CONSEIL

A V R U P A

DE L’EUROPE

K O N SE Y Đ

AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ

ÜÇÜNCÜ DAĐRE

AKAN -TÜRKĐYE DAVASI

(Başvuru no:9574/03)

KARARIN ÖZET ÇEVĐRĐSĐ

STRAZBURG

17 Şubat 2009

Đşbu karar AĐHS’nin 44/2 maddesinde belirtilen koşullar çerçevesinde kesinleşecektir. Şekli

düzeltmelere tabi olabilir.

____________________________________________________________________________________________

Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri, davanın adının tam

olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile Dışişleri Bakanlığı Avrupa

Konseyi ve Đnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak suretiyle ticari olmayan amaçlarla

alıntılanabilir.

USUL

Türkiye Cumhuriyeti Devleti aleyhine açılan (9574/03) no’lu davanın nedeni (T.C. vatandaşı)

Ahmet Akan’ın (başvuran) Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi’ne 17 Aralık 2002 tarihinde

Đnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına ilişkin Sözleşme’nin (Avrupa Đnsan

Hakları Sözleşmesi - AĐHS) 34. maddesi uyarınca yapmış olduğu başvurudur.

Başvuran, Đstanbul Barosu avukatlarından M. Alagöz ve Y. Şamlı tarafından temsil

edilmektedir.

OLAYLAR

I. DAVANIN KOŞULLARI

Başvuran 1941 doğumludur ve Kocaeli’nde ikamet etmektedir.

1976 yılında Almanya’da ikâmet eden başvuran, nakliyecilik yapmak üzere bir kamyon satın

almış ve bir şoför çalıştırmaya başlamıştır. Aynı yıl, Türkiye’ye mal taşımak için bir anlaşma

yapmıştır. Kamyon Türkiye’ye vardığında malın bir kısmı boşaltılarak A.A.’nın ve

başvuranın kardeşinin evine depolanmıştır. Bu mekânda yapılan aramada polis, gümrüğe

beyan edilmeden ithal edilen bazı eşyalar ele geçirmiştir.

7 Ağustos 1976 tarihinde, başvuranın kamyonu Türkiye’ye giriş yaparken gümrükte

durdurulmuş ve 11 Ağustos 1976 tarihinde el konularak mühürlenmiş ve gümrük depolarına

konulmuştur.

3 Nisan 1985 tarihinde yakalanan başvuran, aynı gün ceza mahkemesi hakimi önüne

çıkarılmıştır. Hakim, ilgili şahsın dokuz yıldır arandığını tespit etmiş ve tutuklanmasına karar

vermiştir.

8 Nisan 1985 tarihinde başvuran ve kamyon şoförü, beraberce kaçakçılık yapmakla suçlanmış

ve haklarında Kocaeli Ceza Mahkemesi’nde (« Ceza Mahkemesi ») ceza davası açılmıştır.

Buna paralel olarak, A.A. ve başvuranın erkek kardeşi hakkında ayrı bir dava açılmıştır.

Başvuran, 28 Mayıs 1985 tarihinde tahliye edilmiştir.

Ceza mahkemesi, 8 Nisan 1986 tarihinde davanın zamanaşımına uğraması dolayısıyla

başvuran ve kamyon şoförü hakkında açılan ceza davasının düşürülmesine hükmetmiştir.

Başvuran, kamyonuyla ilgili bir karar olmadığı için temyize başvurmuştur. 30 Aralık 1987

tarihinde Yargıtay, karardaki bu boşluğu telafi ederek, aracın başvurana iade edilmesine

hükmetmiş ve kararı onamıştır.

30 Mayıs 1988 tarihinde ceza mahkemesi, A.A. ile başvuranın erkek kardeşi hakkında açılan

davanın yine zamanaşımına uğraması dolayısıyla düşürülmesine ve kamyonun iade

edilmesine hükmetmiştir. 29 Haziran 1989 tarihinde Yargıtay, bu kararı onamıştır.

Đstanbul Gümrük Müdürlüğü (« Gümrük Müdürlüğü») 11 Şubat 1991 tarihli yazısında,

başvurana kamyonun iade edilebilmesi için bir ihracat ruhsatı alması gerektiğini bildirmiştir.

