AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ  
1959ꢀ50ꢀ 2009  
ÜÇÜNCÜ DAĐ RE  
MARCELLO VIOLA v. ĐTALYA DAVASI  
(B a ꢀvuru no. 45106/04)  
KARAR  
S T R A Z B U R G 5 E k i m 2 0 0 6  
K E S ĐN  
05/01/2007  
_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _  
© T.C. Dıꢀiꢀleri Bakanlığı, 2006. Bu gayrıresmi özet çeviri Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve  
İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu  
çeviri, davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması  
koşulu ile Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta  
bulunmak suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.  
Marcello Viola v. Italya davasında,  
Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi (Üçüncü Daire) aꢁağıdaki hakimlerden  
oluꢁmaktadır:  
Boštjan M. Zupančič, Baꢀkan,  
John Hedigan,  
Corneliu Bîrsan,  
Vladimiro Zagrebelsky,  
Alvina Gyulumyan,  
Davíd Thór Björgvinsson, hakimler,  
ve Fatoꢁ Aracı, Daire Yazı Đꢀleri Müdür Yardımcısı,  
14 Eylül 2006 tarihinde gizli olarak müzakere edilmiꢁ olup, Aynı tarihte kabul edilmiꢁ olan  
aꢁağıdaki kararı bildirir:  
USÜL  
1. Đtalya Cumhuriyeti Devleti aleyhine açılan (45106/04) no’lu davanın nedeni, Đtalya  
Cumhuriyeti Devleti vatandaꢁı Bay Marcello Viola’nın (“baꢁvuran”) Avrupa Đnsan  
Hakları Mahkemesi’ne 30 Ekim 2004 tarihinde Đnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin  
Korunmasına Đliꢁkin Sözleꢁme’nin (“Sözleꢁme”) 34. maddesi uyarınca yapmıꢁ olduğu  
baꢁvurudur.  
2. Baꢁvuran, Taurianova Barosu avukatlarından Sayın A. Romeo tarafından temsil  
edilmiꢁtir. Đtalya Cumhuriyeti Devleti (“Hükümet”), kendi görevlileri olan Bay I. M.  
Braguglia ve Bay N. Lettieri tarafından temsil edilmiꢁtir.  
3. Mahkeme 13 Aralık 2005 tarihinde baꢁvuruyu kısmen kabul edilebilir bulmuꢁ ve  
baꢁvurunun baꢁvuranın ceza yargılamasının ikinci setinde ki temyiz duruꢁmalarına video  
konferans yoluyla katılması ve Sözleꢁme’ye Ek 7. Protokolün 4. maddesi ile ilgili  
ꢁikayetleri Hükümete bildirmeye karar vermiꢁtir. Sözleꢁmenin 29 § 3 maddesi uyarınca,  
davanın kabul edilebilirlik ꢁartları ve esasına iliꢁkin hususlar birlikte incelenecektir.  
OLAYLAR  
I. DAVANIN KOꢂULLARI  
4. Baꢁvuran 1959 doğumlu olup, L'Aquila hapishanesinde tutuklu bulunmaktadır.  
A. Đlk Ceza Yargılaması  
5. Baꢁvuran 16 Mart 1992 tarihinde cinayet ve mafya tarzı bir örgüte üye olmak  
suçlarından yakalanmıꢁ ve tutuklanmıꢁtır. Baꢁvuran ayrıca mükerrer yasadıꢁı silah taꢁıma  
eylemleri ile suçlanmıꢁtır. Özellikle M. L. cinayetinin de aralarında bulunduğu bir takım  
cinayetlerde kullanılmak üzere kamuya açık yerlerde silah bulundurmaya yardım ve  
yataklık ettiği iddia edilmiꢁtir.  
6. Palmi Ağır Ceza Mahkemesi 16 Ekim 1995 tarihinde baꢁvuranı mafya tarzı suç  
örgütüne üye olmak suçundan on beꢁ yıl hapis cezasına mahkûm etmiꢁtir. Diğer  
suçlamalardan ise beraat etmiꢁtir.  
7. Baꢁvuran bu karara itiraz etmiꢁtir.  
8. Reggio di Calabria Đstinaf Mahkemesi 10 ꢂubat 1999 tarihinde baꢁvuranın hapis  
cezasının süresini 12 yıla düꢁürmüꢁtür.  
9. Baꢁvuran usulü sebeplerle temyiz baꢁvurusunda bulunmuꢁtur. Yargıtay 8 ꢂubat 2000  
tarihinde verdiği ve mahkeme yazı iꢁleri müdürlüğüne 25 ꢂubat 2000 tarihinde ulaꢁan  
karar ile baꢁvuranın temyiz talebini reddetmiꢁtir.  
B. Đkinci Ceza Yargılaması  
1. Hazırlık soruꢀturması ve ilk derece mahkemesi nezdinde yapılan yargılama  
10. Bununla birlikte, 19 Haziran 1996 tarihinde Reggio di Calabria sorgu hâkimi  
tarafından baꢁvuranın tutuklanmasına yönelik yeni bir karar verilmiꢁtir. 15 Ekim 1996  
tarihinde hâkim baꢁvuranın Palmi Ağır Ceza Mahkemesinde duruꢁmada bulunmasına  
karar vermiꢁtir. Baꢁvuran çok sayıda cinayet, cinayete teꢁebbüs, mafya tarzı bir suç  
örgütüne üye olmak ve yasadıꢁı olarak silah bulundurma suçları ile suçlanmıꢁtır.  
Baꢁvuran özellikle M.L. nin öldürülmesi talimatını vermekle ile suçlanmıꢁtır. Ayrıca  
baꢁvuran suç iꢁlenmesinde kullanılan silahın taꢁınmasına iꢁtirak etmekle de suçlanmıꢁtır.  
Baꢁvuran söz konusu silahın ilk ceza yargılamasında taꢁımakla suçlandığı silahlardan  
biri olduğunu ileri sürmüꢁtür.  
11. Yargılama sürecinde bir itirafçının (yetkililerle iꢁbirliği yapmakta olan eski bir mafya  
üyesi) da aralarında olduğu bazı tanıklar dinlenilmiꢁtir.  
12. Palmi Ağır Ceza Mahkemesi 22 Eylül 1999 tarihinde baꢁvuranı beꢁ kez ömür boyu  
hapis cezası ile cezalandırmıꢁ ve bu cezanın ilk üç yılının hücrede geçirilmesine karar  
vermiꢁtir. Mahkeme ek olarak toplam yetmiꢁ yıl hapis cezasına da hükmetmiꢁtir. Karar  
eski mafya üyesi tarafından verilen doğru, güvenilir ve diğer delillerle desteklendiği  
telakki edilen beyanlara dayandırılmıꢁtır.  
