ꢀekilde sonuçlandıracak

hiçbir tespit ve delil sunmadığına kanaat getirmiꢀtir.

Sonuç olarak mevcut davada AĐHS’nin 6 § 1. maddesi ihlal edilmiꢀtir.

III. AĐHS’NĐN 41. MADDESĐNĐN UYGULANMASI HAKKINDA

A. Tazminat

Baꢀvuranların her biri 8.915 Euro tutarında maddi zarara uğradığını iddia etmektedir.

Bu tutar 283 Euro tutarındaki asgari ücret temel alınarak hesaplanmıꢀ olup otuz bir ayı aꢀkın

bir süre cezaevinde kalmaları nedeniyle uğradıkları gelir kaybına tekabül etmektedir.

Baꢀvuranların her biri ayrıca 50.000 Euro tutarında manevi tazminat talep etmektedir.

Hükümet bu iddialara itiraz etmektedir.

AĐHM mevcut davada adil tazmine gidilmesine sebep olacak tek unsurun,

baꢀvuranların 6 §§ 1 ve 3 c) maddelerinde belirtilen güvencelerden faydalanamadıkları

hususunun olacağını tespit etmektedir. AĐHM’nin aksi durumda davanın ne ꢀekilde

sonuçlanacağı hususunda spekülasyon yapması hiç kuꢀkusuz mümkün değildir.

Buna karꢀın AĐHM, baꢀvuranların mevcut kararda yer alan ihlal tespitinin telafi

edemeyeceği ꢀekilde bir takım manevi zarara uğramıꢀ olabileceklerini kabul etmektedir.

AĐHS’nin 41. maddesi uyarınca hakkaniyete uygun olarak baꢀvuranların her birine manevi

tazminat olarak 10.000 Euro ödenmesinin uygun olacağına kanaat getirmektedir.

B. Masraf ve Harcamalar

7

Baꢀvuranlar, AĐHM önünde temsil edilmek amacıyla yaptıkları masraf ve harcamalar

adına 9.491 Euro (avukatlık masrafı olan 8.691 Euro ile 800 Euro tutarındaki genel masraflar)

talep etmektedirler. Baꢀvuranlar taleplerini desteklemek amacıyla ilgili belgeleri

sunmuꢀlardır.

AĐHM elindeki mevcut unsurları dikkate alarak baꢀvuranlara tüm masraflarla birlikte

toplu olarak 2.500 Euro ödenmesinin uygun olacağına kanaat getirmektedir.

C. Gecikme Faizi

AĐHM, Avrupa Merkez Bankası’nın marjinal kredi kolaylıklarına uyguladığı faiz

oranına üç puanlık bir artıꢀın ekleneceğini belirtmektedir.

BU GEREKÇELERE DAYALI OLARAK AĐHM OYBĐRLĐĞĐYLE;

1. Baꢀvurunun kabuledilebilir olduğuna;

2. Baꢀvuranların Malatya Devlet Güvenlik Mahkemesi önünde gerçekleꢀtirilen

duruꢀmaya katılmamıꢀ olmaları sebebiyle AĐHS’nin 6 §§ 1 ve 3 c) maddesinin

ihlal edildiğine;

3. AĐHS’nin 6 §§ 1 ve 3 a) maddesinin ihlal edilmediğine;

4. Yargıtay Cumhuriyet Baꢀsavcısı’nın tebliğnamesinin tebliğ edilmemiꢀ olması

sebebiyle AĐHS’nin 6 § 1. maddesinin ihlal edildiğine;

5. a) AĐHS’nin 44 § 2. maddesi gereğince kararın kesinleꢀtiği tarihten itibaren üç ay

içinde, ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden Yeni Türk Lirası’na çevrilmek

üzere Savunmacı Hükümet tarafından baꢀvuranlara:

i. manevi tazminat olarak baꢀvuranların her birine 10.000 Euro (on bin)

ödenmesine;

ii.masraf ve harcamalar için toplu olarak 2.500 Euro (iki bin beꢀ yüz)

ödenmesine;

iii. yukarıdaki miktarların her türlü vergiden muaf tutulmasına;

b)Sözkonusu sürenin bittiği tarihten itibaren ödemenin yapılmasına kadar,

Hükümet’in, Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için geçerli olan faiz oranının

üç puan fazlasına eꢀit oranda faiz uygulanmasına;

6. Adil tazmine iliꢀkin diğer taleplerin reddedilmesine;

Karar vermiꢀtir.

Đꢀbu karar Fransızca olarak hazırlanmıꢀ ve AĐHM Đçtüzüğü’nün 77 §§ 2 ve 3 maddesi

gereğince 26 Haziran 2007 tarihinde yazılı olarak bildirilmiꢀtir.

8