2

2 Nisan 1991 tarihinde söz konusu ruhsat izni verilmiş ve durum Gümrük Müdürlüğüne

bildirilmiştir. 17 Aralık 1991 tarihinde Gümrük Müdürlüğü 30 Aralık 1987 tarihli karar

hükmü gereğince kamyonun iadesi için başvuranı çağırmıştır.

13 Ağustos 1992 tarihinde başvuran, yaptığı birçok müracaat sonucunda kendisine cevap

olarak kamyonun gümrük depolarında bulunamadığının söylendiğini Gümrük Müdürlüğüne

bildirmiş ve müdürlükten kamyonunun nerede olduğunu belirten yazılı bir cevap verilmesini

istemiştir.

Gümrük Müdürlüğü 6 Ekim1992 tarihinde başvurana gönderdiği cevap yazısında, kamyonun

nerede olduğuna dair yetkililerin sorgulandığını ve bu talep doğrultusunda kendisini

bilgilendirmeye devam edeceklerini bildirmiştir.

28 Aralık 1992 tarihinde başvuran, Gümrük Müdürlüğü’ne bir kez daha başvurarak

kamyonunun nerede olduğunu sormuştur.

1991 ve 1993 yılları arasında, kamyonun depolarda bulunamaması nedeniyle farklı yetkililer

arasında karşılıklı birçok yazışma gerçekleştirilmiştir.

10 Haziran 1993 tarihinde başvuran, Đstanbul Asliye Hukuk Mahkemesi önünde Devlet

Hazinesi aleyhine tazminat davası açmıştır. 6 Temmuz 1993 tarihinde, mahkeme

ratione materiae yetkisizlik kararı almıştır.

15 Ağustos 1994 tarihinde başvuran, iki yıldır bu yönde yaptığı başvuruların sonuçsuz

kaldığını hatırlatarak, Gümrük Müdürlüğü’nden kamyonunun iadesini istemiştir.

22 Kasım 1994 tarihinde başvuran, Đstanbul Đdare Mahkemesi (« Đdare Mahkemesi ») önünde

itiraz davası açmıştır. Bu yönde mahkeme kararları olmasına rağmen kamyonunun iade

edilemediğini vurgulayan başvuran, hem aracın değeri ve hem de iade edilmesi gereken

tarihten itibaren elde edilemeyen kazanç tutarı nispetinde tazminat verilmesini istemiştir.

Başvuran, bu zararın gecikme faizleriyle birlikte 800 000 000 TRL olduğunu bildirmiştir.

Đdare Mahkemesi, 25 Eylül 1995 tarihinde dava dosyasının ceza mahkemesinden istenmesine

karar vermiştir. Mahkeme 27 Şubat 1996 tarihinde yanlış dosya istediğini anlayarak bu

talebini yenilemiştir.

Đdare Mahkemesi 30 Eylül 1996 tarihinde bir tek hakim görevlendirerek, kamyonun 1991

yılındaki piyasa değerini belirlemek üzere üç bilirkişi atamasını istemiştir. Tek hakim, 26

Şubat 1997 tarihinde üç bilirkişiyi tayin ederek, keşif tarihini 2 Haziran 1997 olarak

belirlemiştir. Bilirkişiler bu tarihte hazır bulunmamışlardır.

Tek hakim 18 Temmuz 1997 tarihinde, bilirkişiler ile başvuranın avukatıyla bir araya gelmiş

ve bilirkişilerden aracın 1991 yılındaki piyasa değerini belirlemelerini istemiştir. Başvuranın

avukatı, aracın söz konusu tarihte iade edilmediğini belirterek, bu tarihten itibaren elde

edilemeyen kazanç miktarının tazminat tutarına eklenmesini talep etmiştir.

Bilirkişi raporu 17 Eylül 1997 tarihinde iki bilirkişi tarafından hazırlanmış ve kamyonun

değeri 160 000 000 TRL olarak belirlenmiştir.