2. Đstinaf Yargılaması  
13. Baꢁvuran itiraz etmiꢁtir.  
14. Baꢁvuran 2000 yılından itibaren (Hapishane Organizasyonu Kanunu olarak bilinen)  
26 Temmuz 1975 tarihli 354 sayılı Kanunun 41. bis bölümü uyarınca, diğer hususlar  
yanında, dıꢁ dünya ile temasını sınırlayan sınırlandırılmıꢁ hapishane rejimine tabi  
tutulmuꢁtur. Ayrıca, baꢁvuran tutuklu bulunduğu hapishaneden duruꢁma salonuna da  
getirilmemiꢁtir. Ancak baꢁvuranın 21 ꢂubat 2001, 15 Haziran 2001 ve 5 Mart 2002  
tarihlerinde yapılan duruꢁmalara iꢁitsel ve görsel sistemler kullanılarak katılımı  
sağlanmıꢁtır.  
15. Reggio di Calabria Đstinaf Mahkemesi 5 Mart 2002 tarihinde baꢁvuranı cinayet ile  
ilgili suçlamaların bir tanesinden beraat ettirmiꢁtir. Mahkeme baꢁvuran tarafından iꢁlenen  
suçların tek bir suça ait olduğu (unico disegno criminoso) kanaatiyle cezasını ömür boyu  
hapis ve iki yıl hücre cezasına düꢁürmüꢁtür.  
3. Usulü Sebepler ile Temyiz  
16. Baꢁvuran usule sebeplere dayanarak temyiz talebinde bulunmuꢁtur. Baꢁvuran, diğer  
hususların yanında, değerlendirilen deliller arasında çeliꢁkiler olmasına rağmen tanıkları  
güvenilir bulan Đstinaf Mahkemesinin tutumundan dolayı ꢁikâyetçi olmuꢁtur. M.L. nin  
cinayeti ile alakalı olarak, baꢁvuran iddia makamı tarafından sunulan delil kapsamında  
kendisine ait bir araziye yakın bir yerde bir arabanın içerisinde polis tarafından bulunan P  
38 Wather tabancası olduğunu belirtmiꢁtir. Ancak baꢁvuran, ilk ceza yargılamasında söz  
konusu silahı taꢁıma suçundan beraat etmiꢁtir. Buna ek olarak, ikinci dereceden bir kanıt  
hiçbir ꢁekilde M.L. nin öldürülmesi talimatının baꢁvuran tarafından verildiği hususunu da  
kanıtlamayacaktır.  
17. Baꢁvuran temyiz duruꢁmalarına katılımı ile ilgili olarak adil yargılanma hakkının ihlal  
edildiğine dair herhangi bir ꢁikayette bulunmamıꢁtır.  
18. Yargıtay 26 ꢂubat 2004 tarihinde verdiği ve 3 Haziran 2004 tarihinde mahkeme  
kalemine ulaꢁan karar ile baꢁvuranın temyiz talebini reddetmiꢁtir. Yargıtay kararında,  
Ağır Ceza Temyiz Mahkemesinin ihtilaflı tüm konular hakkında verdiği kararını makul  
ve yerinde gerekçelere dayandırdığına hükmetmiꢁtir.  
II. ĐLGĐLĐ ĐÇ HUKUK VE UYGULAMA  
19. 11 Numaralı 7 Ocak 1998 tarihli Kanun, Ceza Usul Kanunu uygulama hükümleri  
yanında, 19 Ocak 2001 tarihli 4 Numaralı Kanun ile değiꢁiklik yapılan yeni bir madde  
146 yürürlüğe girmiꢁ olup madde metni aꢁağıda ki ꢁekildedir:  
“1. Kanunun 51. Madde 3. paragraf ve 407. Madde 2. paragraf (a) alt paragrafı ile ilgili  
işlemlerde (bunlar mafya ve diğer ciddi suçlarla ilgili olanlar) hapishanede her ne sıfat ile  
tutuIursa tutulsunlar aşağıda belirtilen durumlarda duruşmalara uzaktan katılımları sağlanır:  
(a) kamu düzeni ve güvenliğinin ciddi olarak gerekli kıldığı zorunluluklar;  
(b) işlemlerin komplike olduğu ve uzaktan katılımın gecikmeleri önleyeceğinin öngörüldüğü  
durumlar. Gecikmenin önlenmesi zarureti dikkate alınırken aynı davalıya karşı aynı zamanda  
farklı mahkemelerde de işlemlerin devam etme hususu değerlendirilmelidir.  
Paragraf 1 de belirtilen durumların yanında, uzaktan duruşmaya katılımın 354 sayı ve 26  
Temmuz 1975 tarihli kanunun 41. Bölümünün 2 paragrafında düzenlenen tedbirlerin  
uygulandığı tutuklular hakkında da uygulanacaktır ...  
2. Uzaktan katılımın sağlanması kararı ön tedbirler safhasında dava mahkemesi veya ağır ceza  
mahkemesi başkanı tarafından veya yargılama süreci içinde hakim tarafından alınacaktır. Söz  
konusu Karar taraflara ve savunma avukatına duruşma tarihinden en az on gün önce  
bildirilecektir.  
3. Uzaktan katılım kararı verildiğinde, duruşmanın yapılacağı mahkeme salonu ile tutuklunun  
bulunduğu yer arasında görsel ve işitsel bir bağlantı kurularak iki meknada da hazır bulunan  
kişilerin birbirlerini eş zamanlı ve net olarak görmeleri ve söylenenleri duymaları  
sağlanacaktır. Farklı yerlerde tutulan değişik sayıda tutuklu/davalı için de birbirlerini  
görmeleri ve duymaları için aynı düzenleme yapılacaktır.  
4. Savunma avukatı veya onun yerine gelen avukat her zaman sanığın bulunduğu yerde hazır  
bulunmak zorundadır. Savunma avukatı veya onun yerine gelen avukat duruşma salonunda  
bulunduğu halde sanık gerekli teknik vasıtalar ile avukatıyla özel ve gizli olarak konuşma  
imkanına sahip olacaktır.  
5. Sanığın görsel ve işitsel sistem ile duruşma salonuna bağlandığı yer duruşma salonunun bir  
uzantısı olarak kabul edilecektir [è equiparato all'aula d'udienza].  
6. Hakime yardım ile görevli bir mahkeme yetkilisi sanığın bulunduğu yerde hazır bulunacak  
ve sanığın kimliği ile hak ve yetkilerini kullanmakta hiç bir şekilde kısıtlamaya maruz  
kalmadığını tasdik edecetir. Mahkeme yetkilisi aynı zamanda 3. Paragraf ile 4. Paragrafın 2.  
Cümlesinde düzenlenen hususlara uyulmasını temin ederek ifade alınması halinde bunun  
kanunlara uygun bir şekilde alınmasını sağlamak ile görevlidir.... bu kapsamda gerekli olması  
halinde sanığa ve avukatına da danışacaktır...  
7. Yargılama sürecinde, gerekli olması halinde, sanığın tanıklar ile yüzleştirilmesi veya sanığın  
kimliğinin belirlenmesi veya sanığın şahsen hazır bulunması gereken hallerin bulunması  
halinde hakim gerekli görürse ve tarafları dinledikten sonra sanığın duruşma salonuna  
getirlmesine karar verir.  