Đdare Mahkemesi 27 Ocak 1998 tarihinde, aracın 1991 yılındaki piyasa değeri hakkında

Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği’ne danışma kararı almıştır. Türkiye Sigorta ve

3

Reasürans Şirketleri Birliği cevap yazısında aracın yaşının onbeş yıldan fazla olması

dolayısıyla bir değer veremeyeceklerini bildirmiştir.

Đdare Mahkemesi 26 Mayıs 1998 tarihinde, Şoförler Odası’na başvurarak kamyonun 1991

yılındaki piyasa değerini belirlemelerini istemiştir. 18 Temmuz 1998 tarihinde Şoförler Odası,

aracın 1969 model olduğu için 1991 yılında miyadını doldurduğunu tespit etmiş ve hurda

değeri olarak 40 000 000 TRL edeceğini bildirmiştir.

Tüm yargılama boyunca Đdare Mahkemesi tarafından yapılan usuli işlemler başvuranın

avukatına tebliğ edilmiştir.

Đdare Mahkemesi 30 Eylül 1998 tarihinde, aracın 1991 yılındaki hurda değerini dikkate

alarak, başvurana 15 Ağustos 1994 tarihinden itibaren biriken gecikme faizleriyle birlikte

40 000 000 TRL tutarında tazminat ödenmesine karar vermiştir. Đdare Mahkemesi, 17 Eylül

1997 tarihli bilirkişi raporunun dikkate alınamayacağını, zira raporun bu iş için atanan üç

bilirkişi değil sadece iki bilirkişi tarafından hazırlandığını tespit etmiştir.

26 Mayıs 1999 tarihinde başvuran, temyize başvurmuş ve kamyonunun iadesi edilmesi

yönünde verilen kararın Yargıtay’ın 30 Aralık 1987 tarihli kararıyla kesinleştiğini hatırlatarak,

bu tarih üzerinden on bir yıl geçmesine rağmen hâlâ kamyonunun iade edilmediğinden

şikâyetçi olmuştur. Başvuran, öngörülen tazminat tutarını eleştirerek, aracın 1976 yılındaki

satın alma fiyatı ile bu tarihten itibaren elde edilemeyen kazanç tutarı ve yargı masrafları ilave

edildiğinde rakamın çok komik kaldığını ileri sürmüştür. Son olarak başvuran, gümrük

depolarında bulunan ve kendisininkine benzeyen başka bir kamyon verilmesini talep etmiştir.

27 Mart 2001 tarihinde Danıştay, ilk derece mahkemesinin kararını onamış ve 18 Haziran

2002 tarihinde başvuranın karar düzeltme talebini reddetmiştir. Bu son karar başvurana 27

Eylül 2002 tarihinde tebliğ edilmiştir.

HUKUK

I. AĐHS’NĐN 6/1. MADDESĐNĐN ĐHLÂL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA

Başvuran, idari ve ceza yargılamasının süresini bütün olarak değerlendirmekte ve yirmi beş

yıldan fazla süren bu yargılama sürecinden şikâyetçi olmaktadır.

A. Kabuledilebilirliğe ilişkin

1. Ceza yargılaması

Hükümet, altı aylık süreye uyulmadığı gerekçesiyle AĐHM’den şikâyetin reddedilmesini talep

etmektedir.

AĐHM, önce idari ve ceza yargılamalarının farklı olduklarını hatırlatmaktadır. AĐHM,

başvuranın yaptığı gibi iki yargılama sürecini birlikte değerlendirmek için geçerli bir neden

görmemektedir (bakınız, a contrario, Đtalya aleyhine Torri davası, 1 Temmuz 1997prg. 19-

21, Karar ve hükümlerin derlemesi 1997-IV).

4

AĐHM, daha sonra, başvuran hakkında yürütülen ceza davasının 30 Aralık 1987 tarihinde

Yargıtay kararıyla sonuçlandığını gözlemlemektedir. Oysa, mevcut dava dilekçesi 17 Aralık

2002 tarihinde, yani iç hukukun kesinleşmiş kararından altı ay sonra sunulmuştur.