20. Anayasa Mahkemesine göre (26 Kasım 2002 tarih ve 483 nolu karar), uzaktan katılım  
ꢁu amaçlara ulaꢁılmasını sağlamaktadır: (a) davaya taraf diğer kiꢁilere karꢁı sanık  
tarafından yapılabilecek olası tehditlerin bulunması halinde kamu düzenini korumak; (b)  
sanığın hapishaneden duruꢁma salonuna transferi esnasında mensup olduğu suç örgütü ile  
tekrar temas kurmasının önüne geçilmesi; ve (c) farklı mahkemelerde devam etmekte  
olan komplike ve uzun davaları hızlandırmak. Anayasa Mahkemesi aynı zamanda 7 Ocak  
1998 tarih ve 11 numaralı kanun ile yürürlüğe giren sistemin çok ciddi suçlar ile suçlanan  
sanıkların duruꢁmalara katılımını sağlarken kamuyu koruma görevi ile adil yargılama  
yapılması ꢁartının da yerine getirilmesini garanti altına aldığını vurgulamıꢁtır (ordinato  
svolgimento dei processi).  
21. Anayasa Mahkemesi 22 Temmuz 1999 tarih ve 342 sayılı Kararı ile uzaktan katılım  
usulunun Anayasanın 24 § 2 maddesi ile güvence altına alınan “savunma hakkı” ile de  
uyumlu olduğuna hükmetmiꢁtir. Anayasa Mahkemesi, Anayasanın davalının yargılamaya  
sadece kiꢁisel ve bilinçli (consapevole) olarak katılımını gerekli kıldığından sadece  
sanığın duruꢁma salonunda fiziksel olarak hazır bulunmasının söz konusu hakkın  
kullanılmasında tek etkili yol olduğu fikrine katılamayacağına belirtmiꢁtir. Ceza Usul  
Kanunun uygulama hükümleri madde 146; duruꢁma salonu ile sanığın bulunduğu yer  
arasında teknik anlamda bir bağlantı kurulmasının yeterli olmadığı, bazı gerekli  
“sonuçların” elde edilmesi gerektiği ve özellikle savunma hakkını uygun bir ꢁekilde  
kullanarak “etkili” bir katılım sağlanması hususunu düzenlemektedir. Ayrıca sanık ile  
avukatının temasa halinde olması, savunma avukatının müvekkilinin bulunduğu yerde  
hazır bulunma hakkını ve sanık ile avukatının birbiriyle iletiꢁim halinde olması  
hususlarını güvence altına alan kanun maddeleri bulunmaktadır. Hakim ulaꢁılmak istenen  
sonuçların temini için uygun teknik altyapının hazırlanmasının sağlanması konusunda  
hem yetkili hem de görevlidir ve ayrıca gerektiği takdirde sanığın mahkeme salonunda  
hazır bulunması hususunda karar da verebilir. Anayasa Mahkemesi yeni kanun maddeleri  
ile “gelenekten” ayrılındığı ve duruꢁmada gözetilmesi gereken dinamikler ile dengenin  
bozulmadığı aksine temel olarak aynı kaldığı kanaatindedir.  
22. Bu sebeplerle Anayasa Mahkemesi 7 Ocak 1998 tarih ve 11 sayılı Kanun ile  
yürürlüğe giren sistemin, diğer hususların yanında, özellikle tutuklu sanıklar için ‘makul  
süre’ gereksinimini içeren Sözleꢁmenin 6. maddesine e aykırı olduğunun  
düꢁünülemeyeceğine karar vermiꢁtir.  
III. ĐLGĐLĐ ULUSLARARASI HUKUK  
23. Ceza Đꢁlerinde Karꢁılıklı Adli Yardım Avrupa Sözleꢁmesi’ne Ek 2. Protokol’ün 9. ve  
10. Maddeleri aꢁağıdaki ꢁekildedir:  
Madde 9 –videokonferans yoluyla duruꢀma  
“1. Eğer bir kimse bir Taraf’ın ülkesindeyse ve diğer Taraf’ın yargı organları tarafından tanık  
veya bilirkiꢁi olarak dinlenilmesi gerekiyorsa, eğer o kiꢁinin diğer Tarafın ülkesinde  
dinlenilmesi mümkün değil ise veya istenilmiyorsa duruꢁmanın video konferans yöntemiyle,  
paragraf 2-7 uyarınca, yapılmasını diğer Taraf talep edebilir.  
[...]”  
Madde 10 –telekonferans yoluyla duruꢀma  
“1. Eğer bir kimse bir Taraf’ın ülkesindeyse ve diğer Taraf’ın yargı organları tarafından tanık  
veya bilirkiꢁi olarak dinlenilmesi gerekiyorsa, diğer Tarafın ulusal hukukunda da bu yönde bir  
düzenleme varsa, Taraf’ın duruꢁmanın telekonferans yöntemiyle yapılması hususunda  
yardımcı olmasını, paragraf 2-6 uyarınca, talep edebilir.  
[...]”  
24. Avrupa Birliği üye devletleri arasında 29 Mayıs 2000 tarihinde Brüksel’de imzalanan  
Ceza Đꢁlerinde Adli Yardım Avrupa Sözleꢁmesi’nin 10. ve 11. maddeleri aꢁağıdaki  
ꢁekildedir:  
Madde 10 – videokonferans yoluyla duruꢀma  
“1. Eğer bir kimse bir Üye Devlet’in ülkesindeyse ve diğer Üye Devletin yargı organları  
tarafından tanık veya bilirkiꢁi olarak dinlenilmesi gerekiyorsa, eğer o kiꢁinin diğer Üye  
Devletin ülkesinde dinlenilmesi mümkün değil ise veya istenilmiyorsa duruꢁmanın video  
konferans yöntemiyle, paragraf 2-8 uyarınca, yapılmasını diğer Üye Devlet talep edebilir.  
[...]”  
Madde 11 – Tanık ve Bilirkiꢀilerin telekonferans yoluyla dinlenilmesi  
“1. Eğer bir kimse bir Üye Devletin ülkesindeyse ve diğer Üye Devletin yargı organları  
tarafından tanık veya bilirkiꢁi olarak dinlenilmesi gerekiyorsa, diğer Üye Devletin ulusal  
hukukunda da bu yönde bir düzenleme varsa, Üye Devletin duruꢁmanın telekonferans  
yöntemiyle yapılmasın hususunda yardımcı olmasını, paragraf 2-5 uyarınca, talep edebilir.  
[...]”  
25. Avrupa Konseyi, 23 Kasım 1995 tarih ve Uluslararası Organize Suçlara Karꢁı  
Tanıkların Korunması konulu kararıyla üye devletlere tanıkların etkili bir ꢁekilde  
korunması hususunda çağrıda bulunmuꢁtur. Bu kapsamda, Avrupa Konseyi, diğer  
hususların yanında, “koruma yollarından bir tanesinin de delillerin sunulması iꢁleminin  
hakkında soruꢁturma yapılan kimsenin bulunduğu yerden baꢁka bir yerde, gerekli  
görülmesi halinde, Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi içtihatlarınca belirlenen çekiꢁmeli  
yargılama prensibi de gözetilerek ses-görüntü sistemleri kullanılabileceğini” belirtmiꢁtir.  
Avrupa Konseyi devamında ꢁu ꢁekilde beyanda bulunmuꢁtur:  
“... Ses-görüntü sistemlerinin kullanılmasında aꢁağıda belirtilen hususlar özellikle dikkate  
alınmalıdır:  
1. Prensip olarak, belirtmek gerekir ki duruꢁma sadece talep eden Devlet hukuku ve  
uygulamaları uyarınca yapılabilir.  
2. Duruꢁma esnasında tanığın bir danıꢁman tarafından yardım alması hususu Devletlerden  
birinin kanunları uyarınca mümkün ise tanığın bulunduğu Devlet ülkesinde böyle bir yardımın  
ayarlanması mümkündür;  
3. Talebin yapıldığı ülke hukukunda aksine bir düzenleme bulunmadığı müddetçe tercüme ve  
ses-görüntü sistemlerinin kullanılmasından doğan masraflar talep eden Devlet tarafından  
karꢁılanacaktır.”  
HUKUKĐ DEĞERLENDĐRME  
I. SÖZLEꢂMENĐN 6. MADDESĐNĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA  
26. Baꢁvuran, hakkındaki ikinci yargılamada yer alan temyiz duruꢁmalarına katılımının  
zorla görsel ve iꢁitsel sistemler kullanılarak sağlandığından ꢁikâyet etmiꢁtir. Baꢁvuran  
aꢁağıda ilgili kısımları verilen Sözleꢁmenin 6 §§ 1 and 3 maddeleri uyarınca ꢁikâyette  
bulunmuꢁtur:  
“medeni hak ve yükümlülüklerin belirlenmesinde ..., herkes adil ....duruꢁma ... bir  
mahkeme tarafından ...”  
...  
3. Her sanık en azından aꢁağıdaki haklara sahiptir:  
(a) Kendisine yöneltilen suçlamanın niteliği ve nedeninden en kısa zamanda, anladığı bir  
dille ve ayrıntılı olarak haberdar edilmek;  
(b) Savunmasını hazırlamak için gerekli zamana ve kolaylıklara sahip olmak;  
(c) Kendi kendini savunmak veya kendi seçeceği bir avukatın yardımından yararlanmak ve  
eğer avukat tutmak için mali olanaklardan yoksunsa ve adaletin selameti gerektiriyorsa,  
mahkemece görevlendirilecek bir avukatın para ödemeksizin yardımından yararlanabilmek;  
(d) Đddia tanıklarını sorguya çekmek veya çektirmek, savunma tanıklarının da iddia  
tanıklarıyla aynı koꢁullar altında çağırılmasının ve dinlenmesinin sağlanmasını istemek;  
(e) Duruꢁmada kullanılan dili anlamadığı veya konuꢁamadığı takdirde bir tercümanın  
yardımından para ödemeksizin yararlanmak.  
27. Hükümet baꢁvuranın bu iddialarına itiraz etmiꢁtir.  
...  
B. Esas  
1. Taraf Beyanları  
(a) Hükümet  
35. Hükümet, duruꢁmaların baꢁlangıcında video konferans yöntemiyle yapılan  
duruꢁmaların Ceza Đꢁlerinde Karꢁılıklı Adli Yardım Avrupa Sözleꢁmesi’ne Ek 2.  
Protokol, Avrupa Konseyi’nin 23 Kasım 1995 tarihli kararı, Avrupa Konseyi’nin 29  
Mayıs 2000 tarihli düzenlemesi, 29 Mayıs 2000 tarihli Avrupa Birliği Konvansiyonu,  
10 Eylül 1998 tarihli Đtalya ve Đsviçre arasındaki Anlaꢁma ve 25 Haziran 2003 tarihli  
Avrupa Birliği ve Amerika Birleꢁik Devletleri arasındaki Karꢁılıklı Adli Yardımlaꢁma  
Anlaꢁması gibi uluslar arası konvansiyon ve anlaꢁmalar tarafından düzenlendiği ve  
tavsiye edildiğini belirtmiꢁtir. Bu husus video konferans kullanımının teknik anlamda  
Sözleꢁme ile uyum içinde olduğunun, Avrupa Konseyi ile Avrupa Birliği gibi diğer  
uluslararası organizasyonlar tarafından kabul edildiğini göstermektedir. Hükümete göre  
bir Devletin video konferans kullanımını hukuk sistemi içine dahil etmesi o Devletin  
Sözleꢁme yükümlülüklerinden ayrıldığı anlamına gelmediğinin kabul edilmesini  
gerektirmektedir.  
36. Bununla birlikte, Rippe v. Almanya ((dec.), no. 5398/03, 2 ꢂubat 2006) kararında da  
görüleceği üzere, Devletlerin ikinci veya üçüncü derece mahkemeler nezdinde, davalılara  
iliꢁkin korunma tedbirlerini bir dereceye kadar zayıflatırken, “makul süre” prensibine  
uyum sağlayacak prosedürel mekanizmaları da adapte etmeleri tavsiye edilmiꢁtir.  
37. Hükümet yukarıda belirtilen Rippe kararına atıfta bulunarak önemli bir koruma  
tedbirinin -duruꢁmanın- kaldırılmasının da tartıꢁıldığını ancak bunun Mahkemenin  
ꢁikayet edilen tedbirin ulaꢁılmak istenen amaç ile orantılı olduğu sonucuna ulaꢁmasını  
engellemediğini eklemiꢁtir. Ancak mevcut davada, adil yargılama ile ilgili tüm koꢁulların  
sağlandığını, özellikle belirtmek gerekirse tutuklunun, tutuklu bulunduğu yerde  
kalmasına izin veren geliꢁmiꢁ bir teknik alet olan ve önemli gecikmelerin önüne geçen  
video konferans yoluyla sanığın duruꢁmalarara etkili bir ꢁekilde katılımının gerçekleꢁtiği  
belirtilmiꢁtir. O tarihte kısıtlı hapishane rejimine tabi olan, duruꢁma salonundan uzak bir  
yerde tutulan ve aynı zamanda farklı mahkemelerde davası görülen baꢁvurana yargılama  
süresine zarar vermeyecek ꢁekilde yargılamaya katılma olanağını ancak bir video  
bağlantısının verebileceği belirtilmiꢁtir.  
38. Hükümet ayrıca video konferansın sadece temyiz aꢁamasında, teorik olarak, delillerin  
toplanamayacağı ve usuli güvencelerin daha az olduğu bir zamanda kullanıldığına iꢁaret  
etmiꢁtir.  
39. Bununla birlikte, tehlikeli tutukluların bir yerden diğer bir yere nakli önemli bir kamu  
güvenliği ve düzeni sorunu ortaya çıkarmaktadır. Özellikle belirtmek gerekir ki bu husus  
tutukluların kaçma ve sanıkların kendilerine karꢁı bir misillemede bulunulması riskini de  
arttırmaktadır. Ayrıca, sanıkların duruꢁma salonunda fiziksel olarak hazır bulunmaları  
tanıkların ve mağdurların korkutulması riskini de arttırmaktadır.  