Bu nedenle AĐHM, Hükümet’in iddiasını benimseyerek, ceza yargılamasının süresiyle ilgili

şikâyetin gecikmiş olduğuna ve dolayısıyla AĐHS’nin 35. maddesinin 1. ve 4. fıkraları

uyarınca reddedilmesi gerektiğine hükmetmektedir.

2. Đdari yargılama

AĐHM, bu şikâyetin AĐHS’nin 35. maddesinin 3. fıkrası anlamında açıkça dayanaktan yoksun

olmadığını ve başka bir kabuledilemezlik gerekçesi bulunmadığını tespit etmektedir.

Dolayısyla, şikâyetin kabuledilebilir ilan edilmesi uygun olacaktır.

B. Esasa ilişkin

AĐHM, değerlendirilecek sürecin Gümrük Müdürlüğü’ne ilk talebin sunulduğu 15 Ağustos

1994 tarihinde başladığını gözlemlemektedir. Bu konuda AĐHM, şayet bir dava açılmadan

önce önce izlenmesi gereken bir başvuru yolu bulunmakta ise, izlenmesi gereken idari süreçin

dava süresine dahil edildiğini hatırlatır (Fransa aleyhine Vallée davası, 26 Nisan 1994,

prg. 33, seri A n^o289-A, ve Fransa aleyhine Santoni davası, n^o49580/99, prg. 37,

29 Temmuz 2003). Söz konusu dönem, karar düzetme talebinin reddedilmesiyle 18 Haziran

2002 tarihinde sona ermiştir. Dolayısıyla söz konusu dönem üç kademeli yargılama sonunda

yedi yıl on aydan fazla sürmüştür.

AĐHM, bir yargılama için makul sürenin, özellikle davanın karmaşıklığı, başvuran ve yetkili

makamların tutumu, ilgili taraflar için davanın önemi gibi şartlara ve mahkeme içtihatını

yönlendiren kıstaslara bağlı olarak değişiklik gösterebileceğini hatırlatmaktadır (bakınız,

diğerleri arasından, Fransa aleyhine Frydlender davası [GC], n^o30979/96, prg. 43, CEDH

2000-VII).

AĐHM, mevcut davanın konusuna benzer birçok davaya baktığını ve bu davalarda AĐHS’nin

6. maddesinin 1. fıkrasının ihlâl edildiğine hükmettiğini hatırlatmaktadır (Frydlender, ilgili

bölüm).

AĐHM sunulan tüm unsurları inceledikten sonra, konuyla ilgili yerleşik içtihadını da dikkate

alarak, mevcut davada ihtilaflı yargılama süresinin aşırı olduğuna ve « makul süre » ilkesine

uymadığına hükmetmektedir.

Bu nedenle AĐHM, AĐHS’nin 6. madde 1. fıkrasının ihlâl edildiği sonucuna varmaktadır.

II. 1. NOLU EK PROTOKOLÜN 1. MADDESĐNĐN ĐHLÂL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI

HAKKINDA

Başvuran, 1 Nolu Ek Protokolün 1. maddesinde öngörülen mülkiyetin korunması hakkının

çiğnendiğini iddia etmektedir.

AĐHS’nin 6. maddesine atıfta bulunan başvuran, aracına el konulmasından, adli makamların

aracı için gerçek değerinden çok düşük bir bedel belirlemesinden ve masumiyet karinesi

ilkesinin ihlâl edildiğinden şikâyetçi olmaktadır.

5

Başvuran, AĐHS’nin 13. maddesine atıfta bulunarak, aracının iade edilmesini sağlamak ve

kaybolmasından sorumlu memurlar hakkında hukuki süreç başlatmak için yeterli itiraz

yollarının bulunmadığından şikâyetçi olmaktadır. Hakimlerin bağımsız ve tarafsız olmadığını

iddia eden başvuran, idari yargılamanın etkili olamadığını ileri sürmektedir.

Son olarak AĐHS’nin 17. maddesine atıfta bulunan başvuran, yetkili makamların yukarıda

belirtilen olgularla ilgili olarak yetkilerini suistimal ettiklerini ileri sürmektedir.

AĐHM, bu şikâyetlerin 1 Nolu Ek Protokolün 1. maddesi bakımından incelenmesi gerektiği

kanaatindedir.