40. Hükümete göre sanığın duruꢁma salonunda fiziksel olarak hazır bulunması ile  
yargılamaya video konferans yöntemiyle katılması arasında önemli bir fark  
bulunmamaktadır. Video bağlantısı sanığa duruꢁma salonunda neler olduğunu duyma ve  
görme imkanı sağlamakta olup sanığın kendisi de diğer taraflar, hakim ve tanıklar  
tarafından görülebilmekte ve duyulabilmektedir. Dolayısıyla, tanıklar tarafından sunulan  
delilleri sanık dinleyebilmekte, bunları çürütecek argümanlar ileri sürebilmekte ve  
savunması ile ilgili gerekli gördüğü herꢁeyi mahkemeye sunabilmekteydi.  
41. Sanık ayrıca duruꢁma saonunda bulunan avukatına dıꢁarıdan bir üçüncü kiꢁi tarafından  
herhangi bir dinleme teꢁebbüsüne karꢁı önlem alınmıꢁ bir telefon bağlantısı ile özel  
olarak danıꢁabilme imkanına sahipti. Savunma avukatı, video konferans yapılan salona  
kendisinin yerine bir avukat gönderebilir veya aksine kendisi bizzat müvekkilinin  
yanında bulunarak duruꢁma salonuna savunma yapması için kendi görevlendirdiği bir  
avukatı gönderebilirdi.  
42. Bir sanığın yargılamaya telekonferans yöntemiyle katılımı hususu herhalde spesifik  
davalara özgü bir uygulama olarak öngörülmüꢁ olup ilgili prosedür bir kanun ile  
düzenlenmiꢁtir.  
43. Yukarıda anlatılanlar kapsamında, Hükümet video konferans yöntemiyle davalara  
katılımın etkili ve hızlı bir ꢁekilde adaleti sağlarken savunmanın haklarına da bir halel  
getirmediğini belirtmiꢁtir. Ayrıca baꢁvuran duruꢁmalara bizzat katılım sağlasaydı  
savunmasında nasıl bir değiꢁiklik olabileceği hususunu göstermediği gibi video konfreans  
yöntemiyle katılım sağlamasının kendisine nasıl bir engel oluꢁturduğunuda ortaya  
koyamamıꢁtır. Ayrıca, ilgili iç hukuka aykırı bir ꢁekilde sistemin kullanıldığını da iddia  
etmemiꢁtir.  
(b) Baꢀvuran  
44. Baꢁvuran hükümet tarafından ileri sürülen argümanlara itiraz etmiꢁtir. Baꢁvuran, 2000  
yılından itibaren Hapishane Organizasyon Kanunun 41 bis bölümü uyarınca kısıtlı  
hapishane rejimine tabi tutulduğunu ve video konferans yöntemi ile takip ettiği  
yargılamanın ikinci setinin temyiz duruꢁmalarına bizzat katılamadığını belirtmiꢁtir.  
Dolayısıyla, savunma hakkı ihlal edilmiꢁ ve diğer tutuklular ile karꢁılaꢁtırıldığında  
ayrımcılığa tabi tutulmuꢁtur.  
45. Baꢁvuran ayrıca duruꢁmalara video konferans yöntemiyle katılım sağlaması ve kısıtlı  
hapishane rejimine tabi tutulmasının mahkemeyi “kesinlikle etkilediği” en azından  
topluma karꢁı bir tehdit oluꢁturup oluꢁturmadığı hususunun değerlendirilmesi noktasında  
etkisi olduğunu belirtmiꢁtir.  
46. Baꢁvurana göre kendisi duruꢁma salonuna herhangi bir tehlike arz etmeden transfer  
edilebilirdi. Bu bağlamda genellikle mafya ile bağlantılı suçların yargılamasının yapıldığı  
duruꢁma salonlarının coğrafik anlamda hapishanelere yakın olduğu ve tutuklunun dıꢁarı  
dahi çıkarılmadan bu yerlere ulaꢁımının sağlandığını belirtmiꢁtir. Mevcut davada,  
duruꢁmalara L'Aquila hapihanesinden video konferenas yöntemiyle katılması yerine  
Reggio di Calabria hapishanesinde tutuklu bulunabileceğini ileri sürmüꢁtür.  
47. Sanığın duruꢁma salonunda bulunması zorunluluğu, mevcut davada olduğu üzere,  
temyiz mahkemesi tarafından soruꢁturmanın yeniden açılması ve daha fazla delilin  
toplanması kararı verilen davalarda daha da önem arz etmektedir. Bu noktada baꢁvuran  
yargılamanın ikinci setinin temyiz aꢁamasında Reggio di Calabria Đstinaf Mahkemesi  
nezdinde bir muhbirin hazır bulunduğuna iꢁaret etmiꢁtir.  
48. Son olarak, kusurlu bağlantı ve yetersiz ses iletimi gibi “öngörülebilir zorluklar”  
sebebiyle video konferans savunma avukatıyla hızlı bir iletiꢁim sağlanmaksızın  
sonuçlanmıꢁtır.  
2. Mahkemenin Değerlendirmesi  
(a) Genel prensipler  
49. Mahkeme, Sözleꢁmenin 6 § 3 maddesinde düzenlenen güvencelerin yine bu maddenin  
birinci fıkrasında belirtilen adil yargılanma hakkının spesifik yönleri olduğunu hatırlatır.  
Sonuç olarak, baꢁvuranın çeꢁitli ꢁikayetleri bu iki madde birlikte ele alınarak  
değerlendirilecektir (bkz, diğer referanslar yanında, Van Geyseghem v. Belçika [GC], no.  
26103/95, § 27, ECHR 1999-I).  
50. Adil bir ceza yargılaması sürecinin oluꢁmasında sanığın mahkeme nezdinde hazır  
bulunmasının büyük bir önemi bulunmaktadır (bkz Lala v. Hollanda, 22 Eylül 1994, §  
33, Series A no. 297-A; Poitrimol v. Fransa, 23 Kasım 1993, § 35, Series A no. 277-A;  
ve De Lorenzo v. Đtalya (dec.), no. 69264/01, 12 ꢂubat 2004), bunun sebebi hem adil  
yargılanma hakkının mevcudiyeti hemde beyanlarının doğruluğunun anlaꢁılması ve bu  
beyanların menfaatleri korunması gereken mağdur ve tanıkların beyanları ile  
karꢁılaꢁtırılmasıdır (bkz Sejdovic v. Đtalya [GC], no. 56581/00, § 92, ECHR 2006-II).  
51. Sözleꢁme’nin 6. maddesi açıkça tanıkların veya beyanda bulunmaya çağırılan  
mağdurların genel olarak menfaatlerinin korunmasını göz önüne alınmasını  
gerektirmediği açıktır. Ancak, bu kiꢁilerin hayatları, özgürlükleri veya güvenlikleri söz  
konusu olabilir ve bunlarında Sözleꢁme’nin 8. maddesi kapsamında değerlendirilmesi  
gerekebilir. Bu menfaatler, prensip olarak, Taraf Devletlerin cezai yargılama  
prosedürlerini söz konusu menfaatlerin haksız bir ꢁekilde zarara uğramasını engelleyecek  
ꢁekilde düzenlemesini belirten Sözleꢁme’nin diğer önemli maddeleri ile koruma altına  
alınmıꢁtır. Burada belirtilenlerin aksine, adil yargılama prensibi bazı davalarda  
savunmanın menfaati ile beyanda bulunmaya çağırılan tanık veya mağdurların  
menfaatlerini dengeleme zarureti doğurabilir. (bkz Doorson v. Hollanda, 26 Mart 1996, §  
70, Reports of Judgments and Decisions 1996-II, and Van Mechelen and diğerleri v.  