A. Kabuledilebilirliğe ilişkin

AĐHM, bu şikâyetin AĐHS’nin 35. maddesinin 3. fıkrası anlamında açıkça dayanaktan yoksun

olmadığını ve başka bir kabuledilemezlik gerekçesi bulunmadığını tespit etmektedir.

Dolayısıyla şikâyetin kabuledilebilir ilan edilmesi uygun olacaktır.

B. Esasa ilişkin

Başvuran, kamyonun yetkili mercilerin himayesi altında olmasına rağmen kaybolmasından ve

idare mahkemesinin kamyonun 1991 yılındaki değerini dikkate alarak bedelini düşük

belirlemesinden ve ayrıca takdir edilen gecikme faizinin enflasyon oranına kıyasla düşük

kalmasından şikâyetçi olmaktadır. Başvuran, kamyonuna 1976 yılında el konulduğunu ve bu

tarihten itibaren aracından yararlanamadığını ve bu konuda cezai bir işlem yapılmadığını ileri

sürmektedir. Başvurana göre, idare mahkemesi, kamyonun rayiç bedelini belirlerken, aracın

el konulduğu tarihteki değerini dikkate almalıydı.

Hükümet, başvuranın idare mahkemesi tarafından takdir edilen tazminatı aldığını

savunmaktadır.

Başvuranın malının değerinin 1991 yılı esas alınarak belirlenmesine ilişkin şikayeti

konusunda AĐHM, idare mahkemesinde açılan dava dilekçesinde bu hususun açıkça

belirtilmediğini tespit etmektedir. Gerçekten, ilgili şahıs aracına el konulmasından şikâyetçi

olmamış ve el konulduğu tarihte aracın piyasa değerine denk gelen herhangi bir tazminat talep

etmemiş, sadece aracın iade edilmesi yönünde çıkan karar tarihinden itibaren elde edilemeyen

kazancının kendisine geri ödenmesini istemiştir.

AĐHM’in gözlemlerine göre, idare mahkemesi tarafından yerine getirilen tüm usuli işlemler

başvuranın avukatına tebliğ edilmiştir. Đdare mahkemesinin bu duruşmalarda malın 1991

yılındaki değerini belirlemeye çalıştığı çok açıktır. Başvuran ve avukatı hiçbir zaman buna

itiraz etmemişlerdir. AĐHM, tek hakim, başvuranın avukatı ve bilirkişlerin biraraya gelerek bu

konuyu tartıştıklarını gözlemlemektedir. Başvuranın avukatı, kamyonun rayiç bedeli

belirlenirken esas alınan seneye hiçbir zaman itiraz etmemiştir.

Bu nedenle AĐHM, incelemesini, enflasyon oranına kıyasla belirlenen gecikme faizinin az

olduğu ve yargılamanın uzunluğu nedeniyle takdir edilen tazminatın düşük kaldığı

iddialarıyla sınırlı tutması gerektiği kanaatindedir.

AĐHM, 30 Eylül 1998 tarihinde idare mahkemesinin kamyonu kaybolan başvurana 15

Ağustos 1994 tarihinden itibaren işleyen yasal gecikme faizleriyle birlikte 40 000 000 TRL

tazminat ödenmesine hükmettiğini gözlemlemektedir.

6

Taraflar, ödeme tarihiyle ilgili bir bilgi sunmamışlardır. Bununla birlikte AĐHM, başvuranın

tazminatın geç ödendiği hakkında herhangi bir şikâyette bulunmadığını tespit etmektedir. Bu

nedenle, şikâyetle ilgili inceleme dönemi, davanın idare mahkemesinde görüşülmeye

başlandığı tarihten itibaren başlayan ve iç hukukta kesin kararın ilanına kadar süren yedi yıl

on aylık bir süreyle sınırlı kalacaktır.