Hollanda, 23 April 1997, § 53, Raporlar 1997-III).  
52. Sözleꢁmenin 6. maddesinin 1. fıkrasında açıkça belirtilmemiꢁ olmasına rağmen söz  
konusu maddenin amaç ve gayesi birlikte ele alındığında cezai bir suç ile itham edilen  
kiꢁi duruꢁmada bulunma hakkına sahiptir. Ayrıca, paragraf 3’ün (c), (d) ve (e) alt  
paragrafları “cezai bir suç ile itham edilen herkesin”, “kendi kendini savunma”, iddia  
tanıklarını sorguya çekme veya çektirme, “duruꢁmada kullanılan dili anlamadığı veya  
konuꢁamadığı takdirde bir tercümanın yardımından para ödemeksizin yararlanma” haklarını  
güvence altına almıꢁtır ve duruꢁmada bulunmaksızın bu haklarını nasıl kullanabileceğinin  
anlaꢁılması zordur (bkz Colozza v. Đtalya, 12 ꢂubat 1985, § 27, Series A no. 89, and  
Sejdovic, cited above, § 81).  
53. Ayrıca Sözleꢁmenin 6. maddesi bir bütün olarak değerlendirildiğinde sanığın  
duruꢁmaya etkili bir ꢁekilde katılması hususunda bir tartıꢁma da bulunmamaktadır. Genel  
olarak bu, diğerlerinin yanında, sadece duruꢁmada hazır bulunmayı değil bununla birlikte  
davayı takip etme hakkınını da içermektedir. (bkz Stanford v. Birleꢀik Krallık, 23 ꢂubat  
1994, § 26, Series A no. 282-A).  
54. Temyiz aꢁamasında davalının duruꢁma salonunda ꢁahsen hazır bulunması ilk derece  
mahkemesinde görülmekte olan duruꢁmalarda hazır bulunmasına nisbeten daha az önem  
arzetmektedir (bkz Kamasinski v. Avusturya, 19 Aralık 1989, § 106, Series A no. 168).  
Ancak Sözleꢁme’nin 6. maddesinin temyiz mahkemesi nezdindeki iꢁlemlerde uygulanma  
usulü iꢁlemlerin taꢁıdığı özel niteliklere de bağlıdır; iç hukuk düzenindeki iꢁlemlerin  
tümü ve temyiz mahkemesinin buradaki rolü dikkate alınmalıdır (bkz Ekbatani v. Đsveç,  
26 Mayıs 1988, § 27, Series A no. 134, ve Monnell ve Morris v. Birleꢀik Krallık, 2 Mart  
1987, § 56, Series A no. 115).  
55. Temyiz baꢁvurusuna izin iꢁlemleri ve maddi vakiaları içeren iꢁlemlerin aksine sadece  
hukuki konuları içeren iꢁlemlerde temyize baꢁvurana temyiz mahkemesi veya Yargıtay  
tarafından ꢁahsen dinlenme imkanı verilmemiꢁ olsa dahi ilk derece mahkemesinde  
kamuya açık bir duruꢁma yapılmıꢁ olması ꢁartı ile Sözleꢁme’nin 6. maddesindeki ꢁartlar  
gerçekleꢁmiꢁtir (bkz, diğer hususların yanında, Monnell ve Morris, yukarıda belirtilen, §  
58 (Temyiz baꢁvurusuna izin), ve Sutter v. Đsviçre, 22 ꢂubat 1984, § 30, Series A no. 74  
(Temyiz Mahkemesi). Ancak, sonraki durumda, altında yatan sebep ilgili mahkemelerin  
görevlerinin davanın maddi vakialarını tespit etmekten ziyade sadece ilgili hukuk  
kurallarının yorumlanmasıdır (bkz Ekbatani, yukarıda belirtilen, § 31).  
56. Gerçekten, bir temyiz mahkemesinin davayı, tam olarak, maddi vakia ve hukuki  
yönden inceleme yetkisi olması halinde dahi Sözleꢁme’nin 6. maddesinde her zaman  
kamuya açık duruꢁma ve a fortiori (evleviyet) duruꢁmaya ꢁahsen katılma hakkının  
verilmesini düzenlenmemektedir (bkz Fejde v. Đsveç, 29 Ekim 1991, § 31, Series A no.  
212-C). Bu sorunun değerlendirilmesinde dikkate alınması gereken nokta, diğer  
hususların yanında, iꢁlemlerin taꢁıdığı özel nitelikler ve savunma hakkının özellikle o  
hususta karar verecek olan temyiz mahkemesi nezdinde korunması (bkz Helmers v. Đsveç,  
29 Ekim 1991, §§ 31-32, Series A no. 212-A), ve verilecek kararların temyiz eden  
açısından taꢁıdığı önemdir (bkz Kremzow v. Avusturya, 21 Eylül 1993, § 59, Series A no.  
268-B; Kamasinski, yukarıda belirtilen, § 106 in fine; ve Ekbatani, yukarıda belirtilen, §§  
27-28).  
57. Ayrıca, temyize baꢁvuran tutuklu kiꢁi temyize baꢁvuran tutuklu olmayan kiꢁinin sahip  
olduğu imkanlara sahip değildir. Tutuklu bir kiꢁinin temyiz mahkemesi huzuruna  
getirilmesi esnasında güvenlik tedbirlerini de içeren teknik düzenlemeler de yapılmalıdır.  
(bkz Kamasinski, yukarıda belirtilen, § 107).  
58. Ancak, bir temyiz mahkemesi bir davayı maddi vakialar ve hukuki açılardan  
değerlendirmek ve mahkumiyet veya beraat hükmünde bulunmak durumunda ise konuyu  
sanık tarafından ꢁahsen verilen ve iddia edilen suçu iꢁlemediğini kanıtlayacak nitelikteki  
delilleri doğrudan değerlendirmeden bu yönde bir karar vermemelidir (bkz Dondarini v.  
San Marino, no. 50545/99, § 27, 6 Temmuz 2004).  
59. Kesin olmamakla beraber bir suç ile isnad edilen herkesin ihtiyaç duyulması halinde  
resmi olarak atanan bir avukat tarafından etkili bir ꢁekilde temsil edilmesi adil yargılanma  
hakkının en önemli unsurlarından bir tanesidir (bkz Poitrimol, yukarıda belirtilen, § 34).  
Bir suç ile isnad edilen bir kimse sadece duruꢁmada bulunmadığı gerekçesi ile bu hakkın  
korumasından faydalanmamıꢁ sayılmaz (bkz Mariani v. Fransa, no. 43640/98, § 40, 31  
Mart 2005). Adli sistemin adil bir ꢁekilde iꢁlemesinde sanığın hem ilk derece hemde  
temyiz mahkemeleri nezdinde uygun/yeterli bir ꢁekilde savunulması büyük önem  
taꢁımaktadır (bkz Lala, yukarıda belirtilen, § 33, and Pelladoah v. Hollanda, 22 Eylül  
1994, § 40, Series A no. 297-B).  
60. Sözleꢁmenin 6 § 3 (c) maddesi bir suç ile isnad edilen herkesin “kendisini ꢁahsen veya  
hukuki yardım alarak savunma ...” hakkını verirken bu hakkın nasıl kullanılacağı  
hususunu açıkça düzenlememiꢁtir. Bu yüzden bu hakkın kullanım ꢁeklinin seçimi ve  
ulusal hukukları nezdinde güvence altına alınması Taraf Devletlere bırakılmıꢁ olup  
mahkem’nin görevi seçilen yöntemin adil yargılanma ꢁartlarına uygun olup olmadığını  
tespit etmektir (bkz Quaranta v. Đsviçre, 24 Mayıs 1991, § 30, Series A no. 205). Bu  
bağlamda Sözleꢁme’nin “teorik ve ya gerçekte var olmayan hakları güvence altına  
almak” amacıyla değil “gerçekte var olan ve etkili hakları” güvence altına almak için  
oluꢁturulduğunun hatırlanması gerekmekte olup bir avukatın atanması baꢁlı baꢁına etkili  
bir yardım değildir. (bkz Imbrioscia v. Đsviçre, 24 Kasım 1993, § 38, Series A no. 275,  
and Artico v. Đtalya, 13 Mayıs 1980, § 33, Series A no. 37).  
61. Özel olarak, bir sanığın avukatıyla üçüncü bir kiꢁi tarafından duyulmadan iletiꢁime  
geçmesi demokratik bir toplumda olması gereken adil yargılanma hakkının en temel  
unsurlarındanbiri olup Sözleꢁme’nin 6 § 3 (c) maddesinde kaynağını bulmaktadır. Bir  
avukatın gözetim olmaksızın müvekkili ile görüꢁememesi veya müvekkilinden gizli bir  
ꢁekilde talimat alamaması avukatın görevinin önemini büyük ölçüde kaybetmesine yol  
açar (bkz S. v. Đsviçre, 28 Kasım 1991, § 48, Series A no. 220). Sanık ile avukatlarının  
görüꢁmelerinin gizliliğinin/mahremiyetinin temin edilmesi savunma hakkının  
sağlanmasında büyük önem taꢁıdığı Avrupa belgelerinde de olmak üzere çeꢁitli uluslar  
arası belgelerde de teyit edilmiꢁtir (bkz Brennan v. Birleꢀik Krallık, no. 39846/98, §§ 38-  
40, ECHR 2001-X). Ancak, sanığın avukatına ulaꢁım hakkı haklı gerekçeler var ise  
kısıtlanabilir. Her davada ayrı incelenmek üzere, sorun; uygulanan kısıtlamanın, tüm  
yargılama süreci göz önüne alındığında, sanığı adil yargılanma hakkından mahrum edip  
etmediğidir. (bkz Öcalan v. Türkiye [GC], no. 46221/99, § 133, ECHR 2005-IV).  
62. Son olarak, adeletin gerçekten adil bir ꢁekilde sağlanmasının demokratik bir toplumda  
tuttuğu yer göz önünde bulundurularak savunma hakkının kısıtlanmasına yönelik her bir  
tedbirin ciddi bir ꢁekilde gerekli olmasına iꢁaret etmek gerekmektedir. Daha az kısıtlayıcı  
bir tedbirin bulunması halinde o tedbirin uygulanması gerekir (bkz Van Mechelen ve  
diğerleri, yukarıda belirtilen, § 58).  
(b) Prensiplerin mevcut davaya uygulanması  
63. Mahkeme ilk olarak Reggio di Calabria Đstinaf Mahkemesinin davayı maddi vakialar  
ve hukuki açılardan değerlendirmek ve mahkûmiyet veya beraat hükmünde bulunmak  
durumunda olduğunu tespit etmiꢁtir. Bu yüzden baꢁvuranın temyiz yargılamasına  
katılması Sözleꢁme’nin hükümleri anlamında bir zorunluluktur. Gerçekten bu husus  
Hükümet tarafından da tartıꢁma konusu yapılmamıꢁtır.  
64. Baꢁvuran yargılama sürecini izleme hakkının kendisine tanınmadığını iddia  
etmemiꢁtir. Baꢁvuran video konferans yoluyla katılım sağlanması ꢁeklinde olan katılımın  
tarzı hakkında ꢁikayette bulunmuꢁtur. Bu video konferans cihazının kullanılmasının  
savunma açısından zorluklara yol açtığını ileri sürmüꢁtür.  
65. Mahkeme duruꢁmalara video konferans yöntemiyle katılım sağlanmasının Đtalyan  
Hukukunda, Ceza Usul Kanunu uygulama hükümleri madde 146 bis, (bkz paragraf 19),  
açıça yer aldığını belirtmektedir. Bu madde; hangi davalarda vieo konferans  
uygulamasının yapılabileceği, hangi merciin bu kararı verme yetkisine sahip olduğu ve  
ses-görüntü bağlantısının kurulması için gerekli teknik düzenleme hususlarını  
içermektedir. Anayasa Mahkemesi söz konusu maddenin Anayasa ve Sözleꢁme’ye uygun  
olduğuna hükmetmiꢁtir (bkz Karar no. 2002/483 ve Hüküm no.1999/342 – yukarıdaki  
paragraf 20-22).  
66. Ulusal hukuk ve uluslararası hukuk tarafından bu methodun uygulanması  
engellenmedikçe hakkında soruꢁturma yapılan kiꢁininde katılımının da mümkün  
kılınması ile tanık veya uzmanlardan delil toplanmasına Sözleꢁme dıꢁındaki  
antlaꢁmalardan Ceza Đꢁlerinde Karꢁılıklı Adli Yardım Avrupa Sözleꢁmesi Ek 2. Protokol  
ve Avrupa Birliği Üye Devletleri Arasında Ceza Đꢁlerinde Karꢁılıklı Adli Yardım  
Sözleꢁmesi de izin vermektedir (bkz paragraf 23-24). Buna ek olarak, Avrupa Konseyi,  
23 Kasım 1995 tarih ve Uluslararası Organize Suçlara Karꢁı Tanıkların Korunması  
konulu kararında ꢁunu ifade etmiꢁtir: “dikkate alınması gereken koruma yollarından bir  
tanesi, gerekli görüldüğü takdirde, delillerin hakkında soruꢁturma yapılan kiꢁinin  
bulunduğu yerden baꢁka bir yerde ses-görüntü sistemleri aracılığıyla sunulmasıdır.” (bkz  
paragraf 25).  
67. Davalının duruꢁmalara video konferans yöntemi kullanılarak katılımının sağlanması  
Sözleꢁme’ye aykırı olmasa dahi herbir davada bu yönteme baꢁvurulmasının meꢁru bir  
amaç güdülerek yapılmasının sağlanması ve delil sunumu ile ilgili düzenlemelerin  
Sözleꢁme’nin 6. maddesinde yer alan yargı sürecine saygı ꢁartlarının yerine getirlmesinin  
sağlanması Mahkeme’nin görevidir.  