Bu konuda AĐHM, mülkiyet dokunulmazlığı hakkına yapılan bir müdahalenin, toplumun

genel çıkarları ile bireyin temel haklarının korunması arasında « adil bir denge» oluşturması

gerektiğini hatırlatmaktadır (Đsveç aleyhine Sporrong ve Lönnroth davası, 23 Eylül 1982,

prg. 69, seri A n^o52). Söz konusu çıkarlar arasında adil bir dengenin sağlanıp sağlanmadığını

ve özellikle malından mahrum olan kimseye aşırı sorumluluk yüklenip yüklenmediğini

belirlemek için mutlaka tazminat şartlarının dikkate alınması gerekmektedir (Birleşik Krallık

aleyhine Lithgow ve diğerleri davası, 8 Temmuz 1986, prg. 120, seri A n^o102). AĐHM’in bu

konuyla ilgili kanaatine göre, eğer bir kimse malından mahrum edildiği halde kendisine malın

gerçek değerine kıyasla makul sayılabilecek bir tazminat ödenmediyse, burada ölçüsüz bir

müdahaleden söz edilebilir (Yunanistan aleyhine Eski Yunan Kralı ve diğerleri davası [GC],

n^o25701/94, prg. 89, CEDH 2000-XII).

AĐHM, mevcut dava kapsamında değerlendirilen süre içerisinde Türkiye’deki ortalama yıllık

enflasyon oranının yaklaşık % 70 olduğunu hatırlatmaktadır. Oysa, başvuranın alacak tutarı

için uygulanan gecikme faizi oranları 15 Ağustos 1994 ile 31 Aralık 1997 tarihleri arasında

yıllık % 30, 1998 ve 1999 yıllarında yıllık % 50 ve 1 Ocak 2000 ile 18 Haziran 2002 tarihleri

arasında % 60 olmuştur.

AĐHM’in daha önce Aka davasıyla ilgili kararında da belirttiği gibi, idari yargılama veya adli

davalarda tazminat ödemeleri konusunda meydana gelen aşırı gecikmeler, bazı ülkelerde

paranın zamanla değer kaybetmesi göz önünde tutulduğunda, özellikle malını kaybeden kişiyi

belirsizlik içinde bırakarak, büyük oranlarda maddi kayıplara uğramasına yol açmaktadır

(Türkiye aleyhine Aka davası, 23 Eylül 1998, prg. 49, Derleme 1998-VI).

AĐHM’in kanaatine göre mevcut davada, başvuranın idare mahkemesinin görevlendirildiği

tarihte alması gereken tutar ile iç hukukun davayla ilgili kesin kararı verdiği tarihte takdir

edilen tutar arasında yargı sürecinin uzaması nedeniyle önemli bir fark ortaya çıkmış ve bu

fark zaten kamyonunu kaybetmiş olan başvuranı ayrıca zarara uğratarak, kamu yararı ile

kişinin mülkiyet hakkı arasında olması gereken adil dengeyi bozmuştur.

Bu itibarla, 1 Nolu Ek Protokolün 1. maddesi ihlâl edilmiştir.

III. AĐHS’NĐN 5. MADDESĐNĐN ĐHLÂL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA

Başvuran, AĐHS’nin 5. maddesine atıfta bulunarak, kendisinin herhangi bir gerekçe

gösterilmeden gözaltına alındığını ileri sürmektedir.

AĐHM, başvuranın gözaltı süresinin 28 Mayıs 1985 tarihinde tahliye edilmesiyle, yani 17

Aralık 2002 tarihinde sunulan bu dava dilekçesinden tam altı ay sonra, sona erdiğini

gözlemlemektedir.

Bu nedenle AĐHM’ne göre, mevcut şikâyet gecikmeli olarak sunulmuştur ve AĐHS’nin 35.

maddesinin 1. ve 4. fıkraları uyarınca reddedilmelidir.

7

IV. AĐHS’NĐN 41. MADDESĐNĐN UYGULANMASI HAKKINDA

A. Tazminat

Başvuran, toplam 1.087.000 Euro değerinde maddi tazminat talep etmektedir. Sözkonusu

miktarın dağılımı şu şekildedir: kamyon için 25.000 Euro, gelir kaybı nedeniyle 1.027.000

Euro ve ulusal mahkemeler önünde yapmış olduğu yargılama masraf ve giderleri için 35.000

Euro.