68. Bu bağlamda Mahkeme mevcut davada video konferans yönteminin baꢁvuranın kısıtlı  
hapishane rejimine tabi tutulmasından ötürü Ceza Usul Kanunu uygulama hükümleri  
madde 146 bis uyarınca yapıldığını belirtir. Baꢁvuran, kendi durumuna benzer durumda  
bulunan diğer kiꢁilerin farklı bir muameleye tutulduğunu ortaya koyamamıꢁtır.  
69. Mahkeme’ye göre bu durumdaki bir mahkumun transferinde ciddi güvenlik önlemleri  
alınması gerekmekte olup firar etme veya saldırıya uğrama riski bulunduğu inkar  
edilemez. Ayrıca tutuklunun mensubu olduğundan ꢁüphe edilen suç örgütü ile tekrar  
temasa geçme olasılığını yaratma ihtimali de bulunmaktadır.  
70. Mahkeme, makul bir süre içersinde yargılamanın yapılması ve mahkemelerin dosya  
yüklerini hızlı bir ꢁekilde halletme gereksinimleri gibi diğer hususları da dikkate alarak  
ilk derece mahkemelerinde yapılan yargılamayı takip eden yargılama aꢁamalarında  
kamuya açık duruꢁma gereksinimlerinin dikkate alınması gerektiği gerçeğini kabul  
etmektedir (bkz, örnek olarak, Helmers, yukarıda belirtilen, § 36; Jan-Åke Andersson v.  
Đsveç, 29 Ekim 1991, § 27, Series A no. 212-B; Fejde, yukarıda belirtilen, § 31; ve Hoppe  
v. Almanya, no. 28422/95, § 63, 5 Aralık 2002). Đtalyan mevzuatında düzenlenmiꢁ  
bulunan video konferans uygulaması, diğer hususların yanında, tutukluların transferi  
nedeniyle oluꢁan gecikmelerin azaltılması ve ceza yargılamasının hızlandırılması amacını  
gütmektedir (bkz, mutatis mutandis, Rippe, yukarıda belirtilen).  
71. Aynı zamanda, baꢁvuranın mafya aktiviteleri ile bağlantılı ciddi suçlar ile itham  
edildiği belirtilmelidir. Bu tarz suçlar ile mücadele edilirken, bazı davalarda, kamu  
güvenliği ve düzeninin korunması ve benzeri baꢁka suçların iꢁlenmesinin önlenmesi  
amacıyla bu minvalde tedbirlerin alınması gerekli olabilmektedir (bkz Pantano v. Đtalya,  
no. 60851/00, § 69, 6 Kasım 2003). Katı hiyerarꢁik yapısı, sıkı kuralları, sessizlik  
kuralına dayalı ciddi sindirme gücü ve mensuplarının belirlenmesindeki güçlük sebebiyle  
Mafya kamu hayatını doğrudan veya dolaylı olarak etkileme ve kurumlara sızma  
kabiliyeti ile ciddi bir suç ꢁebekesidir (bkz Contrada v. Đtalya, 24 Ağustos 1998, § 67,  
Reports 1998-V). Dolayısıyla, mafya mensuplarının duruꢁma salonunda bulunması  
özellikle mağdurlar ve itirafçı gibi davaya taraf diğer kiꢁiler üzerinde büyük bir baskıya  
sebep olabileceğinin düꢁünülmesi mantıksız değildir.  
72. Yukarıda bahsedilenler kapsamında, Mahkeme baꢁvuranın duruꢁmalara video  
konferans yöntemiyle katılımının sağlanmasında kargaꢁanın ve suçun önlenmesi, mağdur  
ve tanıkların yaꢁam, özgürlük ve güvenlik haklarının korunması ve adli iꢁlemlerde  
“makul süre” gerekliliklerine uyulması gibi husular sebebiyle Sözleꢁme uyarınca meꢁru  
bir amaç güdüldüğü kanaatindedir. Geriye yargılama sürecinde savunmanın haklarına  
saygı gösterilip gösterilmediği hususunun tespit edilmesi gereği kalmaktadır.  
73. Mahkeme, Ceza Usul Kanunu uygulama hükümleri madde 146 fıkra 3 bis uyarınca  
baꢁvuranın kendisine duruꢁma salonundakileri görebilme ve söylenenleri duyabilme  
imkanı veren bir ses-görüntü sistemi ile duruꢁma salonuna bağlandığını belirtir.  
Baꢁvuranın kendisi de diğer taraflar, hâkim ve tanıklar tarafından duyulabilmekte ve  
görülebilmekte olup tutuklu bulunduğu yerden duruꢁma salonuna beyanlar  
verebilmektedir.  
74. Kabul edilmektedir ki teknik sorunlar sebebiyle duruꢁma salonu ile tutuklu bulunulan  
yer arasındaki ses-görüntü bağlantısının mükemmel olmayabileceği olasılık dâhilinde  
olup bu sebepten ötürü ses ve görüntü iletiminde zorluklar yaꢁanabilir. Ancak, mevcut  
davada baꢁvuran ya da avukatı ses ve ya görüntü sorunlarına iliꢁkin hususları temyiz  
yargılamasının hiçbir aꢁamasında gündeme getirmemiꢁlerdir(bkz mutatis mutandis,  
Stanford, yukarıda belirtilen, § 27).  
75. Mahkeme son olarak baꢁvuranın avukatının müvekkilinin bulunduğu yerde hazır olam  
ve onunla bir mahremiyet içerisinde görüꢁme hakkının bulunduğunu belirtmektedir. Bu,  
duruꢁma salonunda hazır bulunan savunma avukatının da kanuni hakkıdır (bkz Ceza Usul  
Kanunu uygulama hükümleri madde 146 fıkra 3 bis). Mevcut davada baꢁvuranın  
avukatıyla üçüncü kiꢁiler tarafından dinlenilmeden görüꢁtmesi hakkının ihlal edildiğinine  
iꢁaret eden hiçbir husus bulunmamaktadır.  
76. Bu durumda, Mahkeme baꢁvuranın ikinci ceza yargılaması duruꢁmalarına video  
konferans yöntemiyle katılımının sağlanmasında savunmanın yargılamaya taraf diğer  
taraflara nazaran ciddi bir ꢁekilde daha dezavantajlı bir konuma düꢁürülmediği ve  
baꢁvuranın Sözleꢁme’nin 6. Maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkının özünde  
bulunan hak ve yetkilerini kullanma fırsatının bulunduğuna kanaat getirmiꢁtir.  
77. Dolayısıyla, Sözleꢁme’nin 6. maddesinin ihlali söz konusu olmamaktadır.  
...  
ĐꢂBU GEREKÇELERLE, MAHKEME OYBĐRLĐĞĐYLE,  
...  
2. Sözleꢁme'nin 6. maddesinin ihlal edilmediğine karar verir;  
...  
Đngilizce olarak hazırlanmıꢁ ve Mahkeme Đç Tüzüğünün 77 §§ 2 ve 3. maddesi uyarınca  
5 Ekim 2012 tarihinde yazılı olarak tebliğ edilmiꢁtir.  
Fatoꢁ Aracı  
Boštjan M.Zupančič  
Daire Yazı Đꢁleri Müdür Yardımcısı  
President