Başvuran ayrıca, 100.000 Euro manevi tazminat talep etmektedir.

AĐHM, tespit edilen ihlal ile gelir kaybına ilişkin olarak ileri sürülen maddi tazminat arasında

bir illiyet bağı görememekte ve sözkonusu talebi reddetmektedir.

Yargılama masraf ve giderlerine ilişkin olarak yapılan talepler yargılama masraf ve giderleri

kısmında incelenmektedir.

Enflasyonun etkisiyle ulusal mahkemeler tarafından ödenmesine hükmedilen tazminatın gelir

kaybetmesi ile ilgili olarak, Aka kararında benimsenen hesaplama yönetimini göz önüne

alarak ve ilgili ekonomik veriler ışığında AĐHM, başvurana 2.600 Euro maddi tazminat

ödenmesine hükmetmektedir.

Manevi tazminata ilişkin olarak ise, AĐHM, hakkaniyete uygun olarak başvurana 3.400 Euro

manevi tazminat ödenmesinin uygun olacağı kanaatindedir.

B. Yargılama masraf ve giderleri

Başvuran, miktar belirtmeksizin yargılama masraf ve giderlerinin ödenmesini talep etmekte

ve miktarı AĐHM’nin takdirine bırakmaktadır. Başvuran, ulusal mahkemelerde yapmış olduğu

yargılama masraf ve giderlerine ilişkin makbuzları ve avukatlık ücret sözleşmesini belge

olarak sunmaktadır. AĐHM önünde yapılan yargılama masraf ve giderlerine ilişkin olarak

başvuran çeviri ve posta ücretleri ile avukatlık ücreti ve giderleri belge olarak sunmaktadır.

Hükümet, sözkonusu taleplere karşı çıkmaktadır.

AĐHM içtihadına göre, bir başvuran yargılama masraf ve giderlerinin geri ödemesini

gerçekliği, gerekliliği ve oranlarının makul olduğu ortaya konduğu sürece elde edebilir.

Sahip olduğu unsurları ve yukarıda sözü edilen kriterleri göz önüne alarak AĐHM, tüm

masraflar için başvurana 2.000 Euro ödenmesinin uygun olduğu kanaatindedir.

C. Gecikme faizi

Gecikme faizi Avrupa Merkez Bankası’nın marjinal kredi kolaylıklarına uyguladığı orana üç

puanlık bir artış eklenerek belirlenecektir.

8

BU GEREKÇELERE DAYALI OLARAK, AĐHM, OYBĐRLĐĞĐYLE,

1. Başvurunun AĐHS’nin 6/1 maddesi (idare mahkemesi önündeki yargılama süresi) ve 1

No’lu Ek Protokol’ün 1. maddesi kapsamında yapılan şikayetlere ilişkin kısmının

kabuledilebilir, geri kalan kısmının kabuledilemez olduğuna;

2. AĐHS’nin 6/1 maddesinin ihlal edildiğine;

3. 1 No’lu Ek Protokol’ün 1. maddesinin ihlal edildiğine;

4. a) AĐHS’nin 44/2 maddesi gereğince kararın kesinleştiği tarihten itibaren üç ay içinde,

ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilmek üzere, Savunmacı

Devlet tarafından başvurana :

i.her türlü vergiden muaf tutularak 6.000 Euro (altı bin Euro) maddi ve manevi

tazminat ödenmesine;

ii. her türlü vergiden muaf tutularak yargılama masraf ve giderleri için 2.000 Euro

ödenmesine;

b)sözkonusu sürenin bittiği tarihten itibaren ödemenin yapılmasına kadar Hükümet

tarafından, Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için geçerli olan faiz oranının üç

puan fazlasına eşit oranda basit faiz uygulanmasına;

5. Adil tatmine ilişkin diğer tüm taleplerin reddine;

KARAR VERMĐŞTĐR.

Đşbu karar Fransızca olarak hazırlanmış ve AĐHM’nin iç tüzüğünün 77. maddesinin 2. ve 3.

paragraflarına uygun olarak 17 Şubat 2009 tarihinde yazılı olarak bildirilmiştir.

9